Συνέδριο "30th Annual Government Roundtable" του Economist: Όταν 15χρονος μαθητής που συνεργάζεται με τη NASA μιλά για τη φωτογραφία Pale Blue Dot του 1991 - Τι είπαν Παπασταύρου, Μομπάρεζ (Εικόνες)

Αναμενόμενα ενδιαφέρουσες ήταν οι τοποθετήσεις πολιτικών και επιχειρηματικών στελεχών σε πάνελ για το συνέδριο «30th Annual Government Roundtable» του Economist, ωστόσο τα βατ από τις λάμπες αυξήθηκαν όταν στη σκηνή ανέβηκε ο Βίκτωρ Γιαννικόπουλος. Δεν είναι λίγο να μιλά σε συνέδριο 15χρονος που συνεργάζεται με τη NASA και στα χόμπι του, προς το παρόν, περιλαμβάνεται η ενασχόληση με τις διαστημική ιατρική και αστροφυσική. Αυτό είναι το φλεξ, μια και πολλοί μπορούν να ισχυριστούν ότι ασχολούνται με την τεχνητή νοημοσύνη. Ο 15χρονος Βίκτωρ προειδοποίησε ότι η AI μπορεί να οδηγήσει στον αφανισμό του ανθρώπινου είδους, ενώ μίλησε και για τη διάσημη φωτογραφία του... 1991, δηλαδή 20 χρόνια πριν γεννηθεί, από το Voyager. Τα λόγια του είναι πραγματικά κεντημένα και οπωσδήποτε αξίζουν ανάγνωση. Από τη μεριά του, ο Σταύρος Παπασταύρου τοποθετήθηκε σε δύο μέρη, ενώ εκπροσωπήθηκαν οι ExxonMobil, η Energean και η Helleniq Energy. 

Διαβάστε: Παπασταύρου από Economist: Η Ελλάδα διαμορφώνει την ενεργειακή αρχιτεκτονική για την Ευρώπη

Βίκτωρας Γιαννικόπουλος, μαθητής λυκείου με ερευνητικά ενδιαφέροντα στη διαστημική ιατρική, την τεχνητή νοημοσύνη και την αστροφυσική, Pierce-Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος

«H τεχνητή νοημοσύνη έχει μπει καθοριστικά στη ζωή μας και θα επηρεάσει την εξέλιξή της τα επόμενα 20 χρόνια, είναι ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο. Όμως πρέπει να μείνει δίπλα στον άνθρωπο και όχι πάνω από αυτόν», υπογράμμισε σε συζήτηση υπο το συντονισμό του Ντάνιελ Φράνκλιν και της Φανής Παπαγεωργίου ο Βίκτωρας Γιαννικόπουλος, μαθητής λυκείου με ερευνητικά ενδιαφέροντα στη διαστημική ιατρική, την τεχνητή νοημοσύνη και την αστροφυσική από το Pierce-Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος. Καταδεικνύοντας τη σημαντική συμβολή της ΑΙ σε τομείς όπως είναι η ιατρική -με την ανάπτυξη νέων φαρμάκων, την ανάλυση πολύπλοκων επιστημονικών δεδομένων κ.ά.- παράλληλα εξήρε την ανάγκη να τεθούν ηθικά, νομικά και επιστημονικά όρια ορίζοντας μια «κόκκινη γραμμή». Αν αυτή ξεπεραστεί, προειδοποίησε για το ενδεχόμενο «δυστυχώς να συμβούν πράγματα που δεν μπορούμε να φανταστούμε μέχρι τώρα», ανέφερε.

«Η τεχνητή νοημοσύνη είναι μια ευκαιρία, αλλά αν θα τη χρησιμοποιήσουμε σωστά ή ως το μέσο για τον ίδιο μας τον αφανισμό εξαρτάται από εμάς», είπε μεταξύ άλλων, διευκρινίζοντας πως όλες οι γνώσεις της είναι «κόποι και έρευνα των ανθρώπων εδώ και χιλιάδες χρόνια» και πως τα συναισθήματα, η ενσυναίσθηση μπορούν να περιγραφούν, αλλά δεν μπορούν να μετατραπούν σε κώδικα για τεχνητή νοημοσύνη. Αναφερόμενος στην ιδέα του για την αποστολή Interstellar Probe, εξήγησε ότι μπορεί να προπορεύεται του ηλιακού μας συστήματος λειτουργώντας σαν ένας «φύλακας άγγελος», ώστε να χαρτογραφεί την περιοχή ενημερώνοντας την ανθρωπότητα για πιθανούς κοσμικούς κινδύνους και άλλα φαινόμενα.

Το να σκέφτεσαι «έξω από το κουτί» είναι ένα συστατικό της επιτυχίας, όπως εξήγησε, τόνισε τη σημασία της αγάπης και της προσφοράς, ενώ αναφερόμενος στη φωτογραφία Pale Blue Dot που τράβηξε το Voyager 1 το 1991, είπε ότι θα έπρεπε να υπάρχει παντού και πως το πιο συγκλονιστικό ίσως τελικά να μην είναι πόσο μικρή φαίνεται η Γη, αλλά ότι «από όλο το σύμπαν είναι το μοναδικό μέρος που η ύλη έγινε ζωή κ η ζωή έγινε νοημοσύνη». «Τελικά το πραγματικό ερώτημα να μην είναι αν είμαστε μόνοι στο σύμπαν –εγώ πιστεύω ότι δεν είμαστε μόνοι στο σύμπαν- αλλά αν κατανοούμε πόσο μοναδικοί και πόσο τυχεροί είμαστε που βρισκόμαστε σε αυτόν τον πλανήτη με τις κατάλληλες συνθήκες», είπε χαρακτηριστικά. «Η ζωή είναι δύο ημέρες: Η ημέρα που γεννιόμαστε και η ημέρα που πεθαίνουμε. Ανάμεσα σε αυτές τις δύο μέρες έχουμε μία ευκαιρία να ζήσουμε με αξιοπρέπεια, να αγαπήσουμε περισσότερο, να δημιουργήσουμε και να αφήσουμε τον κόσμο λίγο καλύτερο από ό,τι τον παραλάβαμε», υπογράμμισε κλείνοντας ο 15χρονος διακεκριμένος μαθητής.

Σταύρος Παπασταύρου, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας (1ο μέρος)

Η Ελλάδα είναι πλέον εξαγωγέας ενέργειας και όχι μόνο καταναλωτής, τόνισε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου. Αναφέρθηκε στις σχετικές ελληνικές υποδομές (TAP, IGB, Ρεβυθούσα), ενώ μίλησε για μια νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική που αναδύεται την τελευταία περίοδο στην ευρύτερη περιοχή. Στο πλαίσιο αυτό, έδωσε βάρος στην ενεργειακή συνεργασία με Κύπρο, Ισραήλ και ΗΠΑ στο πλαίσιο του μηχανισμού «3+1», στο Φόρουμ Φυσικού Αερίου της Ανατολικής Μεσογείου (EMGF) και στον Κάθετο Διάδρομο. Τόνισε ότι το εμπόριο και η συνεργασία, και όχι ο αναθεωρητισμός, έρχονται στο προσκήνιο στην περιοχή του Ανατολικής Μεσογείου, η οποία έτσι εξελίσσεται σε κόμβο σταθερότητας. Αναφέρθηκε, επίσης, στην ενεργειακή συνεργασία της Ελλάδας με τις χώρες του Κάθετου Διαδρόμου. Τέλος, ανέφερε ότι η ενέργεια μπορεί να είναι «γέφυρα» για την περιοχή, για σταθερότητα και ευημερία, και καμία χώρα δεν εξαιρείται από αυτό. Έφερε ως παράδειγμα ότι για πρώτη φορά τα τελευταία τρία χρόνια Ισραήλ και Παλαιστινιακή Αρχή κάθισαν στο ίδιο τραπέζι στο πλαίσιο του EMGF.

Ίβα Πετρόβα, υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας

Η ενεργειακή συνεργασία στην περιοχή φέρνει ενεργειακή ασφάλεια, οικονομική ασφάλεια, ανθεκτικότητα και σταθερότητα, τόνισε η υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας Ίβα Πετρόβα. Αναφέρθηκε στον Κάθετο Διάδρομο και σημείωσε ότι στο τέλος αυτής της χρονιάς η Βουλγαρία θα ολοκληρώσει τη διασύνδεσή της με τη Ρουμανία. Έδωσε ιδιαίτερο βάρος στις επιδόσεις και τα σχέδια της Βουλγαρίας στην αποθήκευση ενέργειας. Τόνισε ότι η Βουλγαρία έχει σημαντικές προοπτικές στον ενεργειακό τομέα ως χώρα τράνζιτ και αποθήκευσης ενέργειας, βοηθούμενη και από τη γεωγραφική της θέση.

Μιχάλης Δαμιανός, υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας της Κύπρου

Στο ρόλο της Κύπρου στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης και της ευρύτερης περιοχής εστίασε ο υπουργός Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας της Κύπρου Μιχάλης Δαμιανός. Αναφέρθηκε στην ενεργειακή συνεργασία της Κύπρου με την Ελλάδα και το Ισραήλ στο πλαίσιο του μηχανισμού «3+1» καθώς και στον σχεδιασμό για ηλεκτρική διασύνδεση με Ελλάδα και Ισραήλ. Μέσω της ηλεκτρικής διασύνδεσης η Κύπρος, όπως σημείωσε, μπορεί να εξάγει ηλεκτρικό ρεύμα από ΑΠΕ. Επεσήμανε τη δραστηριοποίηση μεγάλων διεθνών εταιρειών στα κυπριακά αποθέματα, σχολιάζοντας ότι η όλη διαδικασία απαιτεί ακόμη χρόνο. Στο ίδιο πλαίσιο, τόνισε ότι το 2028 αναμένεται να εξάγεται κυπριακό φυσικό αέριο για υγροποίηση στην Αίγυπτο και ότι τα επόμενα χρόνια η Κύπρος θα γίνει εξαγωγέας με τη δική της ενέργεια.

Ντορίν Γιουνγκέτου, υπουργός Ενέργειας της Μολδαβίας

Kαμία χώρα δεν μπορεί να έχει ενεργειακή ανεξαρτησία και να γίνει ενεργειακός κόμβος χωρίς διασυνδέσεις, είτε φυσικού αερίου είτε ηλεκτρικές, τόνισε ο υπουργός Ενέργειας της Μολδαβίας Ντορίν Γιουνγκέτου. Αναφέρθηκε στη σημασία του Κάθετου Διαδρόμου για τη Μολδαβία και σημείωσε ότι αυτήν την εβδομάδα υπήρξαν αποφάσεις για τη χωρητικότητά του. Αναφέρθηκε επίσης στον ρόλο της πυρηνικής ενέργειας. Έδωσε έμφαση στη σημασία της ενεργειακής αυτονομίας για την Ευρώπη και ειδικότερα για την ανεξαρτησία και την ανθεκτικότητα των ευρωπαϊκών κρατών. Αναφέρθηκε, επίσης, σε υποδομές διασύνδεσης που αναπτύσσει η Μολδαβία με χρημοτοδότηση από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ECB). Τέλος, μιλησε γιασ επιθέσεις που έχει δεχθεί η Μολδαβία στο πλαίσιο του πολέμου στην Ουκρανία, γεγονός που υπογραμμίζει ακόμα περισσότερο, όπως είπε, τη σημασία της διασυνδεσιμότητας.

Οσάμα Μομπάρεζ, γενικός γραμματέας του φόρουμ Φυσικού Αερίου της Ανατολικής Μεσογείου (EMGF)

Η πρωτοφανής γεωπολιτική αναταραχή έχει φέρει την ενεργειακή ασφάλεια στο προσκήνιο, τόνισε ο γενικός γραμματέας του Φόρουμ Φυσικού Αερίου της Ανατολικής Μεσογείου (EMGF) Οσάμα Μομπάρεζ. Έδωσε έμφαση σε τρεις παραμέτρους: 1) Ανθεκτικότητα. Στο πλαίσιο αυτό, το φυσικό αέριο θα συνεχίσει να παίζει ρόλο, όπως σημείωσε. 2) Διαφοροποίηση πηγών ενέργειας, προμηθευτών και οδεύσεων και 3) Ενοποίηση και συνεργασία. Επεσήμανε ότι η Ανατολική Μεσόγειος έχει σημαντικούς ενεργειακούς πόρους και θα ανακαλυφθούν και περισσότεροι, καθώς δραστηριοποιούνται στα αποθέματα της περιοχής κορυφαίες εταιρείες, όπως είπε. Τόνισε ότι EMGF είναι μια πλατφόρμα όχι μόνο κυβερνήσεων αλλά και του ιδιωτικού τομέα, των ρυθμιστικών αρχών και των διεθνών φορέων. Αναφέρθηκε περαιτέρω στο έργο του EMGF και σχολίασε ότι στο πλαίσιο αυτό είναι πολύ σημαντική η πολιτική βούληση και δέσμευση.

Σταύρος Παπασταύρου, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας (2ο μέρος)

Στο αυστηρό ρυθμιστικό πλαίσιο της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς αναφέρθηκε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο οποίος υποστήριξε ότι «ο κανονισμός μπορεί να δημιουργήσει εμπόδια, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να αποτελέσει και δίχτυ ασφαλείας». Πάντως, αναγνώρισε ότι πλέον στην Ευρώπη υπάρχει περισσότερος ενεργειακός ρεαλισμός. «Πρέπει να ακολουθήσουμε την πορεία της απανθρακοποίησης, αλλά αναγνωρίζουμε ότι η απανθρακοποίηση δεν πρέπει να επιτευχθεί εις βάρος της ανταγωνιστικότητας και της κοινωνικής συνοχής», διευκρίνισε. Τόνισε δε ότι «πρέπει να βρούμε τον σωστό βηματισμό», επαναλαμβάνοντας ότι «η απανθρακοποίηση δεν θα πρέπει να προηγείται της στήριξης της βιομηχανίας». Σε κάθε περίπτωση, διαμήνυσε ότι η Ελλάδα οφείλει να εκμεταλλευτεί όλους τους διαθέσιμους πόρους, γιατί «ο τελικός σκοπός είναι να παρέχουμε φθηνή ενέργεια».

Άλις Γουέλς, εκτελεστική αντιπρόεδρος της ExxonMobil Europe

Την εκτίμηση ότι η Ευρώπη θα χρειάζεται συνεχώς περισσότερες ποσότητες φυσικού αερίου εξέφρασε η εκτελεστική αντιπρόεδρος της ExxonMobil Europe Άλις Γουέλs, η οποία επεσήμανε ότι οι υδρογονάνθρακες δεν πρόκειται να αποσυρθούν σύντομα από το ενεργειακό μίγμα. Άλλωστε, πρόβλεψε ότι το 2050 το 50% της παγκόσμιας αγοράς θα συνεχίσει να καλύπτεται από φυσικό αέριο και πετρέλαιο. Όσον αφορά τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, σημείωσε ότι «υπάρχουν πολλές καινούργιες δυνατότητες για την παραγωγή καυσίμων», εξηγώντας ότι «συνεργαζόμαστε με πολλές εταιρείες για την εμπορευματοποίηση των αγαθών, ώστε να διασφαλίσουμε την ενεργειακή ασφάλεια».

Από την άλλη πλευρά, δεν παρέλειψε να ασκήσει κριτική στο ρυθμιστικό πλαίσιο της Ευρώπης, το οποίο είναι γεμάτο προκλήσεις, επισημαίνοντας ότι κάποιοι «βλέπουν την παραγωγή ως κάτι που πρέπει να τιμωρηθεί». «Πρέπει να διορθωθούν οι κανονισμοί που πολλαπλασιάζουν το κόστος για τους καταναλωτές», συμπλήρωσε, προτού διαμηνύσει ότι «όλοι πρέπει να καταλάβουν την αξία της ενέργειας και της δημιουργίας ενός σταθερού φορολογικού καθεστώτος».

Μαθιός Ρήγας, διευθύνων σύμβουλος της Energean

Το μήνυμα ότι «όσοι θέλουν, βρίσκουν τρόπο να επενδύουν και να συνεργάζονται με τις κυβερνήσεις» έστειλε ο Μαθιός Ρήγας, διευθύνων σύμβουλος της Energean. «Όταν το 2006 αναλάβαμε το μοναδικό σημείο παραγωγής στην Ελλάδα (Πρίνος), μας έλεγαν ότι είμαστε τρελοί», ανέφερε χαρακτηριστικά, προτού στρέψει το βλέμμα στο σήμερα. «Μαζί με την Exxon και την υποστήριξη της κυβέρνησης, τον Φεβρουάριο του 2027 θα κάνουμε την πρώτη γεώτρηση έπειτα από 40 χρόνια», επεσήμανε παράλληλα. «Υπάρχουν εμπόδια, αλλά όσοι θέλουν, μπορούν να επενδύσουν», επανέλαβε.

Την ίδια στιγμή, εστίασε και στην επένδυση ύψους 1 δισ. ευρώ, για την κατασκευή της πρώτης μονάδας αποθήκευσης άνθρακα στο εξαντλημένο κοίτασμα του Πρίνου. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία, όπως διευκρίνισε, που «βοηθά τις βιομηχανίες να πετύχουν την απανθρακοποίηση. Η πλατφόρμα είναι ήδη στην Ελλάδα και ετοιμάζεται να τοποθετηθεί, πρόσθεσε, καλώντας τη βιομηχανία να «κινηθεί τόσο γρήγορα όσο και η Energean».

Μαρία Σφερούτσα, διευθύνουσα σύμβουλος, ΔΕΣΦΑ

Για την επιτυχία του Κάθετου Διαδρόμου μίλησε η διευθύνουσα σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ Maria Sferruzza, η οποία χαρακτήρισε ως στρατηγικής σημασίας την επιτυχημένη δημοπρασία της Δευτέρας. «Αναμέναμε 30% κρατήσεις, αλλά ξεπεράσαμε το 45% για τα επόμενα τέσσερα χρόνια», ανέφερε, σχολιάζοντας ότι η δημοπρασία ήρθε έπειτα από σκληρή δουλειά. «Όταν συνεργαζόμαστε όλοι μαζί, μπορούμε να είμαστε επιτυχημένοι», αποσαφήνισε. Παράλληλα, εξήγησε ότι ο διάδρομος ναι μεν είναι κάθετος, αλλά θα πρέπει να γίνει κυκλικός, ενώ τόνισε ότι αύριο θα υπάρξει μια συνάντηση στην Αθήνα με τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων πλευρών. Από εκεί και πέρα, δήλωσε ότι «δουλειά μας είναι να φέρουμε το φυσικό αέριο εκεί που χρειάζεται«, ενώ αναγνώρισε ότι η Ελλάδα διαδραματίζει έναν πιο σημαντικό και διεθνή ρόλο στην περιοχή. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι παρά το ρυθμιστικό πλαίσιο, η αγορά χρειάζεται το φυσικό αέριο, καθώς είναι ένας «κρίσιμος παράγοντας στο ενεργειακό μίγμα αλλά και στην ενοποίηση της περιοχής».

Αριστοφάνης Στεφάτος, διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ)

Αισιόδοξος για την επόμενη ημέρα δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) Αριστοφάνης Στεφάτος, ο οποίος αναφέρθηκε στις τελευταίες εξελίξεις γύρω από τους υδρογονάνθρακες στην Ελλάδα. «Καταφέραμε να αλλάξουμε τους όρους του παιχνιδιού», δήλωσε χαρακτηριστικά, ενώ υπενθύμισε ότι «για πρώτη φορά η Ελλάδα θα δοκιμάσει στα βαθιά ύδατα να δει τι κρύβεται εκεί». «Είμαστε πολύ ενθουσιασμένοι. Είμαι αισιόδοξος ότι είναι το πρώτο βήμα στο ταξίδι», πρόσθεσε, εκτιμώντας ότι «η Ελλάδα μπορεί να μεταμορφωθεί και να κάνει πολλά περισσότερα». Με τις δυνατότητες των υδρογονανθράκων, συμπλήρωσε, «έχουμε μια πραγματική εναλλακτική για όσους κάνουν την πράσινη μετάβαση με πιο αργό ρυθμό».

Γεώργιος Αλεξόπουλος, αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της HELLENiQ ENERGY

Την παρατήρηση ότι «δεν θα έπρεπε να είχαμε δύο μεγάλες γεωπολιτικές κρίσεις για να κατανοήσουμε τη σημασία της ενεργειακής ασφάλειας», έκανε ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της HELLENiQ ENERGY Γιώργος Αλεξόπουλος, ο οποίος στη συνέχεια επέλεξε να εστιάσει στο «πόσο σημαντική είναι η διαφοροποίηση των πηγών ενέργειας». Εξήγησε, μάλιστα, ότι στην τρέχουσα κρίση της Μέσης Ανατολής δεν είχαμε σημαντική αύξηση των τιμών και δεν είχαμε ελλείψεις. «Αυτό καταδεικνύει την προβλεψιμότητα και την ανθεκτικότητα της βιομηχανίας», επεσήμανε, επιβεβαιώνοντας ότι «αντιμετωπίζουμε πολύ καλά την τρέχουσα κρίση». Από εκεί και πέρα, αναγνώρισε ότι η Ελλάδα είναι κόμβος διύλισης στην Ανατολική Μεσόγειο και στην ευρύτερη περιοχή. «Καλύπτουμε τις ανάγκες της ελληνικής αγοράς και παρέχουμε 20% - 25% των ελληνικών εξαγωγών. Είναι επιτεύγματα που πρέπει να γιορτάσουμε», τόνισε, καταλήγοντας ο κ. Αλεξόπουλος.