Αποτέλεσµα της σαφώς ανεπαρκούς εµβολιαστικής κάλυψης του γενικού πληθυσµού της χώρας µας µε το εµβόλιο κατά του ιού της γρίπης αποτελεί η ραγδαία ανοδική τάση που επέδειξαν την περασµένη εβδοµάδα όλοι οι επιδηµιολογικοί δείκτες για τη διασπορά της νόσου στην Ελλάδα.

Ενώ ζήτηµα είναι να έχουν εµβολιαστεί κατά της γρίπης, µέχρι στιγµής, περισσότεροι από 2,6 εκατ. κάτοικοι της χώρας µας, µε το ελάχιστο όριο για την επίτευξη του λεγόµενου «τείχους ανοσίας» έναντι της νόσου να προσδιορίζεται στους 3 εκατ. εµβολιασµούς, σε πολύ υψηλά επίπεδα κινείται πλέον η δραστηριότητα της γρίπης στη χώρα µας.

Γρίπη σε έξαρση: Σύσταση για άμεσο εμβολιασμό

Παθολογικές και πνευµονολογικές κλινικές µε πληρότητα, σε ορισµένες περιπτώσεις, ακόµα και της τάξης του 150%, µε την πλειονότητα των ασθενών να νοσηλεύονται µε σοβαρή νόσηση από γρίπη και να συνιστούν βαριά περιστατικά, καθώς επίσης η πλειονότητά τους είναι συνάνθρωποί µας µεγάλης και πιο µεγάλης ηλικίας και συνήθως ανεµβολίαστοι και µε υποκείµενα νοσήµατα, είναι το φαινόµενο των ηµερών όχι µόνο στα νοσοκοµεία του ΕΣΥ της περιφέρειας, αλλά και σε εκείνα του Λεκανοπεδίου και της Θεσσαλονίκης, ακόµα και της Κρήτης.

Την ίδια στιγµή, η προσέλευση ασθενών µε γρίπη και άλλους ιούς του αναπνευστικού συστήµατος είναι πιο αυξηµένη ακόµα και από την αντίστοιχη περσινή χρονική περίοδο στα Τµήµατα Επειγόντων Περιστατικών (ΤΕΠ) των νοσοκοµείων του ΕΣΥ όλης της χώρας, µε αυξηµένα τα ποσοστά εκείνων των ασθενών που εισάγονται τελικά για νοσηλεία, µε εξαίρεση τα παιδιατρικά νοσοκοµεία του ΕΣΥ του Λεκανοπεδίου, στα οποία η πίεση εξαιτίας της ροής µικρών ασθενών µε γρίπη και άλλους ιούς του αναπνευστικού είναι αυξηµένη επίσης, αλλά η κατάσταση παραµένει ακόµη «απολύτως ελεγχόµενη» ως προς τις νοσηλείες µικρών ασθενών. Αντιθέτως, παθολογικές, πνευµονολογικές και παιδιατρικές κλινικές των νοσοκοµείων του ΕΣΥ της Βορείου Ελλάδας εµφανίζουν µία «πραγµατικά αυξηµένη» ροή ασθενών µε γρίπη, άλλους ιούς του αναπνευστικού συστήµατος, ακόµα και πνευµονίες, µε τις νοσηλείες ασθενών σε αυτές τις κλινικές των νοσοκοµείων της Βορείου Ελλάδας να πλησιάζουν λίγο-πολύ τα όρια της δυναµικότητάς τους.

Δεύτερη έξαρση αναμένουν στην Ιταλία

Την ίδια στιγµή και ενώ αναµένεται επίσης δεύτερο κύµα µεγάλης έξαρσης της νόσου, περισσότεροι από οκτώ εκατοµµύρια Ιταλοί έχουν νοσήσει για την περίοδο 2025/2026 από γρίπη και άλλους ιούς του αναπνευστικού συστήµατος, µε τους ειδικούς του Εθνικού Ινστιτούτου Υγείας της Ιταλίας (ISS) να δηλώνουν ότι η πρόσφατη επιβράδυνση των κρουσµάτων στη χώρα φαίνεται πιο έντονη απ’ ό,τι την ίδια περίοδο τις προηγούµενες σεζόν, αλλά, αναφέρουν οι ίδιοι, είναι πολύ νωρίς για να επιβεβαιωθεί µια διαρκής και οριστική µείωση.

Τα σοβαρά κρούσµατα γρίπης στη γείτονα Ιταλία συνδέονται σε µεγάλο βαθµό µε το πανδηµικό στέλεχος A(H1N1), ενώ το στέλεχος A(H3N2) παραµένει κυρίαρχο στην ευρύτερη κοινότητα. Μάλιστα, και στην Ιταλία, η συντριπτική πλειονότητα των σοβαρών κρουσµάτων της γρίπης αφορά µη εµβολιασµένους ασθενείς.

Χαρακτηριστικό είναι ότι στο νοσοκοµείο «Civico» του Παλέρµο, το Τµήµα Επειγόντων Περιστατικών λειτουργούσε ακόµα και µε 192% πληρότητα, µε πολλούς ασθενείς να περιµένουν περισσότερες από 24 ώρες για κρεβάτι νοσηλείας. Παρόµοιες συνθήκες αναφέρθηκαν και στο νοσοκοµείο «Villa Sofi a», µε αποτέλεσµα ο περιφερειακός πρόεδρος Renato Schifani να καλέσει επειγόντως τη διοίκηση του νοσοκοµείου για εξηγήσεις.

Στο νοσοκοµείο «Policlinico» του Παλέρµο η διοίκηση έχει συστήσει µια ειδική οµάδα εργασίας για την αντιµετώπιση των επειγόντων περιστατικών γρίπης και του υπερπληθυσµού των Τµηµάτων Επειγόντων Περιστατικών. Οι αξιωµατούχοι του νοσοκοµείου δήλωσαν ότι οι αναπνευστικές επιπλοκές που σχετίζονται µε τη γρίπη παρατείνουν τη νοσηλεία, επιβραδύνουν την εναλλαγή κλινών και περιορίζουν τη συνολική χωρητικότητα.

Οι πιο ευάλωτοι

Είναι πλέον γνωστό τοις πάσι ότι ο ιός της γρίπης µπορεί να προσβάλει όλες τις ηλικιακές οµάδες. Ωστόσο, υψηλότερο κίνδυνο για σοβαρή νόσηση και εµφάνιση επιπλοκών διατρέχουν συγκεκριµένα οι εξής οµάδες του γενικού πληθυσµού:

  • Άτοµα ηλικίας 60 ετών και άνω.
  • Έγκυες γυναίκες ανεξαρτήτως ηλικίας κύησης.
  • Θηλάζουσες.
  • Ατοµα µε ∆είκτη Μάζας Σώµατος άνω του 40.
  • Παιδιά που παίρνουν ασπιρίνη µακροχρόνια (π.χ., νόσος Kawasaki, ρευµατοειδής αρθρίτιδα και άλλα), για τον πιθανό κίνδυνο εµφάνισης συνδρόµου Reye έπειτα από γρίπη.
  • Άτοµα που βρίσκονται σε στενή επαφή µε παιδιά κάτω των 6 µηνών ή φροντίζουν άτοµα µε υποκείµενο νόσηµα, τα οποία διατρέχουν αυξηµένο κίνδυνο επιπλοκών από τη γρίπη.
  • Κλειστοί πληθυσµοί (προσωπικό και εσωτερικοί σπουδαστές σχολείων, στρατιωτικών και αστυνοµικών σχολών, ειδικών σχολείων ή σχολών, τρόφιµοι και προσωπικό ιδρυµάτων, νεοσύλλεκτων στις Ενοπλες ∆υνάµεις κ.ά.). Στρατεύσιµοι στα κέντρα κατάταξης και ειδικά όσοι κατατάσσονται κατά τους χειµερινούς µήνες (Οκτώβριο-Μάρτιο).
  • Εργαζόµενοι σε χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας (ιατρονοσηλευτικό προσωπικό και λοιποί εργαζόµενοι).
  • Επαγγελµατίες, όπως κτηνίατροι, πτηνοτρόφοι, χοιροτρόφοι, σφαγείς και γενικά άτοµα που έρχονται σε συστηµατική επαφή µε πουλερικά.
  • Παιδιά, ηλικίας άνω των 6 µηνών και ενήλικες που παρουσιάζουν έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήµατα:

    -Άσθµα ή άλλες χρόνιες πνευµονοπάθειες.
    -Καρδιακή νόσο µε σοβαρές αιµοδυναµικές διαταραχές.
    -Ανοσοκαταστολή (κληρονοµική ή επίκτητη εξαιτίας νοσήµατος ή θεραπείας).
    -Μεταµόσχευση οργάνων.
    -∆ρεπανοκυτταρική νόσο (και άλλες αιµοσφαιρινοπάθειες).
    -Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο µεταβολικό νόσηµα.
    -Χρόνια νεφροπάθεια.
    -Νευροµυϊκά ή νευρολογικά νοσήµατα.

Ήπιες ενδείξεις

Αξίζει να σηµειωθεί ότι µία εκτεταµένη µελέτη, η οποία αναφέρεται, µάλιστα, στην επίσηµη ηλεκτρονική ιστοσελίδα των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσηµάτων (CDC) των ΗΠΑ, µας ενηµερώνει για κάτι που είναι σχεδόν άγνωστο στην πλειονότητα του γενικού πληθυσµού της χώρας µας: Περίπου το 8% επί του συνόλου των ασθενών µε γρίπη, κατ’ έτος, θα περάσουν τη νόσο χωρίς συµπτώµατα, δηλαδή θα είναι ασυµπτωµατικοί ασθενείς µε γρίπη, και ενδέχεται να µεταδίδουν τον ιό της γρίπης σε συνανθρώπους τους. Σε αυτές τις περιπτώσεις η µετάδοση του ιού της γρίπης λαµβάνει πιο δύσκολα χώρα, σαφώς, αλλά µπορεί να συµβεί χωρίς οι ίδιοι οι ασυµπτωµατικοί ασθενείς µε γρίπη να µπορούν να γνωρίζουν γι’ αυτήν τη «δραστηριότητά» τους, εάν δεν έχουν υποβληθεί προηγουµένως σε µοριακό τεστ (PCR) για τη νόσο.

Τη συµφωνία του µε την ως άνω παρατήρηση των CDC των ΗΠΑ εκφράζει σήµερα στα «Παραπολιτικά» ο αναπληρωτής καθηγητής Υγιεινής και Επιδηµιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστηµίου Αθηνών και µέλος της Επιτροπής Εµπειρογνωµόνων του υπουργείου Υγείας, Γκίκας Μαγιορκίνης, παρά το γεγονός ότι ο ίδιος σπεύδει να διευκρινίσει:

«∆εν ξέρω από πού προκύπτει και µε ποιον τρόπο έχει µετρηθεί αυτό το 8%, ως ποσοστό ασυµπτωµατικών ασθενών µε γρίπη, το οποίο αναφέρουν τα CDC, αλλά, κατά τα λοιπά, είναι έτσι ακριβώς». Μάλιστα, ο Γκίκας Μαγιορκίνης µάς υπενθυµίζει και τον άλλο «κρυφό» τρόπο µετάδοσης της γρίπης, νόσου η οποία «έχει κάποιον χρόνο επώασης των συµπτωµάτων της, ασφαλώς, και µία ηµέρα πριν από την εµφάνιση των συµπτωµάτων της ο ασθενής καθίσταται µεταδοτικός».

Από τη δική του πλευρά, ο πρόεδρος του Εθνικού Οργανισµού ∆ηµόσιας Υγείας (ΕΟ∆Υ) και καθηγητής Υγιεινής και Επιδηµιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστηµίου Θεσσαλίας, Χρήστος Χατζηχριστοδούλου, υπογραµµίζει στα «Π» ότι «οι ασυµπτωµατικοί ασθενείς µε γρίπη, µαζί µε τους ασθενείς µε γρίπη που εµφανίζουν ήπια συµπτώµατα µπορεί να αποτελούν ακόµα και το 10%-20% επί του συνόλου των ασθενών µε γρίπη. Πάντως, δεν θεωρείται ότι οι ασυµπτωµατικοί ασθενείς συµβάλλουν σηµαντικά στη µετάδοση του ιού της γρίπης, εκείνοι, όµως, οι οποίοι εµφανίζουν σχετικά ήπια συµπτώµατα, όπως για παράδειγµα καταρροή ή βήχα χωρίς πυρετό, µεταδίδουν αρκετά, καθώς κυκλοφορούν στον δηµόσιο χώρο».

Αξίζει να σηµειωθεί, τέλος, ότι η ασυµπτωµατική γρίπη αναφέρεται, στην πραγµατικότητα, στη λοίµωξη από τον ιό της γρίπης που δεν εµφανίζει έντονα συµπτώµατα ή δεν εµφανίζει καθόλου συµπτώµατα, αλλά το άτοµο είναι φορέας και µπορεί να µεταδώσει τον ιό, κάτι που συµβαίνει συχνά, καθώς η γρίπη προσβάλλει κυρίως το αναπνευστικό σύστηµα. Μπορεί να περάσει απαρατήρητη, µε πολύ ήπια συµπτώµατα, όπως ελαφρύ πονόλαιµο ή ρινική συµφόρηση, αλλά µπορεί να προκαλέσει σοβαρότερα συµπτώµατα, όπως πυρετό, βήχα, µυαλγίες και κόπωση σε ευπαθείς οµάδες, ενώ η µετάδοση γίνεται αερογενώς ή µέσω επαφής.

Δημοσιεύθηκε στα «Παραπολιτικά»