Το υπουργείο Παιδείας, πιεζόµενο από την ελληνική κοινωνία, στρέφει το ενδιαφέρον του στις Πανελλήνιες Εξετάσεις. Η συζήτηση αυτή είναι αναγκαία, αλλά δεν αρκεί.

Το σηµαντικότερο ερώτηµα είναι άλλο: Τι σχολείο θέλουµε και τι πολίτες επιδιώκουµε να διαµορφώσουµε µέσα από το ελληνικό Λύκειο; Κατά τις τελευταίες δεκαετίες είχαµε διάφορα συστήµατα εισαγωγής. Παλαιότερα κάθε σχολή διοργάνωνε τις δικές της εισαγωγικές εξετάσεις και οι υποψήφιοι έτρεχαν πρωί και απόγευµα σε διαφορετικές σχολές για να αυξήσουν τις πιθανότητές τους. Για λίγα χρόνια έγινε το πείραµα του Ακαδηµαϊκού Απολυτηρίου Α’ και Β’ τύπου, κάτι που φαίνεται ότι συζητείται και σήµερα. Μετά δοκιµάσθηκε το σύστηµα των 13 κύκλων (Νοµικός, Οικονοµικός, Ιατρικός κ.λπ.). Στη συνέχεια είδαµε το σύστηµα των 4 ∆εσµών. Η κυβέρνηση Σηµίτη καθιέρωσε τις Πανελλήνιες µε πολλά µαθήµατα. Τώρα βλέπουµε να εξαντλεί τις αντοχές του το σύστηµα των 4 Κατευθύνσεων. Αραγε, πού πάµε;

Προτείνω να αρχίσουµε από την ουσία και όχι από τον τύπο. Ποιον άνθρωπο διαπλάθει το Λύκειο; Τι µόρφωση - διαµόρφωση χαρακτήρων επιθυµούµε; Το Αρθρο 16 του Συντάγµατος είναι απολύτως σαφές. Η Παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του κράτους και σκοπός της είναι, µεταξύ άλλων, η ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και η διάπλαση των νέων σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες. Εποµένως, η λυκειακή εκπαίδευση δεν έχει ως µοναδικό σκοπό την προετοιµασία για την αγορά εργασίας (αναγκαία και αυτή), ούτε µόνο την επιτυχία στις Πανελλήνιες Εξετάσεις. Εχει µια ευρύτερη παιδαγωγική αποστολή. ∆υστυχώς, το σηµερινό Λύκειο λειτουργεί σε µεγάλο βαθµό ως προπαρασκευαστικό κέντρο εξετάσεων. Μαθήµατα που δεν εξετάζονται πανελλαδικά συχνά υποβαθµίζονται, ενώ η Γενική Παιδεία περιορίζεται συνεχώς. Το αποτέλεσµα είναι πολλοί νέοι να αποφοιτούν χωρίς επαρκή γνώση της Ιστορίας, της Γεωγραφίας, της Λογοτεχνίας, της Πολιτικής Αγωγής.

Ιδιαίτερη έµφαση πρέπει να δοθεί στη διδασκαλία της Ελληνικής Ιστορίας. Πρόκειται για τη συλλογική µνήµη του έθνους. Οι µαθητές πρέπει να γνωρίσουν τη διαχρονική συνέχεια του Ελληνισµού: την αρχαιότητα, την ελληνιστική εποχή, το Βυζάντιο, την Τουρκοκρατία, την Επανάσταση του 1821, τον Μακεδονικό Αγώνα, τους Βαλκανικούς Πολέµους, τη Μικρασιατική Καταστροφή, τη Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου και της Ανατολής, τον Κυπριακό Αγώνα και την τραγωδία του 1974. Είδατε πώς πανηγύρισε η νορβηγική Βουλή την πρόκριση της Εθνικής τους στο Παγκόσµιο Κύπελλο; Εκαναν συµβολικά κουπί όλοι οι βουλευτές, για να τιµήσουν τους Βίκινγκς. Κάθε λαός δικαιούται να γνωρίζει το παρελθόν του και να το αξιοποιεί ως εφαλτήριο για το µέλλον. Το ίδιο ισχύει και για την ελληνική γλώσσα. Η γλωσσική συνέχεια αποτελεί ένα από τα σηµαντικότερα χαρακτηριστικά του ελληνικού πολιτισµού. Η ουσιαστική διδασκαλία της Αρχαίας Ελληνικής, της Βυζαντινής Γραµµατείας και της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας θα βοηθήσει τους µαθητές να αντιληφθούν ότι η γλώσσα µας αποτελεί ζωντανό φορέα πολιτισµού επί τρεις και πλέον χιλιετίες. Σηµαντική θέση έχει η γνώση της ορθόδοξης παράδοσης ως διδασκαλίας ήθους, αλληλεγγύης και ταυτότητας. Απαραίτητη και η γνώση του Συντάγµατος και των κανόνων της ∆ηµοκρατίας.

Και µία απορία: Είναι δίκαιο να εισάγονται σε δύσκολες σχολές (π.χ. Ιατρική) απόφοιτοι Επαγγελµατικών Λυκείων, εξεταζόµενοι σε πιο εύκολα µαθήµατα σε σύγκριση µε τους αποφοίτους του Γενικού Λυκείου; 

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Παραπολιτικά»