Η διεθνής αγορά πετρελαίου βίωσε δραματική αναταραχή τη Δευτέρα, με τις τιμές να καταγράφουν ιστορική άνοδο μετά τις ανακοινώσεις του Ντόναλντ Τραμπ για επιβολή ναυτικού αποκλεισμού εναντίον του Ιράν. Η κρίση στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται καθώς Ουάσινγκτον και Τεχεράνη συγκρούονται για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ, της κρίσιμης αρτηρίας διακίνησης ενεργειακών πόρων παγκοσμίως. Το διεθνές πετρέλαιο τύπου Brent Σεπτεμβρίου κατέγραψε εντυπωσιακή άνοδο 9,6%, φτάνοντας τα 83,30 δολάρια ανά βαρέλι. Ταυτόχρονα, το αμερικανικό αργό WTI με παράδοση Αυγούστου ενισχύθηκε κατά 9,4%, διαμορφώνοντας την τιμή του στα 78,14 δολάρια το βαρέλι. Η απότομη αυτή κίνηση αντικατοπτρίζει τους φόβους της αγοράς για διακοπή των προμηθειών ενέργειας από τη ζώνη της Μέσης Ανατολής.

Διαβάστε: Bloomberg: Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα αύξησαν την παραγωγή πετρελαίου κατά 80% μετά την έξοδο από τον ΟΠΕΚ - Iστορικό υψηλό των 4,1 εκατ. βαρελιών την ημέρα

Ο Ιρανικός αποκλεισμός του Τραμπ, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις και τα αντίποινα

Μέσω ανάρτησής του στο Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την επαναφορά του λεγόμενου «Ιρανικού Αποκλεισμού». Σύμφωνα με τη δήλωσή του, ο αποκλεισμός στοχεύει αποκλειστικά ιρανικά πλοία και εμπορικούς συνεργάτες του Ιράν, ενώ όλες οι υπόλοιπες χώρες διατηρούν ελεύθερη πρόσβαση στα Στενά του Ορμούζ. Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί νέα κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή. Παράλληλα, η Ουάσινγκτον αναλαμβάνει επίσημα τον ρόλο του «Φύλακα του Στενού του Ορμούζ», επιβάλλοντας τέλος 20% σε κάθε φορτίο που διέρχεται από την περιοχή. Η αμερικανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το ποσό αυτό θα χρηματοδοτεί τις επιχειρήσεις ασφαλείας στην ευαίσθητη αυτή ζώνη.

Οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ εξαπέλυσαν νέο κύμα αεροπορικών επιδρομών την Κυριακή εναντίον ιρανικών στόχων, σύμφωνα με ανακοινώσεις της Κεντρικής Διοίκησης (CENTCOM). Την προηγούμενη ημέρα, το Σάββατο, είχαν πληγεί 140 στόχοι στο Ιράν. Οι επιχειρήσεις αυτές αποτελούν απάντηση στην επίθεση των Φρουρών της Επανάστασης κατά εμπορικού πλοίου μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων που διέσχιζε τα Στενά του Ορμούζ. Η Τεχεράνη απάντησε με αντίποινα, στοχεύοντας αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις σε τέσσερις χώρες της περιοχής: Ιορδανία, Κουβέιτ, Μπαχρέιν και Ομάν, όπως μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο Tasnim. Η κλιμάκωση των εχθροπραξιών στη Μέση Ανατολή προκαλεί ανησυχία για τις επιπτώσεις στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου.

Αντικρουόμενες πληροφορίες για το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ

Τα ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανήγγειλαν ότι οι Φρουροί της Επανάστασης έχουν κλείσει τα Στενά του Ορμούζ μέχρι νεωτέρας. Ωστόσο, ο αμερικανικός στρατός διέψευσε κατηγορηματικά τον ισχυρισμό αυτό. Η CENTCOM επιβεβαίωσε ότι το Στενό παραμένει προσβάσιμο για όλα τα πλοία που επιθυμούν να διέλθουν νόμιμα από την περιοχή. Ο Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαίωσε σε συνέντευξή του στο NBC News, που προβλήθηκε την Κυριακή, ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά. Η εταιρεία ναυτιλιακής πληροφόρησης Windward κατέγραψε εννέα πλοία που διέσχισαν επιτυχώς την περιοχή το Σάββατο, επιβεβαιώνοντας τη συνέχιση της ναυσιπλοΐας.

Το Κοινό Κέντρο Ναυτιλιακών Πληροφοριών, ναυτική συμμαχία με έδρα το Μπαχρέιν υπό αμερικανική ηγεσία, επιβεβαίωσε ότι η νότια διαδρομή μέσω των υδάτων του Ομάν παραμένει λειτουργική για εισερχόμενη και εξερχόμενη κυκλοφορία. Παρόλα αυτά, η κατάσταση ασφαλείας στα Στενά του Ορμούζ χαρακτηρίζεται σοβαρή, με το Κέντρο να καλεί τους ναυτικούς σε «εξαιρετική επαγρύπνηση». Οι αεροπορικές επιδρομές του Σαββατοκύριακου αποτελούν την τέταρτη φορά που οι ΗΠΑ πλήττουν στόχους στο Ιράν εντός εβδομάδας, ως αντίμετρο για τις επιθέσεις κατά εμπορικών πλοίων στον νότιο διάδρομο του Ορμούζ που βρίσκεται υπό αμερικανική προστασία.

Διεκδίκηση ελέγχου και διπλωματικές εντάσεις

Το Ιράν απαιτεί από τα διερχόμενα πλοία να χρησιμοποιούν βόρεια διαδρομή μέσω των χωρικών του υδάτων, διεκδικώντας έτσι τον πλήρη έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Η τρέχουσα κλιμάκωση πηγάζει από διαφορετικές ερμηνείες μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης σχετικά με την εφαρμογή της προσωρινής ειρηνευτικής συμφωνίας που υπογράφηκε στις 17 Ιουνίου. Πριν από τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, περίπου το 20% των παγκόσμιων αποθεμάτων πετρελαίου διερχόταν από τα Στενά του Ορμούζ. Η κυκλοφορία μειώθηκε δραστικά όταν το Ιράν άρχισε να στοχεύει πλοία στην περιοχή από τις αρχές Μαρτίου. Οι διελεύσεις είχαν αυξηθεί εκ νέου μετά την προσωρινή συμφωνία, αλλά η νέα κρίση στη Μέση Ανατολή απειλεί και πάλι την ομαλή ροή του πετρελαίου παγκοσμίως.