Μαρία Καρυστιανού: Τα "κρυφά" στοιχεία που έφεραν την "Ελπίδα" στο 10% - Η "ακτινογραφία" των ψηφοφόρων της και γιατί "κινδυνεύει" από ένα κόμμα Σαμαρά
Τα στοιχεία των δημοσκοπήσεων
Τα δεδομένα δείχνουν μια πολυδιάσπαση προέλευσης ψηφοφόρων, κάτι που υποδηλώνει ότι η δυναμική της Μαρίας Καρυστιανού δεν βασίζεται σε έναν ενιαίο κομματικό κορμό, αλλά σε ρευστή κοινωνική δυσαρέσκεια
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το νέο κόμμα υπό τη Μαρία Καρυστιανού έχουν τα ποιοτικά στοιχεία των δημοσκοπήσεων του τελευταίου διαστήματος, δεδομένου ότι το στίγμα και τα χαρακτηριστικά των ψηφοφόρων του πολιτικού φορέα της πρώην προέδρου του Συλλόγου των Τεμπών ιχνηλατούνται για πρώτη φορά.
To κεντρικό στοιχείο της απήχησης του κόμματος της Μαρίας Καρυστιανού
Σύμφωνα, λοιπόν, με τις πρόσφατες μετρήσεις, η πολιτική απήχηση της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία» της Μαρίας Καρυστιανού αποτυπώνουν ένα σχετικά ασυνήθιστο φαινόμενο για το ελληνικό πολιτικό σύστημα: τη συγκρότηση μιας πολιτικής δυναμικής που δεν εδράζεται σε ιδεολογικό άξονα, αλλά σε συναισθηματική, ηθική και αντισυστημική φόρτιση.
Σε όλες τις μέχρι τώρα δημοσκοπήσεις, η κ. Καρυστιανού εμφανίζεται με διψήφια ή κοντινά σε διψήφια ποσοστά (περίπου 9%-13% σε πρόθεση και εκτίμηση ψήφου), με το εύρος αυτό να τη φέρνει όχι ως περιθωριακό πολιτικό παίκτη, αλλά ως δυνητικά υπολογίσιμη πολιτική δύναμη, ιδιαίτερα σε ένα ρευστό εκλογικό περιβάλλον όπως της παρούσας περιόδου.
Κεντρικό στοιχείο της απήχησης του κόμματος της κ. Καρυστιανού είναι ότι δεν εντάσσεται καθαρά στον άξονα Δεξιά–Αριστερά. Αυτό, σύμφωνα με τα στοιχεία, αλλά και τις μέχρι τώρα αναλύσεις, φαίνεται να λειτουργεί ενισχυτικά και όχι αποδυναμωτικά για το ίδιο το κόμμα. Παράλληλα, η πολιτική της εικόνα φαίνεται να συγκροτείται γύρω από τρία βασικά στοιχεία (Alco): Κάθαρση του πολιτικού συστήματος (39%), Νέο και άφθαρτο πρόσωπο (30%), Δικαιοσύνη στην υπόθεση Τεμπών (30%). «Η απουσία ιδεολογικής τοποθέτησης δεν εμφανίζεται ως έλλειμμα, αλλά ως πλεονέκτημα, καθώς επιτρέπει τη διείσδυση σε διαφορετικά πολιτικά ακροατήρια, από την άκρα δεξιά έως την Αριστερά και το Κέντρο, αλλά και στους νέους ψηφοφόρους ή αυτούς που δεν ψήφισαν στις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις, και είναι οι λεγόμενοι ψηφοφόροι του καναπέ», σχολιάζουν πολιτικοί αναλυτές.
Η Μαρία Καρυστιανού λειτουργεί στο θυμικό των πολιτών
Ενδεικτικό είναι ότι, σύμφωνα με την GPO, η κυρία Καρυστιανού έχει πρόσβαση σε ψηφοφόρους της Φωνής Λογικής, της Νίκης και της Ελληνικής Λύσης, αλλά εμβολίζει και την Πλεύση και τον ΣΥΡΙΖΑ. Ειδικότερα, λαμβάνει 25,7% από τη Νίκη, 25% από τη Φωνή Λογικής, 13,2% από την Ελληνική Λύση, 12,1% από την Πλεύση, 8,1% από ΣΥΡΙΖΑ, 8,5% από ΚΚΕ, 3,8% από ΠΑΣΟΚ και 3,4% από ΝΔ. Αντίστοιχα, σύμφωνα με τη μέτρηση της Alco, λαμβάνει 10% από τη ΝΔ, 5% από τον ΣΥΡΙΖΑ, 8% από το ΠΑΣΟΚ, 7% από το ΚΚΕ, 14% από την Ελληνική Λύση, 17% από τη Νίκη, 5% από την Πλεύση, 5% από το ΜέΡΑ25, ενώ σύμφωνα με τη μέτρηση της Opinion Poll λαμβάνει 25,2% από τη Νίκη, 15,2% από αλλο κόμμα, 7,4% από ΝΔ, 8% από την Πλεύση, 11,8% από την Ελληνική Λύση, 6,9% από το ΠΑΣΟΚ, 9,1% από ΣΥΡΙΖΑ, 16,4% από την αποχή.
Σημαντικό εύρημα επίσης είναι ότι η κ. Καρυστιανού «λειτουργεί στο θυμικό των πολιτών». Αυτό σημαίνει ότι η πολιτική της απήχηση δεν βασίζεται σε πρόγραμμα ή ιδεολογική επεξεργασία, αλλά σε συναισθηματική ταύτιση και ηθική φόρτιση. Η έρευνα της GPO αποτυπώνει αυτή τη διάσταση, καθώς το 36,5% θεωρεί ότι μπορεί να κινητοποιήσει πολίτες μακριά από την πολιτική, το 29,7% πιστεύει ότι μπορεί να αποκαταστήσει την εμπιστοσύνη σε δικαιοσύνη και κράτος δικαίου και το 26,5% πιστεύει ότι μπορεί να «δώσει ελπίδα».
Αναλυτές θεωρούν ότι αυτά τα στοιχεία δείχνουν ότι η πολιτική της δυναμική στηρίζεται στην αυστηρή κριτική της στάση απέναντι στο «απαξιωμένο υπάρχον πολιτικό σύστημα». Ενδεικτικά είναι τα στοιχεία της REAL POLLS, με την πλειοψηφία των ερωτηθέντων να θεωρεί ότι εκφράζει την κοινωνική αγανάκτηση απέναντι στο πολιτικό σύστημα (58,8%) και ότι θα προσελκύσει αποχή και αναποφάσιστους (61,1%).
Η επιρροή του κόμματος της Μαρίας Καρυστιανού
Επίσης, η έρευνα της PULSE αποτυπώνει ένα άλλο ιδιαίτερα χαρακτηριστικό στοιχείο: Η υποστήριξη προς την «Ελπίδα» προέρχεται σε μεγάλο βαθμό από πολίτες που «δεν ανήκουν πουθενά» (25%). Αυτό δείχνει ότι ο βασικός κορμός δεν είναι οι παραδοσιακοί κομματικοί ψηφοφόροι, αλλά ένα ρευστό, αποπολιτικοποιημένο ή αποστασιοποιημένο ακροατήριο που επανέρχεται στην πολιτική (και στην κάλπη;) μέσω του εγχειρήματος της Μαρίας Καρυστιανού.
Ενισχυτικό του παραπάνω συμπεράσματος είναι και τα στοιχεία της πρόθεσης ψήφου από τη μέτρηση της Alco (20% των ψηφοφόρων «άλλου» κόμματος και 9% των ψηφοφόρων που απείχαν στις προηγούμενες εκλογές επιλέγουν τώρα την «Ελπίδα») και της Opinion Poll (15,2% των ψηφοφόρων «άλλου» κόμματος και 16,4% των ψηφοφόρων που απείχαν στις προηγούμενες εκλογές επιλέγουν τώρα την «Ελπίδα»).
«Τα δεδομένα δείχνουν μια πολυδιάσπαση προέλευσης ψηφοφόρων, κάτι που υποδηλώνει ότι η δυναμική της Καρυστιανού δεν βασίζεται σε έναν ενιαίο κομματικό κορμό, αλλά σε ρευστή κοινωνική δυσαρέσκεια», υποστηρίζουν πολιτικοί αναλυτές. Στην κατεύθυνση αυτή ενδιαφέρον εύρημα στις πρόσφατες μετρήσεις είναι και το γεγονός ότι ακόμη και ένα 19,1% των ψηφοφόρων της ΝΔ βλέπουν θετικά την ίδρυση της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία», στοιχείο που υποδηλώνει ότι η απήχηση δεν περιορίζεται στο εκλογικό κοινό των υπαρχόντων κομμάτων της αντιπολίτευσης ή των αναποφάσιστων και αυτών που απείχαν από την κάλπη στις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις, αλλά αγγίζει και τμήμα της κυβερνητικής βάσης. Αντίστοιχα, ένα 29,2% των ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ το βλέπει θετικά, όπως και το 48,6% των ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ.
Έλλειψη ιδεολογικής τοποθέτησης
«Μπορεί να διαμορφώνεται γύρω της ένα κοινό το οποίο είναι πιο πολυσυλλεκτικό από αυτό του κυρίου Τσίπρα, αλλά βλέπουμε ότι είναι χαμηλά κάποια σημαντικά ποιοτικά στοιχεία. Αφορούν την κυβερνησιμότητα, κατά πόσο μπορεί να αντιμετωπίσει τον κύριο Μητσοτάκη και τα ζητήματα της ακρίβειας, τα θέματα της εξωτερικής πολιτικής κ.ά.», σχολιάζουν πολιτικοί αναλυτές, οι οποίοι εκτιμούν ότι η περίπτωση της Μαρίας Καρυστιανού, όπως αποτυπώνεται στις μέχρι τώρα δημοσκοπήσεις, δεν συγκροτεί ακόμη ένα τυπικό κόμμα εξουσίας, αλλά ένα πολιτικοποιημένο, κοινωνικό ρεύμα με έντονη αντισυστημική φόρτιση, αλλά και έλλειψη ιδεολογικής τοποθέτησης. Η δύναμή της βρίσκεται κυρίως στην ικανότητα να εκφράζει την αγανάκτηση και την κρίση εμπιστοσύνης προς το πολιτικό σύστημα. Ωστόσο, το κρίσιμο ερώτημα για το μέλλον δεν είναι τόσο το εκλογικό της ταβάνι όσο το αν αυτό το ρεύμα μπορεί να μετασχηματιστεί σε μία συνεκτική πολιτική πρόταση εξουσίας, προκειμένου να «προστατευθεί» από ένα νέο κόμμα στα δεξιά του πολιτικού συστήματος, εν προκειμένου από τον πρώην πρωθυπουργό της ΝΔ, Αντώνη Σαμαρά, ο οποίος υπό ορισμένες προϋποθέσεις θα μπορούσε να στερήσει από την «Ελπίδα» της κ. Καρυστιανού ένα σημαντικό εκλογικό κοινό δεξιών και κεντροδεξιών αναφορών, με ευαισθησία στα εθνικά θέματα.
En