Οι λεπτομέρειες και τα… ψιλά γράμματα της πρόσφατης συμφωνίας ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν παραμένουν, προς το παρόν, στο σκοτάδι, καθώς καμία από τις δύο πλευρές δεν έχει προχωρήσει στη δημοσιοποίησή τους. Παρ’ όλα αυτά, το Bloomberg ρίχνει φως σε μερικές πτυχές της συμφωνίας, επικεντρώνοντας κυρίως στο ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν. Σύμφωνα με το πρακτορείο, φαίνεται πως η νέα αυτή συμφωνία είναι πιο «ήπια» συγκριτικά με την ιστορική συμφωνία που είχε επιτευχθεί επί διακυβέρνησης Ομπάμα – μια συμφωνία που ο σημερινός πρόεδρος των ΗΠΑ είχε σφόδρα επικρίνει στο παρελθόν.

Διαβάστε: Bloomberg: Αυτά είναι τα οικονομικά "δώρα" στο Ιράν που προσφέρουν οι ΗΠΑ - Πετρέλαιο, 300 δισ. δολάρια και "παγωμένα" κεφάλαια στην πρώτη γραμμή


Συμφωνία ΗΠΑ & Ιράν: Το ερώτημα γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα και οι αμφιλεγόμενες δηλώσεις Τραμπ 

Οι δύο πλευρές φέρεται να έχουν μια διορία 60 ημερών για να συνεχίσουν τις συνομιλίες γύρω από τα πυρηνικά ζητήματα. Παρ' όλα αυτά, παραμένει ασαφές τι μέλλει γενέσθαι με τις υπάρχουσες ποσότητες εμπλουτισμένου υλικού, οι οποίες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για τη δημιουργία πολλαπλών πυρηνικών όπλων. Ο πρόεδρος Τραμπ, από την πλευρά του, έκανε αμφιλεγόμενες δηλώσεις μέσα στην εβδομάδα σχετικά με τη σημασία του εμπλουτισμένου ουρανίου. Συχνά αναφερόταν σε αυτό ως «πυρηνική σκόνη», ενώ κατά τη διάρκεια της συνόδου της G7 στη Γαλλία φάνηκε να αμφιταλαντεύεται για τη σημασία της πρόσβασης στις ιρανικές αποθήκες ουρανίου ως απαραίτητη προϋπόθεση για τον τερματισμό της έντασης με την Τεχεράνη. Τοποθετούμενος στο πλαίσιο της συνάντησής του με τον εμίρη του Κατάρ, σεΐχη Ταμίμ μπιν Χαμάντ αλ Θάνι, ο Τραμπ σχολίασε χαρακτηριστικά πως «ίσως τελικά δεν έχει ιδιαίτερη αξία», προσθέτοντας όμως ότι «ψυχολογικά θέλουμε να το αποκτήσουμε». Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι το Ιράν συνεχίζει να αρνείται κατηγορηματικά –τουλάχιστον σε επίσημη βάση– οποιαδήποτε πρόθεση ανάπτυξης πυρηνικού οπλοστασίου, γεγονός που συνεχίζει να προκαλεί διχογνωμίες στη διεθνή γεωπολιτική σκηνή.


Γιατί η συμφωνία με το Ιράν μπορεί να αποδειχθεί πιο ήπια από εκείνη του 2015 στα πυρηνικά

Η πυρηνική συμφωνία του 2015 με το Ιράν αποτέλεσε μια ιδιαίτερα φιλόδοξη πρωτοβουλία, θέτοντας υψηλά στάνταρ για την παγκόσμια ασφάλεια. Προέβλεπε τον αυστηρό περιορισμό του ιρανικού αποθέματος ουρανίου χαμηλού εμπλουτισμού στα 300 κιλά, την αποξήλωση συγκεκριμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων, την απαγόρευση ανάπτυξης νέων τεχνολογιών, αλλά και τη δυνατότητα διεξαγωγής αιφνιδιαστικών επιθεωρήσεων από τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA). Όταν ωστόσο ο Ντόναλντ Τραμπ ανέλαβε την πρώτη του θητεία, απέσυρε τις Ηνωμένες Πολιτείες από τη συμφωνία, δίνοντας νέα τροπή στο ήδη περίπλοκο ζήτημα. Το σκηνικό έγινε πιο ασταθές όταν η κυβέρνησή του αποφάσισε να αλλάξει εντελώς στρατηγική. Μόλις πριν από λίγους μήνες, οι ΗΠΑ εξέταζαν ακόμα και το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης για την κατάσχεση του ιρανικού ουρανίου. Ωστόσο, όπως φαίνεται τώρα, υπάρχει στροφή προς μια διαφορετική προσέγγιση. Η νέα στάση σηματοδοτεί την προθυμία της Ουάσινγκτον να αποδεχθεί ορισμένες αβεβαιότητες γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, με αντάλλαγμα την ομαλότερη ροή ενέργειας από τη Μέση Ανατολή και τη σταθεροποίηση της παγκόσμιας οικονομικής σκηνής.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η μεταβολή αυτή δεν έχει βρει θερμή αποδοχή στο εσωτερικό πολιτικό τοπίο των ΗΠΑ. Πολλοί στο Κογκρέσο, συμπεριλαμβανομένων ακόμα και Ρεπουμπλικανών που συνήθως στηρίζουν τον Τραμπ, εκφράζουν έντονες επιφυλάξεις. Πρόσφατα, σε συνέντευξη στο NBC News, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, δήλωσε πως οι διεθνείς επιθεωρητές της IAEA θα επιστρέψουν «οπωσδήποτε» στο Ιράν. Παρόλο που η επιστροφή τους δεν προβλέπεται ρητά από το κείμενο της συμφωνίας, αυτό αφήνει περιθώρια για πιθανές εξελίξεις στο διπλωματικό πεδίο. Η κατάσταση παραμένει δυναμική και αναμφίβολα θα συνεχίσει να επηρεάζει ευρύτερες γεωπολιτικές ισορροπίες.