EnΚοινωνικές Κατοικίες: Εκκίνηση του προγράμματος σε τέσσερις περιοχές - Η αξιοποίηση και παραχώρηση ακινήτων σε ευάλωτες οικογένειες και ζευγάρια
Οι άξονες του σχεδίου
Οι πρώτες κοινωνικές κατοικίες, µέσω του νέου εργαλείου της Κοινωνικής Αντιπαροχής, θα αναπτυχθούν σε τέσσερις περιοχές της χώρας, ενώ παράλληλα, τρέχει ο σχεδιασµός για τις δράσεις στέγασης µε χρηµατοδότηση από το Κοινωνικό Κλιµατικό Ταµείο
Πενυ Αβραμιδη
Στην τελική ευθεία µπαίνει η υλοποίηση του προγράµµατος Κοινωνικής Αντιπαροχής, µε την κατασκευή των πρώτων κοινωνικών κατοικιών να εκτιµάται ότι θα ξεκινήσει έως το τέλος της χρονιάς και θα αποτελέσει ένα κοµβικό «όπλο» στη µάχη για τη διαχείριση του στεγαστικού προβλήµατος.
Διαβάστε: Κοινωνική Αντιπαροχή: Τα πρώτα 8 ακίνητα της ΔΥΠΑ ενεργοποιούνται για κοινωνικές κατοικίες
Στην κυβέρνηση και στο υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας επενδύουν στο εργαλείο της Κοινωνικής Αντιπαροχής, το οποίο εκτιµούν ότι παρεµβαίνει στη ρίζα» του στεγαστικού προβλήµατος, καθώς αφορά την προσφορά κατοικιών, µε τις νέες κατοικίες να στοχεύουν στην αύξηση του διαθέσιµου στεγαστικού αποθέµατος. Η Κοινωνική Αντιπαροχή σε συνδυασµό µε την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων, από την οποία προβλέπεται η δηµιουργία πάνω από 2.300 κοινωνικών κατοικιών, διαµορφώνουν έναν νέο πυλώνα στεγαστικής πολιτικής, που αφορά τη µετατροπή δηµόσιων ακινήτων τα οποία δεν απέδιδαν κοινωνικό όφελος σε κατοικίες, µε κανόνες, διαφάνεια και προτεραιότητα στους πιο ευάλωτους.
Τα «ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ» παρουσιάζουν το σχέδιο για το πρόγραµµα της Κοινωνικής Αντιπαροχής και τα ανεκµετάλλευτα δηµόσια ακίνητα που θα αξιοποιηθούν για την κατασκευή των σύγχρονων κοινωνικών κατοικιών.
Οι πρώτες κοινωνικές κατοικίες, µέσω του νέου εργαλείου της Κοινωνικής Αντιπαροχής, θα αναπτυχθούν σε τέσσερις περιοχές της χώρας: Παιανία, Λάρισα, Πύργο και Καλαµάτα. Πρόκειται για τα οκτώ ακίνητα της ∆ΥΠΑ που περνούν στο ελληνικό ∆ηµόσιο και στην αποκλειστική διαχείριση του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, µε αποκλειστικό σκοπό την αξιοποίησή τους µέσω της Κοινωνικής Αντιπαροχής. Συγκεκριµένα, η πρώτη οµάδα ακινήτων περιλαµβάνει ένα ακίνητο στην Παιανία, στην περιοχή Αγίας Τριάδας, τρία ακίνητα στη Λάρισα, στην περιοχή Αγίου Θωµά, ένα ακίνητο στον Πύργο, στην περιοχή Παλµαντούρα, και τρία ακίνητα στην Καλαµάτα, στην περιοχή Αγίου Κωνσταντίνου. Το νέο στοιχείο είναι ότι, για πρώτη φορά έπειτα από χρόνια, συγκροτείται ένα πρώτο χαρτοφυλάκιο δηµόσιων ακινήτων µε στόχο τη δηµιουργία κοινωνικών κατοικιών. Ακίνητα που παρέµεναν αδρανή περνούν πλέον σε φάση προετοιµασίας για την Κοινωνική Αντιπαροχή, µε στόχο να δηµιουργηθεί νέο στεγαστικό απόθεµα και µέρος των κατοικιών να αποδοθεί ως κοινωνική κατοικία σε συµπολίτες µας που έχουν µεγαλύτερη ανάγκη. Σηµειώνεται ότι, στο πλαίσιο της Κοινωνικής Αντιπαροχής, το ∆ηµόσιο διατηρεί πάντοτε ποσοστό τουλάχιστον 30% των κατοικιών για κοινωνική χρήση, µε προσιτό κοινωνικό µίσθωµα. Στόχος είναι η δηµόσια περιουσία να αποκτήσει ενεργό στεγαστικό ρόλο και να καταστεί σταθερό εργαλείο στήριξης για ευάλωτους πολίτες.
Ενα πρόσθετο στοιχείο, που δείχνει τη συνολικότερη στόχευση, αφορά τον Πύργο. Στο ακίνητο της περιοχής Παλµαντούρα εξαιρείται τµήµα 1.665,54 τ.µ., το οποίο παραµένει στη ∆ΥΠΑ για την ανέγερση βρεφονηπιακού σταθµού. ∆ηλαδή, στην ίδια περιοχή η αξιοποίηση της δηµόσιας περιουσίας απαντά σε δύο ανάγκες: τη στέγη και τη φροντίδα των παιδιών. Πηγές του υπουργείου αναφέρουν στα «Π» ότι το νέο µοντέλο στην κοινωνική κατοικία, που οικοδοµείται µέσα από σειρά πρωτοβουλιών, είναι το εξής: η δηµόσια περιουσία να αξιοποιείται µε σχέδιο, να δίνει απαντήσεις ταυτόχρονα στη στέγη και την οικογένεια και να επιστρέφει στην κοινωνία µε ουσιαστικό, µετρήσιµο αποτέλεσµα.
Αξίζει να σηµειωθεί ότι, παρά τη θέσπισή της, η Κοινωνική Αντιπαροχή δεν χρησιµοποιήθηκε µέχρι το έτος 2025. Για τον λόγο αυτό, µε τον Ν. 5229/2025 (Α' 158) αναµορφώθηκε το θεσµικό πλαίσιο του προγράµµατος. Σηµαντικότερα στοιχεία των νέων διατάξεων είναι: α) Ο ρόλος του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ως αναθέτουσας αρχής και διαχειριστή των ακινήτων, όταν η Κοινωνική Αντιπαροχή αφορά ακίνητο φορέων Γενικής Κυβέρνησης, και η δυνατότητα των ΟΤΑ α’ και β’ βαθµού να συνάπτουν συµβάσεις Κοινωνικής Αντιπαροχής για ακίνητα ιδιοκτησίας τους. β) Η υποχρέωση του αναδόχου να κατασκευάσει πολυώροφη οικοδοµή επί του ακινήτου και η δυνατότητα να δίνεται ως αντάλλαγµα προς τον ανάδοχο, εκτός από την εκµετάλλευση του ακινήτου, και η κυριότητα µέρους των διαµερισµάτων που ανεγείρονται, σε κάθε περίπτωση όµως το ποσοστό των ιδιοκτησιών το οποίο παραµένει στην κυριότητα του ∆ηµοσίου ή του οικείου Οργανισµού Τοπικής Αυτοδιοίκησης και το οποίο προορίζεται για εκµίσθωση σε δικαιούχους µισθωτές κοινωνικής κατοικίας δεν µπορεί να είναι µικρότερο του 30%. γ) Προσδιορίστηκαν οι βασικοί όροι σύναψης και εκτέλεσης της σύµβασης Κοινωνικής Αντιπαροχής και οι βασικοί όροι επιλογής των κοινωνικών µισθωτών. δ) Η διαδικασία επιλογής αναδόχου, η υποχρέωση εκπόνησης οικονοµοτεχνικής µελέτης για κάθε ακίνητο και η διαδικασία ωρίµανσης των συµβάσεων Κοινωνικής Αντιπαροχής.
Παράλληλα, τρέχει ο σχεδιασµός για τις δράσεις στέγασης µε χρηµατοδότηση από το Κοινωνικό Κλιµατικό Ταµείο. Σύµφωνα µε τον συνολικό προγραµµατισµό, 435 εκατ. ευρώ από τους πόρους αφορούν την ανέγερση 2.300 διαµερισµάτων ενεργειακής κλάσης Α+ και µέσου εµβαδού 84 τ.µ. σε τέσσερα πρώην στρατόπεδα, που θα στεγάσουν 7.000 πολίτες µε χαµηλό µίσθωµα, µέσω της νέας Εθνικής Αρχής Στέγασης. Συγκεκριµένα, αξιοποιούνται τέσσερα ανενεργά στρατόπεδα, δύο στην Αττική (Χαϊδάρι και Αχαρνές) και από ένα σε Θεσσαλονίκη (Στρατόπεδο Ζιάκα) και Πάτρα (Στρατόπεδο Μανουσογιαννάκη), για την κατασκευή 2.300 διαµερισµάτων zero-energy. Η συνολική επιφάνεια των κατοικιών προβλέπεται στα 232.000 τ.µ., ενώ χρηµατοδοτούνται επιπλέον έργα διαµόρφωσης περιβάλλοντος χώρου, χώρων στάθµευσης, όπως και κατασκευής δικτύων και βοηθητικών υποδοµών.
Τα διαµερίσµατα θα παραχωρούνται µε πολύ χαµηλό µίσθωµα σε ευάλωτες οικογένειες, µε προτεραιότητα σε νέα ζευγάρια, πολύτεκνες οικογένειες, οικογένειες µε µέλη άτοµα µε αναπηρία, µονογονεϊκές κ.λπ.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα "Παραπολιτικά"
Διαβάστε: Κοινωνική Αντιπαροχή: Τα πρώτα 8 ακίνητα της ΔΥΠΑ ενεργοποιούνται για κοινωνικές κατοικίες
Στην κυβέρνηση και στο υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας επενδύουν στο εργαλείο της Κοινωνικής Αντιπαροχής, το οποίο εκτιµούν ότι παρεµβαίνει στη ρίζα» του στεγαστικού προβλήµατος, καθώς αφορά την προσφορά κατοικιών, µε τις νέες κατοικίες να στοχεύουν στην αύξηση του διαθέσιµου στεγαστικού αποθέµατος. Η Κοινωνική Αντιπαροχή σε συνδυασµό µε την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων, από την οποία προβλέπεται η δηµιουργία πάνω από 2.300 κοινωνικών κατοικιών, διαµορφώνουν έναν νέο πυλώνα στεγαστικής πολιτικής, που αφορά τη µετατροπή δηµόσιων ακινήτων τα οποία δεν απέδιδαν κοινωνικό όφελος σε κατοικίες, µε κανόνες, διαφάνεια και προτεραιότητα στους πιο ευάλωτους.
Κοινωνική Κατοικία: Το πρόγραμμα της Κοινωνικής Αντιπαροχής και το πλάνο αξιοποίησης
Τα «ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ» παρουσιάζουν το σχέδιο για το πρόγραµµα της Κοινωνικής Αντιπαροχής και τα ανεκµετάλλευτα δηµόσια ακίνητα που θα αξιοποιηθούν για την κατασκευή των σύγχρονων κοινωνικών κατοικιών.
Οι πρώτες κοινωνικές κατοικίες, µέσω του νέου εργαλείου της Κοινωνικής Αντιπαροχής, θα αναπτυχθούν σε τέσσερις περιοχές της χώρας: Παιανία, Λάρισα, Πύργο και Καλαµάτα. Πρόκειται για τα οκτώ ακίνητα της ∆ΥΠΑ που περνούν στο ελληνικό ∆ηµόσιο και στην αποκλειστική διαχείριση του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, µε αποκλειστικό σκοπό την αξιοποίησή τους µέσω της Κοινωνικής Αντιπαροχής. Συγκεκριµένα, η πρώτη οµάδα ακινήτων περιλαµβάνει ένα ακίνητο στην Παιανία, στην περιοχή Αγίας Τριάδας, τρία ακίνητα στη Λάρισα, στην περιοχή Αγίου Θωµά, ένα ακίνητο στον Πύργο, στην περιοχή Παλµαντούρα, και τρία ακίνητα στην Καλαµάτα, στην περιοχή Αγίου Κωνσταντίνου. Το νέο στοιχείο είναι ότι, για πρώτη φορά έπειτα από χρόνια, συγκροτείται ένα πρώτο χαρτοφυλάκιο δηµόσιων ακινήτων µε στόχο τη δηµιουργία κοινωνικών κατοικιών. Ακίνητα που παρέµεναν αδρανή περνούν πλέον σε φάση προετοιµασίας για την Κοινωνική Αντιπαροχή, µε στόχο να δηµιουργηθεί νέο στεγαστικό απόθεµα και µέρος των κατοικιών να αποδοθεί ως κοινωνική κατοικία σε συµπολίτες µας που έχουν µεγαλύτερη ανάγκη. Σηµειώνεται ότι, στο πλαίσιο της Κοινωνικής Αντιπαροχής, το ∆ηµόσιο διατηρεί πάντοτε ποσοστό τουλάχιστον 30% των κατοικιών για κοινωνική χρήση, µε προσιτό κοινωνικό µίσθωµα. Στόχος είναι η δηµόσια περιουσία να αποκτήσει ενεργό στεγαστικό ρόλο και να καταστεί σταθερό εργαλείο στήριξης για ευάλωτους πολίτες.
Το χρονιοδιάγραμμα
Ως προς τον χρόνο κατασκευής, αρµόδιες πηγές αναφέρουν ότι η διαδικασία είναι εξαιρετικά σύνθετη, ωστόσο εκτιµάται ότι έως το τέλος του 2026 θα έχει ξεκινήσει η ανέγερση των κατοικιών. Για κάθε ακίνητο πρέπει να προηγηθούν τα απαιτούµενα κτηµατολογικά, τεχνικά και διαγωνιστικά στάδια: καταχώριση στο οικείο Κτηµατολογικό Γραφείο, ωρίµανση των φακέλων, πρόσκληση προς την αγορά, υποβολή προσφορών από ενδιαφερόµενες κατασκευαστικές εταιρείες, επιλογή αναδόχων και υπογραφή των σχετικών συµβάσεων. Στόχος είναι οι πρώτες διαγωνιστικές διαδικασίες να εκκινήσουν εντός του 2026, ώστε η Κοινωνική Αντιπαροχή να περάσει από το θεσµικό πλαίσιο στην παραγωγή νέων κατοικιών.Ενα πρόσθετο στοιχείο, που δείχνει τη συνολικότερη στόχευση, αφορά τον Πύργο. Στο ακίνητο της περιοχής Παλµαντούρα εξαιρείται τµήµα 1.665,54 τ.µ., το οποίο παραµένει στη ∆ΥΠΑ για την ανέγερση βρεφονηπιακού σταθµού. ∆ηλαδή, στην ίδια περιοχή η αξιοποίηση της δηµόσιας περιουσίας απαντά σε δύο ανάγκες: τη στέγη και τη φροντίδα των παιδιών. Πηγές του υπουργείου αναφέρουν στα «Π» ότι το νέο µοντέλο στην κοινωνική κατοικία, που οικοδοµείται µέσα από σειρά πρωτοβουλιών, είναι το εξής: η δηµόσια περιουσία να αξιοποιείται µε σχέδιο, να δίνει απαντήσεις ταυτόχρονα στη στέγη και την οικογένεια και να επιστρέφει στην κοινωνία µε ουσιαστικό, µετρήσιµο αποτέλεσµα.
Αξίζει να σηµειωθεί ότι, παρά τη θέσπισή της, η Κοινωνική Αντιπαροχή δεν χρησιµοποιήθηκε µέχρι το έτος 2025. Για τον λόγο αυτό, µε τον Ν. 5229/2025 (Α' 158) αναµορφώθηκε το θεσµικό πλαίσιο του προγράµµατος. Σηµαντικότερα στοιχεία των νέων διατάξεων είναι: α) Ο ρόλος του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ως αναθέτουσας αρχής και διαχειριστή των ακινήτων, όταν η Κοινωνική Αντιπαροχή αφορά ακίνητο φορέων Γενικής Κυβέρνησης, και η δυνατότητα των ΟΤΑ α’ και β’ βαθµού να συνάπτουν συµβάσεις Κοινωνικής Αντιπαροχής για ακίνητα ιδιοκτησίας τους. β) Η υποχρέωση του αναδόχου να κατασκευάσει πολυώροφη οικοδοµή επί του ακινήτου και η δυνατότητα να δίνεται ως αντάλλαγµα προς τον ανάδοχο, εκτός από την εκµετάλλευση του ακινήτου, και η κυριότητα µέρους των διαµερισµάτων που ανεγείρονται, σε κάθε περίπτωση όµως το ποσοστό των ιδιοκτησιών το οποίο παραµένει στην κυριότητα του ∆ηµοσίου ή του οικείου Οργανισµού Τοπικής Αυτοδιοίκησης και το οποίο προορίζεται για εκµίσθωση σε δικαιούχους µισθωτές κοινωνικής κατοικίας δεν µπορεί να είναι µικρότερο του 30%. γ) Προσδιορίστηκαν οι βασικοί όροι σύναψης και εκτέλεσης της σύµβασης Κοινωνικής Αντιπαροχής και οι βασικοί όροι επιλογής των κοινωνικών µισθωτών. δ) Η διαδικασία επιλογής αναδόχου, η υποχρέωση εκπόνησης οικονοµοτεχνικής µελέτης για κάθε ακίνητο και η διαδικασία ωρίµανσης των συµβάσεων Κοινωνικής Αντιπαροχής.
Τα ανενεργά στρατόπεδα
Παράλληλα, τρέχει ο σχεδιασµός για τις δράσεις στέγασης µε χρηµατοδότηση από το Κοινωνικό Κλιµατικό Ταµείο. Σύµφωνα µε τον συνολικό προγραµµατισµό, 435 εκατ. ευρώ από τους πόρους αφορούν την ανέγερση 2.300 διαµερισµάτων ενεργειακής κλάσης Α+ και µέσου εµβαδού 84 τ.µ. σε τέσσερα πρώην στρατόπεδα, που θα στεγάσουν 7.000 πολίτες µε χαµηλό µίσθωµα, µέσω της νέας Εθνικής Αρχής Στέγασης. Συγκεκριµένα, αξιοποιούνται τέσσερα ανενεργά στρατόπεδα, δύο στην Αττική (Χαϊδάρι και Αχαρνές) και από ένα σε Θεσσαλονίκη (Στρατόπεδο Ζιάκα) και Πάτρα (Στρατόπεδο Μανουσογιαννάκη), για την κατασκευή 2.300 διαµερισµάτων zero-energy. Η συνολική επιφάνεια των κατοικιών προβλέπεται στα 232.000 τ.µ., ενώ χρηµατοδοτούνται επιπλέον έργα διαµόρφωσης περιβάλλοντος χώρου, χώρων στάθµευσης, όπως και κατασκευής δικτύων και βοηθητικών υποδοµών.
Τα διαµερίσµατα θα παραχωρούνται µε πολύ χαµηλό µίσθωµα σε ευάλωτες οικογένειες, µε προτεραιότητα σε νέα ζευγάρια, πολύτεκνες οικογένειες, οικογένειες µε µέλη άτοµα µε αναπηρία, µονογονεϊκές κ.λπ.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα "Παραπολιτικά"
