Σε τεντωμένο σκοινί οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις στη Μέση Ανατολή με τα βήματα προόδου που έχουν συνετελεστεί, προς την κατεύθυνση της κατάπαυσης του πυρός, να επισκιάζονται από νέες εχθροπραξίες και τετελεσμένα. Οι ισορροπίες τρόμου διαφαίνονται από κάθε γνωνιά της διπλωματικής σκηνής, τη στιγμή που η θριαμβολογία του Ντόναλντ Τραμπ περί επίτευξης συμφωνίας εκεχειρίας λαμβάνει άλλη διάσταση με την αναβολή του ταξιδιού από τον αντιπρόεδρό του, Τζέι Ντι Βανς, που τελικά δεν θα ταξιδέψει στη Γενεύη και από εκεί που αναμενόταν κορύφωση των διπλωματικών προσπαθειών επέρχεται ένα νέο ναυάγιο. Ο χαρακτήρας του εύθραυστου, αναφορικά με την εκεχειρία, γίνεται πιο φανερός από ποτέ με τον πόλεμο, που ήδη διαρκεί πάνω από 110 ημέρες, να κοντεύει να μείνει στην ιστορία για ένα ιδιότυπο, αρνητικό ρεκόρ. Εκείνο των ανακοινώσεων συμφωνιών εκεχειρίας και της ακολουθούμενης κατάρριψής τους. Η ισραηλινή στάση, με το τελευταίο μήνυμα του Μπενιαμίν Νετανιάχου απέναντι στη Χεζμπολάχ μετά τον θάνατο των στρατιωτών του, δείχνει πρόθεση για παραμονή στον νότιο Λίβανο και συνέχιση των πληγμάτων κάτι που ίσως αποτελεί το κρισιμότερο κρας τεστ στη σχέση του με τον Ντόναλντ Τραμπ.  

Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα οι συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών στην Ελβετία αναβλήθηκαν, έπειτα από το κύμα φονικών αεροπορικών επιδρομών που εξαπέλυσε το Ισραήλ στον νότιο Λίβανο. Το Ιράν, από την πλευρά του, δεν απέστειλε αντιπροσωπεία στην Ελβετία για τις συνομιλίες σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα εξαιτίας των επιθέσεων, κι όλα αυτά ενώ το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν Ουάσινγκτον και Τεχεράνη, την Τετάρτη, προβλέπει τον «άμεσο και μόνιμο τερματισμό» των εχθροπραξιών, συμπεριλαμβανομένης και της περιοχής του Λιβάνου.

«Οι Ιρανοί ζήτησαν εγγυήσεις ότι οι εχθροπραξίες στον Λίβανο θα τερματιστούν, όπως προβλέπεται στη συμφωνία που έχει υπογραφεί, και οι διαμεσολαβητές εργάζονται αυτή τη στιγμή για την επίλυση του ζητήματος», δήλωσε διπλωμάτης με γνώση των εξελίξεων. Υπενθυμίζεται ότι οι ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές κατά τη διάρκεια της νύχτας της Πέμπτης και έως το πρωί της Παρασκευής έπληξαν περισσότερα από δέκα χωριά στον νότιο Λίβανο, σκοτώνοντας 21 ανθρώπους και τραυματίζοντας 39, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου.

ΗΠΑ & Ιράν: O Λίβανος απειλεί να "τινάξει στον αέρα" κάθε προσπάθεια ειρήνης

Ο Λίβανος αποτελεί, δε, ένα από τα σημαντικότερα αγκάθια και βασική δοκιμασία για την εύθραυστη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Η Τεχεράνη, η οποία στηρίζει τη σιιτική οργάνωση Χεζμπολάχ, επιμένει ότι ο Λίβανος πρέπει να συμπεριληφθεί στη συνολική περιφερειακή διευθέτηση. Άλλωστε, οι ισραηλινές επιθέσεις στη Βηρυτό έχουν επανειλημμένα απειλήσει να θέσουν εκτός πλαισίου ειρηνευτικών διεργασιών τις αμερικανοϊρανικές διαπραγματεύσεις, με τον πρόεδρο των ΗΠΑ να εκφράζει ανοιχτά την απογοήτευσή του για την επιμονή του Ισραήλ να συνεχίζει την επιθετική του εκστρατεία.

«Η θέση του Ιράν παραμένει αμετακίνητη: ''Χωρίς τον Λίβανο, δεν υπάρχει συμφωνία''», δήλωσε δεύτερη πηγή με γνώση των διαπραγματεύσεων, προσθέτοντας ότι η Τεχεράνη θεωρεί πως βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση και μπορεί να αποσπάσει παραχωρήσεις από την Ουάσιγκτον σχετικά με τον πόλεμο του Ισραήλ στον Λίβανο.

Υπενθυμίζεται την ίδια στιγμή ότι ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε, αργά το βράδυ της Πέμπτης, ότι ο Βανς δεν θα ταξιδέψει τελικά για τις συνομιλίες και ότι η συνάντηση δεν ήταν «ούτε απλή ούτε προβλέψιμη».

Η εξέλιξη αυτή ήρθε μία ημέρα μετά την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού του Ιράν, στο πλαίσιο της συμφωνίας που υπέγραψαν οι δύο χώρες με στόχο τον τερματισμό της κρίσης.

Λίγες ώρες πριν από την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου, μέσα ενημέρωσης που συνδέονται με τη Χεζμπολάχ μετέδωσαν ότι οι συνομιλίες είχαν ανασταλεί λόγω των συνεχιζόμενων ισραηλινών αεροπορικών επιδρομών.

Οι διαπραγματευτές επρόκειτο να συναντηθούν γι' αυτό που Αμερικανοί αξιωματούχοι χαρακτήρισαν «τεχνικές συζητήσεις» σχετικά με τα επόμενα βήματα εφαρμογής της συμφωνίας που υπογράφηκε νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα.

Ωστόσο, η Ουάσιγκτον δήλωσε ότι τα σχέδια για τις συνομιλίες «δεν είχαν ακόμη οριστικοποιηθεί», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ προσβλέπουν στην έναρξη των τεχνικών διαβουλεύσεων το συντομότερο δυνατό.

Αργότερα, το ελβετικό υπουργείο Εξωτερικών επιβεβαίωσε ότι οι συνομιλίες στο ορεινό θέρετρο Μπούργκενστοκ αναβλήθηκαν, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι οι προετοιμασίες συνεχίζονται.

Στρατιωτικές και αστυνομικές δυνάμεις της Ελβετίας περιπολούσαν, πάντως, στην πολυτελή ξενοδοχειακή εγκατάσταση με θέα στη λίμνη της Λουκέρνης, ενώ είχε δημιουργηθεί μάλιστα και κέντρο Τύπου για τους δημοσιογράφους.

Οι διαπραγματεύσεις που δεν έγιναν 

Οι διαπραγματεύσεις αναμενόταν να επικεντρωθούν στην εφαρμογή της συμφωνίας - η οποία έχει τη μορφή Μνημονίου Κατανόησης - καθώς και στην έναρξη συζητήσεων για μακροπρόθεσμα ζητήματα, συμπεριλαμβανομένου του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος.

Η συμφωνία, που βασίζεται σε 14 βασικά σημεία, περιλαμβάνει το άνοιγμα εκ νέου των Στενών του Ορμούζ, τη δέσμευση ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο, ένα σχέδιο ύψους 300 δισ. δολαρίων για την «ανασυγκρότηση» του Ιράν και την κατάργηση «όλων των μορφών κυρώσεων» από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα, δεσμεύει τις δύο πλευρές να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία μέσα σε διάστημα έως 60 ημερών, με δυνατότητα παράτασης κατόπιν αμοιβαίας συναίνεσης.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι αναμένει την εφαρμογή κατάπαυσης του πυρός «σε όλα τα μέτωπα», συμπεριλαμβανομένου εκείνου μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ στον Λίβανο, κάτι που προβλέπεται επίσης στο κείμενο της συμφωνίας. Ωστόσο, τόσο το Ισραήλ όσο και η Χεζμπολάχ συνέχισαν να πραγματοποιούν επιθέσεις ο ένας εναντίον του άλλου μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας.