EnAνάλυση CNN: Oι τρεις παράγοντες πίσω από τη "βόμβα" των 40 τρισ. δολαρίων του αμερικανικού χρέους
Τι φοβούνται αγορές και οικονομολόγοι
Με βάση τα στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το ομοσπονδιακό χρέος ανήλθε την Τρίτη στο επίπεδο-ρεκόρ των 40 τρισ. δολαρίων, φτάνοντας στο συγκεκριμένο ορόσημο πολύ νωρίτερα από τις προβλέψεις που είχαν διατυπωθεί μόλις πριν από λίγα χρόνια
Το ομοσπονδιακό χρέος των ΗΠΑ ξεπέρασε για πρώτη φορά το ιστορικό όριο των 40 τρισ. δολαρίων, καταγράφοντας ένα ορόσημο που προκαλεί έντονο προβληματισμό για την πορεία της μεγαλύτερης οικονομίας του κόσμου. Η ανησυχία, ωστόσο, δεν αφορά μόνο το πρωτοφανές ύψος του χρέους. Εξίσου σημαντική είναι η ταχύτητα με την οποία διογκώνεται, καθώς και η σημαντική αύξηση των δαπανών για την εξυπηρέτησή του. Παράλληλα, το υψηλότερο κόστος δανεισμού επιβαρύνει συνολικά την αμερικανική οικονομία.
Με βάση τα στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το ομοσπονδιακό χρέος ανήλθε την Τρίτη στο επίπεδο-ρεκόρ των 40 τρισ. δολαρίων, φτάνοντας στο συγκεκριμένο ορόσημο πολύ νωρίτερα από τις προβλέψεις που είχαν διατυπωθεί μόλις πριν από λίγα χρόνια.
Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Μάιο του 2023 το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO) προέβλεπε ότι το συγκεκριμένο όριο θα ξεπερνιόταν το οικονομικό έτος 2028. Τελικά, οι ΗΠΑ έφτασαν εκεί περίπου δύο χρόνια νωρίτερα.
«Με τη σημερινή πορεία, θα βρεθούμε στα 50 τρισ. δολάρια μέσα σε μόλις έξι χρόνια. Αν κοιτάξουμε προς τα πίσω, ήμασταν στα 20 τρισ. πριν από λιγότερο από μία δεκαετία», προειδοποίησε ο Μάικλ Πίτερσον, διευθύνων σύμβουλος του Peter G. Peterson Foundation.
Μόνο κατά τους τελευταίους πέντε μήνες, το αμερικανικό δημόσιο χρέος αυξήθηκε κατά περίπου 1 τρισ. δολάρια.
Ο πληθυσμός των ΗΠΑ γερνά, με περίπου 10.000 Baby Boomers να συνταξιοδοτούνται καθημερινά, ενώ η αύξηση του προσδόκιμου ζωής επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τα μεγάλα ομοσπονδιακά προγράμματα κοινωνικής προστασίας.
Οι δαπάνες για Social Security και Medicare αυξάνονται συνεχώς, την ώρα που η αναλογία εργαζομένων προς δικαιούχους υποχωρεί, δημιουργώντας ολοένα μεγαλύτερες πιέσεις στα οικονομικά των δύο προγραμμάτων.
Παράλληλα, το Κογκρέσο έχει εγκρίνει τις τελευταίες δεκαετίες σειρά μέτρων που είτε μείωσαν τα φορολογικά έσοδα είτε αύξησαν τις δημόσιες δαπάνες. Μεταξύ αυτών βρίσκονται οι φορολογικές περικοπές του 2017 επί Ντόναλντ Τραμπ, τα τεράστια πακέτα στήριξης κατά την πανδημία επί Τραμπ και Τζο Μπάιντεν, καθώς και το One Big Beautiful Bill Act του 2025.
Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον εξακολουθεί να δαπανά πολύ περισσότερα από όσα εισπράττει. Στους πρώτους δέκα μήνες του τρέχοντος οικονομικού έτους, το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει ήδη φτάσει τα 1,8 τρισ. δολάρια.
Το γεγονός ότι μια τέτοια επιδείνωση καταγράφεται χωρίς η αμερικανική οικονομία να βρίσκεται σε βαθιά ύφεση είναι ένας ακόμη λόγος που ανησυχεί τους οικονομολόγους.
Με βάση τα στοιχεία του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών, το ομοσπονδιακό χρέος ανήλθε την Τρίτη στο επίπεδο-ρεκόρ των 40 τρισ. δολαρίων, φτάνοντας στο συγκεκριμένο ορόσημο πολύ νωρίτερα από τις προβλέψεις που είχαν διατυπωθεί μόλις πριν από λίγα χρόνια.
Είναι χαρακτηριστικό ότι τον Μάιο του 2023 το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO) προέβλεπε ότι το συγκεκριμένο όριο θα ξεπερνιόταν το οικονομικό έτος 2028. Τελικά, οι ΗΠΑ έφτασαν εκεί περίπου δύο χρόνια νωρίτερα.
«Με τη σημερινή πορεία, θα βρεθούμε στα 50 τρισ. δολάρια μέσα σε μόλις έξι χρόνια. Αν κοιτάξουμε προς τα πίσω, ήμασταν στα 20 τρισ. πριν από λιγότερο από μία δεκαετία», προειδοποίησε ο Μάικλ Πίτερσον, διευθύνων σύμβουλος του Peter G. Peterson Foundation.
Μόνο κατά τους τελευταίους πέντε μήνες, το αμερικανικό δημόσιο χρέος αυξήθηκε κατά περίπου 1 τρισ. δολάρια.
ΗΠΑ: Γιατί το χρέος αυξάνεται τόσο γρήγορα
Πίσω από τη διόγκωση του χρέους βρίσκεται ένας συνδυασμός δημογραφικών, δημοσιονομικών και πολιτικών παραγόντων.Ο πληθυσμός των ΗΠΑ γερνά, με περίπου 10.000 Baby Boomers να συνταξιοδοτούνται καθημερινά, ενώ η αύξηση του προσδόκιμου ζωής επιβαρύνει ακόμη περισσότερο τα μεγάλα ομοσπονδιακά προγράμματα κοινωνικής προστασίας.
Οι δαπάνες για Social Security και Medicare αυξάνονται συνεχώς, την ώρα που η αναλογία εργαζομένων προς δικαιούχους υποχωρεί, δημιουργώντας ολοένα μεγαλύτερες πιέσεις στα οικονομικά των δύο προγραμμάτων.
Παράλληλα, το Κογκρέσο έχει εγκρίνει τις τελευταίες δεκαετίες σειρά μέτρων που είτε μείωσαν τα φορολογικά έσοδα είτε αύξησαν τις δημόσιες δαπάνες. Μεταξύ αυτών βρίσκονται οι φορολογικές περικοπές του 2017 επί Ντόναλντ Τραμπ, τα τεράστια πακέτα στήριξης κατά την πανδημία επί Τραμπ και Τζο Μπάιντεν, καθώς και το One Big Beautiful Bill Act του 2025.
Την ίδια στιγμή, η Ουάσιγκτον εξακολουθεί να δαπανά πολύ περισσότερα από όσα εισπράττει. Στους πρώτους δέκα μήνες του τρέχοντος οικονομικού έτους, το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει ήδη φτάσει τα 1,8 τρισ. δολάρια.
Το γεγονός ότι μια τέτοια επιδείνωση καταγράφεται χωρίς η αμερικανική οικονομία να βρίσκεται σε βαθιά ύφεση είναι ένας ακόμη λόγος που ανησυχεί τους οικονομολόγους.
