Σε τροχιά υλοποίησης μπαίνει το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ) από την ΑΑΔΕ, φέρνοντας ριζικές αλλαγές για εκατομμύρια φορολογούμενους. Το νέο ψηφιακό εργαλείο εισάγει μια πολύτιμη περίοδο «χάριτος» για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να τακτοποιήσουν την εικόνα της περιουσίας τους πριν ξεκινήσει το κύμα των αυστηρών ηλεκτρονικών ελέγχων.

Διαβάστε: Ακίνητα: Έρχονται αποφάσεις "ανάσα" για αγοραστές και πωλητές - "Κλειδώνουν" η αναστολή του ΦΠΑ 24% και η απαλλαγή από τον φόρο υπεραξίας και το 2027


Έρχεται το ΜΙΔΑ: Διορθώσεις στο Ε9 χωρίς πρόστιμα για τους ιδιοκτήτες - Τι ισχύει για τον ΕΝΦΙΑ

Με βάση τις διατάξεις του πρόσφατου νόμου 5313/2026, ο οποίος δημοσιεύθηκε ήδη στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, το θεσμικό πλαίσιο του ΜΙΔΑ τροποποιείται σημαντικά προς όφελος των πολιτών. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων έχουν πλέον το δικαίωμα να προχωρήσουν σε διορθωτικές δηλώσεις στο Ε9, προκειμένου να αποτυπώσουν την πραγματική κατάσταση των ακινήτων τους, χωρίς τον φόβο επιβολής προστίμων εκπρόθεσμης δήλωσης. Παράλληλα, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, απαλλάσσονται από αναδρομικές επιβαρύνσεις στον ΕΝΦΙΑ για τα έτη που προηγήθηκαν.

Αυτή η νομοθετική γέφυρα λειτουργεί ως τελευταία ευκαιρία για την εναρμόνιση των στοιχείων των ακινήτων, καθώς μετά τη λήξη της συγκεκριμένης προθεσμίας, το ΜΙΔΑ θα ενεργοποιήσει τους ελεγκτικούς του μηχανισμούς. Οι διασταυρώσεις που θα ακολουθήσουν θα είναι αυτοματοποιημένες και τυχόν αποκλίσεις που θα εντοπίζονται ανάμεσα στο Ε9 και την πραγματική εικόνα των ακινήτων θα συνεπάγονται την επιβολή των προβλεπόμενων διοικητικών κυρώσεων, ενώ οι νέες ρυθμίσεις στον ΕΝΦΙΑ αναμένεται να τεθούν σε πλήρη εφαρμογή από το 2027.


Διορθώσεις στα τετραγωνικά χωρίς αναδρομικές χρεώσεις

Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά τις περιπτώσεις όπου η πραγματική επιφάνεια ενός ακινήτου είναι μεγαλύτερη από εκείνη που έχει δηλωθεί στο Ε9, στο Κτηματολόγιο ή στους τίτλους ιδιοκτησίας.

Στις περιπτώσεις αυτές, οι ιδιοκτήτες θα μπορούν να δηλώσουν το πραγματικό εμβαδόν στο ΜΙΔΑ χωρίς να επιβαρυνθούν με αναδρομικό ΕΝΦΙΑ ή πρόστιμα για τα προηγούμενα έτη. Ο επιπλέον φόρος που θα προκύψει από τη διόρθωση θα υπολογιστεί από το φορολογικό έτος 2027 και μετά.

Αντίστοιχα, όταν η πραγματική επιφάνεια ενός κτίσματος είναι μικρότερη από αυτή που εμφανίζεται στα επίσημα στοιχεία, θα μπορεί να γίνει διόρθωση μόνο εφόσον υπάρχει Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου που αποδεικνύει το πραγματικό εμβαδόν. Στην περίπτωση αυτή, η μείωση του ΕΝΦΙΑ θα ισχύσει από το 2027 χωρίς αναδρομικές μεταβολές.


Νέες υποχρεώσεις για μισθώσεις και δωρεάν παραχωρήσεις

Ο νέος νόμος εισάγει και υποχρέωση ενημέρωσης του ΜΙΔΑ κάθε φορά που αλλάζει η χρήση ενός ακινήτου, όπως σε περίπτωση νέας μίσθωσης ή δωρεάν παραχώρησης.


Εφόσον η σχετική δήλωση δεν υποβληθεί μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες, θα επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο 500 ευρώ, με την εφαρμογή του μέτρου να ξεκινά από την 1η Νοεμβρίου 2026.

Παράλληλα, για ανακριβείς δηλώσεις που οδηγούν στη λήψη επιδοτήσεων ή άλλων κρατικών ενισχύσεων προβλέπεται πρόστιμο 1.000 ευρώ, ενώ στις υπόλοιπες περιπτώσεις ανακριβών στοιχείων το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 100 ευρώ.


Από το 2027 οι αλλαγές στον ΕΝΦΙΑ

Σύμφωνα με τις διατάξεις του νόμου, οι αλλαγές που αφορούν τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ θα εφαρμοστούν από το φορολογικό έτος 2027.

Η ρύθμιση προβλέπει ότι οι δηλώσεις που θα υποβληθούν στο πλαίσιο της λειτουργίας του ΜΙΔΑ δεν θα θεωρούνται ανακριβείς για τα προηγούμενα έτη και δεν θα επιβάλλονται κυρώσεις, ενώ οι νέες χρεώσεις ή μειώσεις στον ΕΝΦΙΑ θα ισχύσουν μόνο για τα επόμενα φορολογικά έτη.

Με το νέο Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων, η ΑΑΔΕ φιλοδοξεί να δημιουργήσει μια ενιαία εικόνα της ακίνητης περιουσίας, η οποία θα αποτελέσει τη βάση για τις μελλοντικές ηλεκτρονικές διασταυρώσεις των στοιχείων των ακινήτων.


Οι επισημάνσεις της ΠΟΜΙΔΑ

Η ΠΟΜΙΔΑ χαρακτηρίζει ιδιαίτερα σημαντική τη δυνατότητα διόρθωσης των στοιχείων των ακινήτων χωρίς αναδρομικές επιβαρύνσεις, εκτιμώντας ότι θα επιτρέψει σε εκατοντάδες χιλιάδες ιδιοκτήτες να τακτοποιήσουν τις εκκρεμότητές τους.

Την ίδια στιγμή, ζητά να δοθούν επαρκείς προθεσμίες για την εφαρμογή του ΜΙΔΑ, καθώς η έναρξη λειτουργίας του συμπίπτει με την περίοδο των θερινών αδειών, ενώ εκφράζει την αντίθεσή της στο νέο πρόστιμο των 500 ευρώ για τη μη έγκαιρη ενημέρωση του μητρώου, χαρακτηρίζοντάς το δυσανάλογο.