Οι λεωφορειολωρίδες παραμένουν ένα από τα πιο επίμαχα ζητήματα για τους οδηγούς μοτοσυκλετών στην Ελλάδα, με τη συζήτηση να αναθερμαίνεται μετά την ψήφιση του νέου Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Πολλοί οδηγοί θεώρησαν ότι οι νέες ρυθμίσεις επιτρέπουν πλέον την ελεύθερη κίνηση των δικύκλων σε όλες τις ειδικές λωρίδες κυκλοφορίας των μέσων μαζικής μεταφοράς. Ωστόσο, ο νέος ΚΟΚ δεν προβλέπει γενική άδεια χρήσης των λεωφορειολωρίδων από τις μοτοσυκλέτες. Αντίθετα, η κυκλοφορία των δικύκλων εξακολουθεί να υπόκειται σε συγκεκριμένους περιορισμούς και προϋποθέσεις, ενώ σε περιπτώσεις παράνομης χρήσης προβλέπονται αυστηρά διοικητικά πρόστιμα και κυρώσεις.

Διαβάστε: Ηλεκτρικά πατίνια: Καθολική απαγόρευση για τους ανήλικους και αυστηρά πρόστιμα στις εταιρείες - Όλες οι αλλαγές που έρχονται

Τι προβλέπει ο νέος νόμος

Σύμφωνα με τον νέο ΚΟΚ (ν. 5209/2025), η παράνομη κίνηση σε λεωφορειολωρίδα τιμωρείται με πρόστιμο 150 ευρώ. Το κρίσιμο σημείο βρίσκεται στο άρθρο 55 παράγραφος 4, όπου αναφέρεται ότι οι λεωφορειολωρίδες προορίζονται για μέσα δημόσιας οδικής μαζικής μεταφοράς. Με απλά λόγια, ο βασικός κανόνας παραμένει ότι οι λωρίδες αυτές έχουν δημιουργηθεί κυρίως για λεωφορεία και τρόλεϊ, ώστε να διευκολύνεται η κυκλοφορία των μέσων μαζικής μεταφοράς μέσα στις πόλεις.

Η σύγχυση προέκυψε επειδή αρκετοί οδηγοί πίστεψαν ότι με τον νέο ΚΟΚ καταργήθηκαν οι προηγούμενοι περιορισμοί ή ότι πλέον οι μοτοσυκλέτες εξαιρούνται συνολικά από την απαγόρευση. Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Το άρθρο 114 παράγραφος 4 του ίδιου νόμου ξεκαθαρίζει ότι εξακολουθούν να ισχύουν οι κανονιστικές πράξεις και οι υπουργικές αποφάσεις που είχαν εκδοθεί με βάση τον προηγούμενο ΚΟΚ του 1999.

Αυτό σημαίνει ότι παραμένουν ενεργές οι Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις που είχαν θεσπιστεί από τη δεκαετία του 1990 και ρυθμίζουν ειδικά το ζήτημα της κίνησης δικύκλων σε ορισμένες λεωφορειολωρίδες.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι αποφάσεις:

– 20539/2224/27.8.1990
– Δ2/ΟΙΚ. 4215/Φ221/13.8.1991
– Δ2/ΟΙΚ. 4216/Φ221/13.8.1991
– Δ2/ΟΙΚ. 1692/Φ.410/26.3.1992
– ΔΜΕΟ/στ/οικ.1181/Φ221/30.3.1995
– 35587/3716/19.12.1995
– ΦΠ6/β/26808/2727/08.11.1999

Οι συγκεκριμένες αποφάσεις δεν δίνουν καθολική πρόσβαση στις μοτοσυκλέτες, αλλά προβλέπουν εξαιρέσεις μόνο για συγκεκριμένες λεωφορειολωρίδες και μόνο όταν υπάρχει η αντίστοιχη πληροφοριακή σήμανση. Επομένως, το βασικό κριτήριο είναι η σήμανση που υπάρχει στον δρόμο.

Πόσο είναι το πρόστιμο

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ένας οδηγός μοτοσυκλέτας μπορεί να κινηθεί σε λεωφορειολωρίδα μόνο όταν υπάρχει πινακίδα ή ειδική ένδειξη που επιτρέπει ρητά την κυκλοφορία δικύκλων. Αν δεν υπάρχει τέτοια σήμανση, τότε η χρήση της λεωφορειολωρίδας θεωρείται παράνομη και επιβάλλεται το πρόστιμο των 150 ευρώ.

Το σημαντικό είναι ότι δεν υπάρχει σήμερα γενική νομοθετική πρόβλεψη που να επιτρέπει στα δίκυκλα να χρησιμοποιούν όλες τις λεωφορειολωρίδες της χώρας. Πρόκειται για μια λεπτομέρεια που συχνά παραβλέπεται, καθώς σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις οι μοτοσυκλέτες έχουν ευρύτερη πρόσβαση σε τέτοιες λωρίδες, κυρίως για λόγους αποσυμφόρησης της κυκλοφορίας.

Οι υποστηρικτές της ελεύθερης πρόσβασης των μοτοσυκλετών στις λεωφορειολωρίδες υποστηρίζουν ότι τα δίκυκλα καταλαμβάνουν πολύ μικρό χώρο, δεν επιβαρύνουν σημαντικά τη ροή των λεωφορείων και μπορούν να συμβάλουν στη μείωση της κυκλοφοριακής συμφόρησης. Επιπλέον, αρκετοί αναφέρουν ότι η κίνηση ανάμεσα στα αυτοκίνητα συχνά είναι πιο επικίνδυνη για τους αναβάτες σε σχέση με μια οργανωμένη λωρίδα κυκλοφορίας.

Από την άλλη πλευρά, όσοι διαφωνούν επισημαίνουν ότι η ανεξέλεγκτη χρήση των λεωφορειολωρίδων από δίκυκλα μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα ασφάλειας, ιδιαίτερα σε στάσεις λεωφορείων ή σε δρόμους με αυξημένη κίνηση. Για αυτόν τον λόγο, το ελληνικό πλαίσιο εξακολουθεί να βασίζεται στη λογική των επιμέρους εξαιρέσεων και όχι της καθολικής άδειας.