Η Μέση Ανατολή βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο της παγκόσμιας προσοχής. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, το Ιράν βρίσκεται σε συζητήσεις με το Ομάν για τη δημιουργία ενός μόνιμου «σταθμού» διοδίων στα Στενά του Ορμούζ. Αν το συγκεκριμένο σχέδιο τεθεί σε εφαρμογή, τα πλοία που διασχίζουν το στρατηγικής σημασίας πέρασμα θα καλούνται να καταβάλλουν υπέρογκα ποσά με αντάλλαγμα την «ασφαλή διέλευσή» τους.

Διαβάστε: Άλμα στην τιμή του πετρελαίου: Στα 110 δολάρια το Brent εν μέσω αβεβαιότητας για το Ιράν


Bloomberg: Έρχονται "διόδια" στα Στενά του Ορμούζ

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια της βαθιάς κρίσης ανάμεσα σε ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν, η οποία έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα και περιορισμούς στη ναυσιπλοΐα της περιοχής. Το απόγευμα της Πέμπτης 21.05.2026, η τιμή του πετρελαίου σημείωσε κατακόρυφη άνοδο πλησιάζοντας τα 110 δολάρια, σκορπίζοντας τον πανικό στις αγορές. Παράλληλα, η παγκόσμια οικονομία δέχεται έντονες πιέσεις, καθώς αναζωπυρώνονται οι φόβοι για ένα νέο κύμα ακρίβειας και γενικευμένης αστάθειας.

Ο Ιρανός πρέσβης στη Γαλλία, Μοχάμαντ Αμίν-Νετζάντ, δήλωσε ότι το Ιράν και το Ομάν πρέπει να συνεργαστούν για να εξασφαλίσουν την ασφάλεια και τη σωστή διαχείριση της ναυσιπλοΐας στην περιοχή. Όπως είπε, αυτό «θα έχει κόστος» και όσοι χρησιμοποιούν το πέρασμα «θα πρέπει να πληρώνουν το μερίδιό τους». Παράλληλα, υποστήριξε ότι το σύστημα θα είναι «διαφανές», αναφέρει το δημοσίευμα του Bloomberg.

Τα Στενά του Ορμούζ, που βρίσκονται γεωγραφικά ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν, αποτελούν τη βασική θαλάσσια δίοδο που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Ινδικό Ωκεανό. Από το συγκεκριμένο σημείο διακινείται καθημερινά περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, καθώς και τεράστιες ποσότητες υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), αλλά και άλλα κρίσιμα εμπορεύματα, όπως το αλουμίνιο και τα λιπάσματα.


Το "μπλόκο" στη ναυσιπλοΐα και οι φόβοι των εταιρειών

Το Ιράν αρνείται να επιτρέψει την πλήρη και ελεύθερη επαναλειτουργία των Στενών, εάν οι ΗΠΑ δεν τερματίσουν πρώτα τον ναυτικό αποκλεισμό που έχουν επιβάλει στα ιρανικά λιμάνια. Αν και η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι η κίνηση δεν έχει διακοπεί ολοκληρωτικά - αναφέροντας τη διέλευση 26 δεξαμενόπλοων πρόσφατα με τη συνοδεία των Φρουρών της Επανάστασης - η πραγματικότητα απέχει πολύ από την προηγούμενη κατάσταση.

Πριν από το ξέσπασμα του πολέμου, από τα Στενά περνούσαν περίπου 135 πλοία την ημέρα. Σήμερα, οι ναυτιλιακές εταιρείες αποφεύγουν μαζικά την περιοχή μέχρι να εκτονωθεί η κρίση, υπό τον φόβο επιθέσεων με πυραύλους, drones και θαλάσσιες νάρκες.

Παρά την προσωρινή εκεχειρία που συμφωνήθηκε ανάμεσα σε Ιράν και ΗΠΑ στις 8 Απριλίου, το κλίμα παραμένει εκρηκτικό. Οι δύο πλευρές συνεχίζουν να ανταλλάσσουν προειδοποιήσεις και μηνύματα για μια ενδεχόμενη ειρηνευτική συμφωνία μέσω του Πακιστάν, ωστόσο δηλώνουν ανά πάσα στιγμή έτοιμες να επιστρέψουν στις στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Το καθεστώς των Στενών αποτελεί το βασικότερο σημείο τριβής στην περιοχή. Οι ΗΠΑ, η Ευρώπη και οι αραβικές χώρες του Κόλπου, με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία, ξεκαθαρίζουν ότι το Ιράν δεν νομιμοποιείται να ελέγχει μονομερώς ένα πέρασμα που αντιμετωπίζεται και αναγνωρίζεται διεθνώς ως διεθνή ύδατα.


Νέο σύστημα προωθεί το Ιράν

Σύμφωνα με πληροφορίες, το Ιράν έχει ήδη επεκτείνει την περιοχή που θεωρεί ότι βρίσκεται υπό τη δικαιοδοσία του και έχει δημιουργήσει νέο φορέα με την ονομασία «Αρχή Στενών του Περσικού Κόλπου». Ορισμένα πλοία φέρεται να έχουν δεχθεί αιτήματα πληρωμής που φτάνουν ακόμα και τα 2 εκατομμύρια δολάρια για ασφαλή διέλευση.

Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι χώρες όπως η Κίνα και η Νότια Κορέα συνεργάστηκαν με το ιρανικό ναυτικό για να περάσουν πλοία από την περιοχή, χωρίς όμως να υπάρχουν επίσημες επιβεβαιώσεις. Παράλληλα, το Ιράν δείχνει αποφασισμένο να διατηρήσει τον έλεγχο στα Στενά ακόμη και μετά τον πόλεμο, τόσο για λόγους ασφάλειας όσο και για την ενίσχυση της οικονομίας του.

Ο Ντόναλντ Τραμπ προειδοποίησε το Ιράν να μην προχωρήσει σε επιβολή διοδίων, ενώ σε άλλη στιγμή είχε αφήσει ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο κοινής διαχείρισης των Στενών από ΗΠΑ και Ιράν.

Την ίδια ώρα, χώρες του Κόλπου εμφανίζονται ιδιαίτερα ανήσυχες. Ο επικεφαλής της μεγαλύτερης πετρελαϊκής εταιρείας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων δήλωσε ότι δημιουργείται «ένα επικίνδυνο προηγούμενο», τονίζοντας πως αν μια χώρα μπορέσει να κρατά «όμηρο» το σημαντικότερο θαλάσσιο πέρασμα του κόσμου, τότε η ελευθερία της ναυσιπλοΐας θα απειληθεί σοβαρά.

Ο Ιρανός πρέσβης πάντως προσπάθησε να μειώσει την ένταση με τις αραβικές χώρες, λέγοντας ότι οι παρεξηγήσεις μπορούν να λυθούν μετά το τέλος του πολέμου. Υποστήριξε ακόμη ότι οι ΗΠΑ υποτίμησαν την αντοχή του Ιράν και πίστεψαν λανθασμένα πως οι κυρώσεις και η πίεση θα οδηγούσαν τη χώρα σε γρήγορη κατάρρευση.