Ποιος ήταν ο Αλέξης Σταμάτης: Το πλούσιο έργο του, η μητέρα του, Μπέττυ Αρβανίτη, και η ζωή δίπλα στη σύζυγό του, Εύα Σιμάτου (Βίντεο)

Ο Αλέξης Σταμάτης, ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους Έλληνες συγγραφείς, έφυγε από τη ζωή στις 20 Ιουλίου 2026, αφήνοντας πίσω του μια πλούσια παρακαταθήκη στα ελληνικά γράμματα. Γεννημένος στην Αθήνα το 1960, υπήρξε ένας πολυδιάστατος δημιουργός, καθώς ασχολήθηκε με τη λογοτεχνία, την ποίηση, το θέατρο, το παιδικό βιβλίο και το σενάριο. Γιος του αρχιτέκτονα Κώστα Σταμάτη και της σπουδαίας ηθοποιού Μπέτυς Αρβανίτη, μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον με έντονα καλλιτεχνικά ερεθίσματα. Από την πλευρά του πατέρα του καταγόταν από τα Λαγκάδια Αρκαδίας. Ο ίδιος ακολούθησε αρχικά τον δρόμο της αρχιτεκτονικής. Σπούδασε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και συνέχισε τις σπουδές του στο Λονδίνο, στην αρχιτεκτονική και τον κινηματογράφο. Πριν αφιερωθεί ολοκληρωτικά στη συγγραφή, εργάστηκε ως αρχιτέκτονας στην Ελλάδα αλλά και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Η λογοτεχνία, ωστόσο, ήταν ο χώρος στον οποίο άφησε το πιο έντονο αποτύπωμά του.

Αλέξης Σταμάτης: Η μεγάλη πορεία στα γράμματα

Ο Αλέξης Σταμάτης εξέδωσε συνολικά 34 βιβλία, ανάμεσά τους 20 μυθιστορήματα, ποιητικές συλλογές, θεατρικά έργα και παιδικά βιβλία. Το πρώτο του μυθιστόρημα, «Ο έβδομος ελέφαντας», κυκλοφόρησε το 1998 στη Μεγάλη Βρετανία, ενώ ακολούθησε το «Μπαρ Φλωμπέρ» το 2000, έργο που γνώρισε μεγάλη επιτυχία και μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες.

Ιδιαίτερη αναγνώριση απέσπασε και η «Αμερικάνικη Φούγκα», η οποία κυκλοφόρησε στις Ηνωμένες Πολιτείες και τιμήθηκε με το International Literature Award του National Endowment for the Arts. Το έργο του «Βίλα Κομπρέ» ήταν υποψήφιο για το Βραβείο Αναγνωστών του ΕΚΕΒΙ, ενώ η πορεία του στην ποίηση είχε επίσης σημαντικές διακρίσεις.

Για τη δεύτερη ποιητική του συλλογή, «Αρχιτεκτονική Εσωτερικών Χώρων», τιμήθηκε το 1994 με το Βραβείο Ποίησης στη μνήμη του Νικηφόρου Βρεττάκου από τον Δήμο Αθηναίων. Παράλληλα, το παιδικό του μυθιστόρημα «Ο Άλκης και ο Λαβύρινθος» απέσπασε το Πρώτο Βραβείο του Κύκλου του Παιδικού Βιβλίου.

Η σχέση του με το θέατρο και τον κινηματογράφο

Ο Αλέξης Σταμάτης είχε έντονη παρουσία και στη θεατρική γραφή. Έργα του όπως «Τελευταία Μάρθα», «Δακρυγόνα», «Σκότωσε ό,τι αγαπάς», «Μεσάνυχτα σ’ έναν τέλειο κόσμο» και «Innerview» παρουσιάστηκαν σε σημαντικές θεατρικές σκηνές.

Το έργο του «Μελίσσια» παρουσιάστηκε στο πλαίσιο του προγράμματος «Αναγνώσεις» του Εθνικού Θεάτρου και το 2019 ανέβηκε στην ίδια σκηνή με πρωταγωνίστρια τη μητέρα του, Μπέτυ Αρβανίτη.

Παράλληλα, είχε γράψει το σενάριο της ταινίας «Καταιγίδα», ενώ ποιήματά του είχαν μεταφραστεί και στο εξωτερικό. Είχε εκπροσωπήσει αρκετές φορές την Ελλάδα σε διεθνή λογοτεχνικά συνέδρια και το 2013 είχε μιλήσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την κρίση μέσα από την οπτική τεσσάρων συγγραφέων του Νότου.

Το τελευταίο του μυθιστόρημα είχε τίτλο «Το παιδί και ο Άγγελος» και κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 2025 από τις εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ.

 

Η προσωπική του ζωή

Ο Αλέξης Σταμάτης υπήρξε παντρεμένος με την ηθοποιό Εύα Σιμάτου. Οι δυο τους απέκτησαν έναν γιο, τον Ερμή, που γεννήθηκε το 2019.

Εκτός από τη συγγραφική του δραστηριότητα, είχε ασχοληθεί με τη διδασκαλία δημιουργικής γραφής σε σημαντικούς εκπαιδευτικούς και πολιτιστικούς φορείς, ενώ είχε συνεργαστεί με εφημερίδες όπως «Τα Νέα» και «Το Βήμα», γράφοντας κριτικές και άρθρα.

Με το έργο του, ο Αλέξης Σταμάτης άφησε το δικό του ξεχωριστό στίγμα στη σύγχρονη ελληνική λογοτεχνία, συνδυάζοντας την ποίηση, τη φιλοσοφία, την αρχιτεκτονική σκέψη και την ανθρώπινη παρατήρηση σε μια μοναδική δημιουργική διαδρομή.