Η Ουάσινγκτον κρίνει ανεπαρκή την αναθεωρημένη πρόταση του Ιράν για συμφωνία που θα τερματίσει τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, με τον Ντόναλντ Τραμπ να προειδοποιεί ότι οι διαπραγματεύσεις μπορεί να συνεχιστούν «μέσω βομβών». Σύμφωνα με αποκαλύψεις του Axios που επικαλείται Αμερικανούς αξιωματούχους, ο πρόεδρος των ΗΠΑ εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο επανέναρξης στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν.

Συνεδρίαση του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας για στρατιωτικές επιλογές

Ο Αμερικανός πρόεδρος αναμένεται να συγκαλέσει την Τρίτη έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας στην Αίθουσα Διαχείρισης Κρίσεων του Λευκού Οίκου. Στόχος της σύσκεψης είναι η διερεύνηση στρατιωτικών σεναρίων απέναντι στην Τεχεράνη, καθώς οι διπλωματικές προσπάθειες φαίνεται να οδηγούνται σε αδιέξοδο. Δύο ανώτεροι αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν στο Axios ότι η συνάντηση θα επικεντρωθεί στην αξιολόγηση διαθέσιμων στρατιωτικών επιλογών, ενώ παράλληλα θα εξεταστεί το περιθώριο για περαιτέρω διπλωματικές κινήσεις.

Περιορισμένες αλλαγές στην ιρανική αντιπρόταση

Η νέα πρόταση που υπέβαλε το Ιράν στις Ηνωμένες Πολιτείες μέσω Πακιστανών διαμεσολαβητών το βράδυ της Κυριακής περιλαμβάνει μόνο οριακές τροποποιήσεις. Ο Λευκός Οίκος κρίνει ότι οι αλλαγές δεν επαρκούν για την επίτευξη ουσιαστικής συμφωνίας που θα οδηγήσει στον τερματισμό της σύγκρουσης. Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις διαβουλεύσεις, η ιρανική πλευρά περιορίστηκε σε εκτενέστερες γενικόλογες αναφορές για τη δέσμευσή της να μην αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Ωστόσο, απουσιάζουν συγκεκριμένες δεσμεύσεις για αναστολή του εμπλουτισμού ουρανίου ή παράδοση των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει η χώρα.

Απειλές Τραμπ για σκληρότερο χτύπημα

Σε τηλεφωνική επικοινωνία με το Axios την Κυριακή, πριν την παραλαβή της τελευταίας ιρανικής πρότασης, ο Τραμπ δήλωσε κατηγορηματικά ότι «ο χρόνος εξαντλείται». Η προειδοποίηση του ήταν σαφής: εάν η Τεχεράνη δεν επιδείξει ευελιξία και δεν προχωρήσει σε ουσιαστικές παραχωρήσεις, «θα δεχθεί πολύ πιο σκληρό χτύπημα» από τις ΗΠΑ. Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος τόνισε χαρακτηριστικά: «Εάν το Ιράν δεν μεταβάλει άμεσα τη στάση του, οι διαπραγματεύσεις θα συνεχιστούν μέσω βομβών». Η δήλωση αυτή αντανακλά την αυξανόμενη απογοήτευση της Ουάσινγκτον από την ιρανική αδιαλλαξία.

Το πυρηνικό πρόγραμμα στο επίκεντρο των διαφωνιών

Η κεντρική διαφωνία μεταξύ των δύο πλευρών εστιάζεται στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Η Τεχεράνη απέρριψε πολλές αμερικανικές απαιτήσεις και αρνείται να προχωρήσει σε ουσιαστικές παραχωρήσεις σχετικά με τις πυρηνικές της δραστηριότητες. «Ήρθε η στιγμή οι Ιρανοί να προσφέρουν κάτι ουσιαστικό», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος. «Χρειαζόμαστε πραγματική, σταθερή και λεπτομερή συζήτηση για το πυρηνικό πρόγραμμα. Αν αυτό δεν συμβεί, τότε η συζήτηση θα γίνει μέσω βομβών, κάτι που θα ήταν κρίμα».

Διαψεύδονται οι πληροφορίες για άρση κυρώσεων

Ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν να άρουν ορισμένες κυρώσεις στον πετρελαϊκό τομέα της χώρας. Ωστόσο, Αμερικανός αξιωματούχος διέψευσε κατηγορηματικά τις πληροφορίες αυτές. «Δεν θα υπάρξει άρση κυρώσεων δωρεάν χωρίς αντίστοιχες κινήσεις από την ιρανική πλευρά», τόνισε ο ίδιος. Η θέση της Ουάσινγκτον παραμένει σταθερή: οποιαδήποτε ελάφρυνση των οικονομικών κυρώσεων θα πρέπει να συνοδεύεται από συγκεκριμένες δεσμεύσεις της Τεχεράνης.

Έμμεσες συνομιλίες χωρίς ουσιαστική πρόοδο

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν δεν διεξάγουν άμεσες διαπραγματεύσεις για την ουσία της συμφωνίας. Αντίθετα, συμμετέχουν σε έμμεσες συνομιλίες με στόχο να διαμορφωθεί κοινό πλαίσιο για την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων. «Δεν σημειώνουμε ιδιαίτερη πρόοδο. Βρισκόμαστε σε πολύ σοβαρό σημείο σήμερα. Η πίεση βρίσκεται πλέον στην άλλη πλευρά ώστε να ανταποκριθεί με τον σωστό τρόπο», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της αμερικανικής κυβέρνησης.

Ποιος έχει τον χρόνο με το μέρος του

Ενδιαφέρουσα είναι η διαφορετική αντίληψη των δύο πλευρών σχετικά με τον χρονικό παράγοντα. Ενώ η Ουάσινγκτον πιέζει για άμεση συμφωνία και απειλεί με στρατιωτική δράση, η Τεχεράνη υποστηρίζει εδώ και καιρό ότι είναι ο Τραμπ εκείνος που επιθυμεί επειγόντως μια συμφωνία. Το Ιράν φαίνεται να πιστεύει ότι ο χρόνος λειτουργεί υπέρ του, παρά τις αμερικανικές απειλές. Ωστόσο, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι το γεγονός πως η Τεχεράνη κατέθεσε νέα αντιπρόταση, παρά τις περιορισμένες αλλαγές, δείχνει ότι το Ιράν ανησυχεί για το ενδεχόμενο περαιτέρω αμερικανικής στρατιωτικής δράσης.