Το Κρεμλίνο «επιστρατεύει» την οικονομία της Ρωσίας, προειδοποιούν οι επικριτές, μετά την εντολή του προέδρου Πούτιν προς το κράτος να αναλάβει τον έλεγχο ιδιωτικών επιχειρήσεων που κρίνεται ότι αδυνατούν να αμυνθούν απέναντι στις ουκρανικές επιθέσεις.

Ο Πούτιν εξέδωσε διάταγμα αυτή την εβδομάδα, έπειτα από πλήγματα σε περίπου 20 αποθήκες της Wildberries, μιας εταιρείας ηλεκτρονικού λιανικού εμπορίου γνωστής ως «η Amazon της Ρωσίας». Οι δυνάμεις του Κιέβου στρέφουν επίσης την προσοχή τους σε αποθήκες που ανήκουν στην Ozon, έναν ακόμη γίγαντα του ηλεκτρονικού λιανεμπορίου.

«Τώρα είναι η σειρά της Ozon», ανέφερε το ουκρανικό υπουργείο Άμυνας το Σαββατοκύριακο. Έκτοτε έχουν πληγεί έξι κόμβοι εφοδιαστικής της εταιρείας, συμπεριλαμβανομένου ενός πλήγματος τη Δευτέρα σε εγκατάσταση στο Νταγκεστάν, στις ακτές της Κασπίας Θάλασσας. Η Ουκρανία έχει πλήξει επίσης διυλιστήρια πετρελαίου σε ολόκληρη τη Ρωσία, προκαλώντας ελλείψεις καυσίμων σε εθνικό επίπεδο που έχουν επηρεάσει ακόμη και τη Μόσχα, παρά τις προσπάθειες του Κρεμλίνου να αυξήσει τον εφοδιασμό της πόλης με βενζίνη.

Η απόφαση του Πούτιν σημαίνει ότι η κυβέρνηση μπορεί πλέον να αναλαμβάνει προσωρινά τον έλεγχο επιχειρήσεων, εάν κριθεί ότι δεν έχουν λάβει επαρκή μέτρα για την προστασία των εγκαταστάσεών τους ή ότι δεν προχωρούν αρκετά γρήγορα σε επισκευές. Το διάταγμα αφορά τις ενεργειακές υποδομές, καθώς και βιομηχανικές εγκαταστάσεις και εγκαταστάσεις επικοινωνιών, μεταφορών και εφοδιαστικής. Οι επικριτές το εκλαμβάνουν ως επιστράτευση της οικονομίας και ως τρόπο να γεμίσουν ακόμη περισσότερο οι τσέπες των συμμάχων του Πούτιν. Ο Αλεξάντερ Κολιάντρ, διευθυντής στη συμβουλευτική εταιρεία Eurasia Group και ειδικός σε θέματα Ρωσίας και Ουκρανίας, δήλωσε: «Δίνει στο κράτος λευκή επιταγή να κρατικοποιήσει ουσιαστικά όποια κερδοφόρα επιχείρηση θέλει».

Από την αρχή του πολέμου, το Κρεμλίνο έχει κατασχέσει περιουσιακά στοιχεία συνολικής εκτιμώμενης αξίας άνω των έξι τρισεκατομμυρίων ρουβλίων (50 δισεκατομμύρια λίρες) από δεκάδες ιδιωτικές εταιρείες, ορισμένες από τις οποίες ανήκαν σε επιχειρηματίες με διπλή υπηκοότητα ή διαμονή στο εξωτερικό. Σε αυτά περιλαμβάνονται το αεροδρόμιο Ντομοντέντοβο της Μόσχας, η Rusagro, εταιρεία αγροτικής παραγωγής, και η Yuzhuralzoloto, εταιρεία παραγωγής χρυσού.

Ο πρόεδρος Ζελένσκι δήλωσε το Σάββατο ότι οι επιθέσεις αποτελούσαν προσπάθεια περιορισμού της ικανότητας του Κρεμλίνου να χρηματοδοτεί την εισβολή του και να καταστεί ο πόλεμος «πιο απτός» για τους απλούς Ρώσους. Ο Ρόμπερτ Μπρόβντι, επικεφαλής των δυνάμεων μη επανδρωμένων αεροσκαφών της Ουκρανίας, δήλωσε ότι τα πλήγματα κατά της Wildberries αποτελούσαν προσπάθεια διατάραξης της «προσωπικής ζωής» εκείνων των Ρώσων «που θεωρούν ότι δεν τους αγγίζει καθόλου» η απόφαση του Πούτιν να διεξαγάγει πόλεμο στην Ουκρανία. Αν και αμφότερες οι εταιρείες πωλούν κράνη και αλεξίσφαιρα στρατιωτικού τύπου, οι περισσότεροι αναλυτές λένε ότι οι παραδόσεις των προϊόντων τους στο μέτωπο είναι αμελητέες.

Οι επιθέσεις κατά της Wildberries εκτιμάται ότι προκάλεσαν ζημιές τουλάχιστον ενός τρισεκατομμυρίου ρουβλίων (8 δισεκατομμύρια λίρες). Λέγεται ότι σκοτώθηκαν τουλάχιστον δέκα άνθρωποι, μεταξύ των οποίων επτά σε πλήγμα κατά εγκατάστασης κοντά στη Μόσχα.

Χθες (Τετάρτη), μία από τις αποθήκες της Wildberries στην περιφέρεια Ταμπόφ, 260 μίλια από τη Μόσχα, καταστράφηκε σε επίθεση που προκάλεσε τεράστια πυρκαγιά, δήλωσε ο περιφερειακός κυβερνήτης. Δύο άνθρωποι τραυματίστηκαν και οι κάτοικοι έλαβαν σύσταση να παραμείνουν στα σπίτια τους επί 48 ώρες, λόγω του κινδύνου δηλητηρίασης από μονοξείδιο του άνθρακα. Ο καπνός ήταν ορατός σε δορυφορικές εικόνες της NASA.

Αν και δεν είναι σαφές αν το διάταγμα του Πούτιν θα επηρεάσει τη Wildberries ή την Ozon και πόσο ευρέως θα εφαρμοστεί, η Μόσχα επιδίωξε να καθησυχάσει την επιχειρηματική κοινότητα.

Ο Ντένις Μαντούροφ, πρώτος αντιπρόεδρος της ρωσικής κυβέρνησης, δήλωσε: «Δεν πρόκειται για κρατικοποίηση ούτε για μεταβολή της μορφής ιδιοκτησίας. Το διάταγμα προβλέπει την παρέμβαση του κράτους στη διοίκηση της επιχείρησης, προκειμένου να επιτευχθούν συγκεκριμένοι στόχοι που σχετίζονται με την ασφάλεια».

Ο Κίριλ Ρογκόφ, ιδρυτής της δεξαμενής σκέψης Re: Russia, δήλωσε ότι «το γεγονός ότι τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη ρίχνουν βόμβες είναι ευθύνη του κράτους», αλλά «σύμφωνα με τη λογική της κρατικά υποστηριζόμενης παράνοιας, το γεγονός ότι σας βομβαρδίζουν είναι δική σας ευθύνη».

Δήλωσε στο TV Dozhd, αντιπολιτευόμενο κανάλι που λειτουργεί στην εξορία: «Εσείς φταίτε που σας βομβαρδίζουν, επειδή έπρεπε να είχατε αμυνθεί. Το ότι το να αμυνθείτε είναι εντελώς αδύνατο, αυτό δεν ενδιαφέρει κανέναν».

Η απόφαση του Πούτιν έχει αμφισβητηθεί και από πιστούς του Κρεμλίνου, οι οποίοι λένε ότι είναι μη ρεαλιστικό να αναμένεται από ιδιωτικές επιχειρήσεις να αμυνθούν απέναντι στις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις.

Η Αναστασία Κασιεβάροβα, στρατιωτική μπλόγκερ, έγραψε στο Telegram: «Αν η Ozon αγοράσει αύριο ένα Pantsir [σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας], ποιος θα το χειρίζεται, ο σεκιουριτάς τους;»

Η στόχευση της Wildberries και της Ozon έχει την υποστήριξη των συμμάχων του Κιέβου στο ΝΑΤΟ. Κατά τη διάρκεια επίσκεψης στο Κίεβο για την 35η επέτειο της ανεξαρτησίας της Ουκρανίας από τη Μόσχα, ο πρόεδρος της Φινλανδίας Στουμπ δήλωσε: «Είναι μια λογική στρατιωτική στρατηγική… Μόνο έτσι θα φτάσουμε σε διαπραγματεύσεις ειρήνης».

Μια φερόμενη ως εσωτερική έκθεση της Sberbank, της μεγαλύτερης τράπεζας της Ρωσίας, η οποία δημοσιοποιήθηκε αυτή την εβδομάδα από χάκερ, εκτιμούσε τις πιθανότητες συντριπτικής ρωσικής νίκης στην Ουκρανία σε 7%. Ωστόσο, εκτιμούσε την πιθανότητα να αναγκαστεί η Ρωσία να αποχωρήσει από την Ουκρανία σε μόλις 2%. Το πιθανότερο σενάριο, ανέφερε, ήταν μια παγωμένη σύγκρουση χωρίς επίσημη συμφωνία ειρήνης, η οποία θα μπορούσε να αναζωπυρωθεί στο μέλλον.

Παρά τις ελπίδες της Ουκρανίας ότι η οικονομική και κοινωνική πίεση θα αναγκάσει τον Πούτιν να τερματίσει τον πόλεμο, ο Ρώσος ηγέτης δεν δείχνει κανένα σημάδι υποχώρησης. Δήλωσε το Σάββατο ότι η στόχευση των εταιρειών ηλεκτρονικού λιανεμπορίου από το Κίεβο «άνοιξε το κουτί της Πανδώρας» και ότι η Μόσχα θα εντείνει τα πλήγματά της στους «πιο ευαίσθητους οικονομικούς τομείς» της Ουκρανίας. Τα σχόλιά του πυροδότησαν φόβους ότι η Ρωσία ενδέχεται να κλιμακώσει τις επιθέσεις της κατά πολιτικών υποδομών στην Ουκρανία, εντείνοντας τα πλήγματα σε μονάδες επεξεργασίας λυμάτων στο Κίεβο και σε άλλες πόλεις πριν από τον χειμώνα. Η καταστροφή τους πιθανότατα θα προκαλούσε πλημμύρες ανεπεξέργαστων λυμάτων σε κατοικίες, νοσοκομεία και επιχειρήσεις. Η Ρωσία στοχοποιεί ήδη τη μονάδα επεξεργασίας λυμάτων Μπορτνιτσί κοντά στο Κίεβο, τη μοναδική εγκατάσταση της ουκρανικής πρωτεύουσας, σε μια κίνηση που φαίνεται να αποσκοπεί στην πρόκληση ανθρωπιστικής κρίσης.

Ο Κολιάντρ δήλωσε: «Πάντα υπάρχει περιθώριο κλιμάκωσης για τη Ρωσία».



ΠΗΓΗ: Times Media Ltd / News