Οι περισσότεροι από εμάς τα έχουμε συνδέσει με το ουζάκι και τη σχάρα, όμως τα χταπόδια είναι από τα πιο παράξενα και ευφυή πλάσματα της θάλασσας. Έχουν τρεις καρδιές, μπλε αίμα και την ικανότητα να αλλάζουν χρώμα και υφή μέσα σε κλάσματα δευτερολέπτου, ώστε να χάνονται κυριολεκτικά μέσα στο περιβάλλον τους. Ξεφεύγουν από ενυδρεία, ανοίγουν βάζα και αναγνωρίζουν ανθρώπους. Τα τελευταία χρόνια όμως οι επιστήμονες στράφηκαν σε κάτι ακόμη πιο απρόσμενο: στον ύπνο τους. Βίντεο που δείχνουν χταπόδια να κοιμούνται ενώ το δέρμα τους αλλάζει διαδοχικά χρώματα έγιναν viral σε όλο τον κόσμο και γέννησαν ένα ερώτημα που λίγοι θα είχαν σκεφτεί. Μήπως τα χταπόδια ονειρεύονται; Η απάντηση δεν είναι ακόμη οριστική, όμως οι έρευνες που έγιναν τα τελευταία χρόνια δείχνουν ότι ο ύπνος τους μοιάζει περισσότερο με τον δικό μας απ' όσο θα περίμενε κανείς για ένα ζώο τόσο διαφορετικό από τον άνθρωπο. Ας δούμε τι γνωρίζουμε.

Διαβάστε: Εύβοια: Εντυπωσιακό χταπόδι "σεντόνι" εμφανίστηκε σε παραλία (Εικόνες & Βίντεο)


Tα χταπόδια έχουν δύο φάσεις ύπνου

Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι τα χταπόδια έχουν δύο φάσεις ύπνου. Στην πρώτη, την ήσυχη, μένουν ακίνητα και το χρώμα τους γίνεται χλωμό. Στη δεύτερη, την ενεργή, που διαρκεί λίγο, το δέρμα τους αρχίζει να αλλάζει χρώματα και σχέδια, τα μάτια και τα πλοκάμια τους κινούνται, ενώ η αναπνοή τους αλλάζει ρυθμό. Η εικόνα θυμίζει τη φάση του ανθρώπινου ύπνου στην οποία βλέπουμε τα περισσότερα όνειρα.


Το δέρμα που "ξαναζεί" τη μέρα

Μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2023 στο περιοδικό Nature από ερευνητές στην Ιαπωνία έδειξε ότι κατά τον ενεργό ύπνο τα χταπόδια εμφανίζουν στο δέρμα τους σχέδια παρόμοια με εκείνα που χρησιμοποιούν όταν είναι ξύπνια, για παράδειγμα όταν κρύβονται ή κυνηγούν. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι ο εγκέφαλός τους ίσως «επαναλαμβάνει» εμπειρίες της ημέρας, κάτι που σε εμάς συνδέεται με τη μάθηση και τη μνήμη.


Όνειρο ή όχι;

Κανείς δεν μπορεί να ρωτήσει ένα χταπόδι τι είδε στον ύπνο του, γι' αυτό οι ερευνητές είναι προσεκτικοί. Μιλούν για μια κατάσταση που μοιάζει με όνειρο και όχι για όνειρο με την ανθρώπινη έννοια. Το εντυπωσιακό είναι ότι ο άνθρωπος και το χταπόδι εξελίχθηκαν σε εντελώς διαφορετικούς δρόμους εδώ και εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια, κι όμως φαίνεται να κατέληξαν σε παρόμοιους τρόπους ύπνου.


Ένας εγκέφαλος σκορπισμένος στα πλοκάμια

Το χταπόδι έχει περίπου 500 εκατομμύρια νευρώνες, αριθμό που το φέρνει κοντά σε ορισμένα θηλαστικά. Το μεγαλύτερο μέρος τους όμως δεν βρίσκεται στο κεφάλι αλλά στα πλοκάμια, τα οποία μπορούν να «αποφασίζουν» σε έναν βαθμό μόνα τους πώς θα κινηθούν. Ένα πλάσμα, με άλλα λόγια, που κάθε νέα έρευνα το κάνει να φαίνεται ακόμη πιο μυστηριώδες.