Μια σημαντική καινοτομία στο Εργατικό Δίκαιο και ένα μεγάλο βήμα για την πλήρη ισότητα ανάμεσα στα δύο φύλα φέρνει το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης για την ίση αμοιβή για ίση εργασία. Το νομοσχέδιο αναμένεται να παρουσιαστεί την προσεχή Τετάρτη το πρωί από την αρμόδια υπουργό, Νίκη Κεραμέως, στη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου και εντός του Ιουνίου να πάρει τον δρόμο για τη Βουλή.Το νέο σχέδιο νόμου για την ενίσχυση της εφαρμογής της αρχής της ίσης αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι οι εργαζόμενοι λαμβάνουν ίση αμοιβή για όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας, ανεξαρτήτως φύλου.


Διαβάστε: "Κλείδωσε" διπλή αύξηση μισθών - Νέα δεδοµένα για εκατοντάδες χιλιάδες χαµηλόµισθους εργαζόµενους δηµιουργεί η επανενεργοποίηση των τριετιών


Με αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, εισάγονται κανόνες διαφάνειας τόσο κατά τη διαδικασία πρόσληψης όσο και κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης, θεσπίζοντας μεταξύ άλλων και υποχρεώσεις ελέγχου του μισθολογικού χάσμα τος στις επιχειρήσεις.


Στη διαδικασία πρόσληψης ενός εργαζομένου, μετά την ψήφιση και θέση σε εφαρμογή του νομοθετικού πλαισίου αυτού, τα πράγματα θα έχουν ως εξής:
  • Πριν από τη συνέντευξη, η επιχείρηση υποχρεούται να γνωστοποιεί την αρχική αμοιβή ή το μισθολογικό εύρος της προσφερόμενης θέσης, καθώς και να ενημερώνει τον υποψήφιο για την ύπαρξη σχετικής συλλογικής σύμβασης εργασίας, εφόσον υπάρχει.
  • Παράλληλα, κατά τη διαδικασία επιλογής υποψηφίων προς απασχόληση, η επιχείρηση απαγορεύεται ρητά πλέον να ζητάει πληροφορίες σχετικά με τις προηγούμενες αποδοχές του υποψηφίου.
  • Τέλος, το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι η προ κήρυξη της θέσης και συνολικά η διαδικασία πρόσληψης πρέπει να είναι ουδέτερες ως προς το φύλο και χωρίς άλλες διακρίσεις.

Στο δεύτερο σκέλος του νομοσχεδίου, ενισχύονται τα δικαιώματα των εργαζομένων κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ορίζεται ρητά ότι οι εργαζόμενοι στην Ελλάδα έχουν δικαίωμα ίσης αμοιβής για την ίδια εργασία και πως η έννοια της αμοιβής περιλαμβάνει όχι μόνο τον βασικό μισθό, αλλά και μπόνους, επιδόματα, υπερωρίες, παροχές και επαγγελματικές συντάξεις. Βάσει του νέου σχεδίου νόμου, οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να διαθέτουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές, που βασίζονται σε αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια. Οι διατάξεις που έρχονται ενισχύουν σημαντικά και το δικαίωμα πρόσβασης των εργαζομένων στην πληροφορία. Μια διάταξη που θα συζητηθεί είναι ότι οι εργαζόμενοι μπορούν να ζητούν στοιχεία για το ατομικό επίπεδο αμοιβής τους, καθώς και για το μέσο επίπεδο αμοιβών ανδρών και γυναικών που εκτελούν όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας, χωρίς να αποκαλύπτεται η ταυτότητα άλλων εργαζομένων.

Σε ένα τρίτο σκέλος, το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι οι συλλογικές συμβάσεις εργασίας μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βάση για τη δημιουργία μισθολογικών δομών στις επιχειρήσεις. Παράλληλα, όταν εφαρμόζεται συλλογική σύμβαση εργασίας, θεωρείται καταρχήν ότι δεν υπάρχουν αδικαιολόγητες μισθολογικές διακρίσεις κατά τη συζήτηση εργατικής διαφοράς ενώπιον της Επιθεώρησης Εργασίας. Η Επιθεώρηση Εργασίας βέβαια διατηρεί πλήρως το δικαίωμα ελέγχου και επιβολής προστίμων όπου διαπιστώνονται παραβάσεις.

Γεφυρώνοντας το χάσμα

Το σχέδιο νόμου εισάγει υποχρέωση υποβολής στοιχείων για το μισθολογικό χάσμα ανδρών και γυναικών, το μισθολογικό χάσμα στα bonus, το διάμεσο μισθολογικό χάσμα και το μισθολογικό χάσμα ανά κατηγορία εργαζομένων. Εφόσον τα στοιχεία δείξουν ότι υπάρχει μισθολογική δια φορά τουλάχιστον 5% χωρίς αντικειμενική εξήγηση, ο εργοδότης υποχρεούται να διορθώσει τη διαφορά, αναμορφώνοντας τη μισθολογική δομή της επιχείρησης. Αν, για παράδειγμα, ένας άνδρας αμείβεται με 1.200 ευρώ τον μήνα και μία γυναίκα με τα ίδια προσόντα και την ίδια εργασιακή εμπειρία αμείβεται για την ίδια θέση με 1.100 ή με 1.000 ευρώ, ο εργοδότης πρέπει να εξηγήσει επαρκώς γιατί υπάρχει αυτό το χάσμα, αλλιώς θα πληρώσει πρόστιμο και θα κληθεί να αποκαταστήσει τη μισθολογική αδικία. Το νέο πλαίσιο ενισχύει και τη δικαστική προστασία των εργαζομένων. Αν ο εργαζόμενος θεωρεί ότι υπάρχει διάκριση, μπορεί να ζητήσει στοιχεία μισθών, να προσφύγει στη Δικαιοσύνη και να εκπροσωπηθεί από συνδικαλιστική οργάνωση ή φορέα ισότητας.

Εφόσον αποδειχθεί κάποια διάκριση, ο εργαζόμενος δικαιούται, μεταξύ άλλων, πλήρη αποζημίωση, αναδρομικούς μισθούς και bonus που χάθηκαν. Για να φτάσουμε σε αυτό το νομοθέτημα, το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης συγκρότησε ομάδα εργασίας με αποστολή την κατάρτιση νομοθετικής πρότασης για τη μεταφορά στο εθνικό Δίκαιο της Οδηγίας (Ε.Ε.) 2023/970 για την ίση αμοιβή μεταξύ ανδρών και γυναικών. Ακολούθησε ουσιαστική διαδικασία διαβούλευσης με τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους, στο πλαίσιο της οποίας ενσωματώθηκαν ήδη, σύμφωνα με πληροφορίες, στις προτεινόμενες διατάξεις 55 σχόλια εκπροσώπων εργαζομένων και εργοδοτών.

Ενδεικτικά:

  • Προσαρμογή των κριτηρίων που λαμβάνουν υπόψη οι μισθολογικές δομές, με την προσθήκη περαιτέρω ενδεικτικών κριτηρίων, αλλά και τη δυνατότητα να λαμβάνεται υπόψη κάθε συναφής παράγοντας σε σχέση με την εκάστοτε θέση.
  • Η εκπροσώπηση των εργαζομένων σε περίπτωση μη ύπαρξης σωματείου να γίνεται από τους τρεις αρχαιότερους εργαζομένους.
  • Ορίζεται το Τμήμα Ισότητας των Φύλων του Ανώτατου Συμβουλίου Εργασίας ως αρμόδιο για τον κοινωνικό διάλογο που αφορά τα θέματα της ισότητας της αμοιβής

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παραπολιτικά