Ο κύβος ερρίφθη. Την πρώτη εβδομάδα του Οκτωβρίου ο επικεφαλής του State Department, Μάρκο Ρούμπιο, αναμένεται στην Αθήνα. Σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές που μίλησαν στα «ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ», επιθυμία του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών είναι να πραγματοποιήσει την πολυαναμενόμενη επίσκεψή του, στο πλαίσιο του έκτου γύρου του «Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδος-ΗΠΑ», αμέσως μετά το πρώτο Σαββατοκύριακο του επόμενου μήνα, με τους άμεσα εμπλεκόμενους να έχουν ήδη προετοιμάσει τα πάντα και να αναμένουν μόνο την τελική ημερομηνία, βάσει του προγράμματος του κ. Ρούμπιο. Στο ημερολόγιο έχουν κυκλώσει τις ημέρες από 6 έως και 8 Οκτωβρίου.

Διαβάστε: Τι φέρνει ο Ρούµπιο στην Αθήνα: Κομβική η συνάντησή του με τον Γεραπετρίτη


Η ατζέντα

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο κ. Ρούμπιο δεν θα έρθει μόνος. Αναμένεται να συνοδεύεται από αξιωματούχους του State Department και δύο υφυπουργούς Εσωτερικής Ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών. Στις επαφές του με την ελληνική κυβέρνηση, πρόκειται να τεθούν ζητήματα που άπτονται της διπλωματίας, της άμυνας, της ενέργειας, μιας και η Ουάσινγκτον έχει δείξει ότι αντιμετωπίζει την Ελλάδα ως κρίσιμο κόμβο για τη νοτιοανατολική Ευρώπη, της μετανάστευσης, της εσωτερικής ασφάλειας, της τρομοκρατίας, ακόμα και της διακίνησης ναρκωτικών και της σχετικής ενίσχυσης των ελέγχων στα ελληνικά αεροδρόμια.

Εκ των ων ουκ άνευ θεωρείται ότι πίσω από τις κλειστές πόρτες του Υπουργείου Εξωτερικών στη Βασιλίσσης Σοφίας θα γίνει εκτενής συζήτηση για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Οι Αμερικανοί είναι ενήμεροι για την ένταση των τελευταίων ημερών και για τη «θάλασσα που λίγο αγριεύει», όπως είπε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός στην ΕΡΤ, ως εκ τούτου το timing της επίσκεψης του κ. Ρούμπιο συντελεί στο να ενημερωθούν έτι περαιτέρω. Μολονότι η Αθήνα έχει επανειλημμένως δηλώσει ότι δεν χρειάζεται «κηδεμόνες» ή «διαιτητές», η διεθνοποίηση των τουρκικών προκλήσεων αποτελεί στρατηγική της επιλογή. Εξίσου βέβαιο θεωρείται ότι από την ατζέντα του κ. Ρούμπιο δεν θα λείπει η συζήτηση για την -ολοένα και πιο ισχυρή- αμερικανική παρουσία σε κομβικά σημεία της ελληνικής επικράτειας, με τη Σούδα και την Αλεξανδρούπολη να κρατούν τα πρωτεία.

Σημειωτέον, μια επαφή με την αμερικανική ηγεσία θα έχει και η Τουρκία. Ο Ντόναλντ Τράμπ θα συναντηθεί με τον Ταγίπ Ερντογάν στη Νέα Υόρκη, στο πλαίσιο της 81ης Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, σύμφωνα με τη σχετική ανακοίνωση του πρέσβη των ΗΠΑ στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ.


Η τακτική της Τουρκίας

Αναλυτές εκτιμούν ότι η επίσκεψη του Μ. Ρούμπιο θα κόψει τη φόρα στη γείτονα, η οποία επιλέγει να ανεβάζει τους τόνους, επαναλαμβάνοντας σχεδόν επί καθημερινής βάσεως, μια παλιά «συνταγή», ήτοι το αφήγημα της αποστρατιωτικοποίησης και τη διασύνδεσή της με την αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας σε νησιά του Αιγαίου. Ετέθη για πρώτη φορά από την Τουρκία το 1964. Επανήλθε μετά το 1974 και από το 2020 και μετά αποτελεί σχεδόν αναπόσπαστο κομμάτι της ρητορικής των Τούρκων αξιωματούχων. Γεγονός το οποίο απεδείχθη και με τις πρόσφατες δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, ο οποίος δήλωσε πως «ο εξοπλισμός νησιών που έχουν αποστρατικοποιημένο καθεστώς αποτελεί απειλή για εμάς».

Η απάντηση ήρθε διά στόματος του –νεοδιορισθέντος στο πόστο, αλλά εμπειρότατου στο διπλωματικό σώμα- εκπροσώπου του Υπουργείου Εξωτερικών, Παναγιώτη Γιαννακούλια, ο οποίος επανέλαβε πως οι μονομερείς αιτιάσεις της Τουρκίας περί αφοπλισμού ελληνικών νησιών του Αιγαίου στερούνται νομικού ερείσματος στο Διεθνές Δίκαιο και έχουν κατ’ επανάληψη απορριφθεί κατηγορηματικά στο σύνολό τους, συμπληρώνοντας με νόημα ότι «ο χαρακτηρισμός της αμυντικής θωράκισης ελληνικού εδάφους ως «απειλής» είναι όχι μόνο αστήρικτος, αλλά και οξύμωρος, όταν, κατά παράβαση του Διεθνούς Δικαίου, η Τουρκία εξακολουθεί να διατηρεί σε ισχύ απειλή πολέμου (casus belli) κατά της Ελλάδας σε περίπτωση άσκησης νόμιμου κυριαρχικού δικαιώματος».

Η Τουρκία, με επιστολή της τον Ιούλιο του 2021 προς τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, ζητούσε -και εγγράφως με τον πλέον επίσημο τρόπο- τον αφοπλισμό των νησιών στο Αιγαίο και την Μεσόγειο, υποστηρίζοντας ότι το ισχύον καθεστώς απειλεί την ασφάλεια της Τουρκίας και την ειρήνη στην περιοχή. Μάλιστα, παρουσίαζε -κατά την πάγια τουρκική τακτική- τη δήθεν υποχρεωτική αποστρατιωτικοποίηση ως προϋπόθεση για την ελληνική κυριαρχία στα νησιά! «Αν η Ελλάδα δεν τηρήσει τις υποχρεώσεις που προκύπτουν από τις Συνθήκες, τότε δεν θα μπορεί να διεκδικεί κυριαρχικά δικαιώματα των νησιών που περιλαμβάνουν και τον καθορισμό θαλάσσιων ζωνών», αναφερόταν επί λέξει στην τουρκική επιστολή. Με την Ελλάδα να απαντά τότε μέσω της δικής της επιστολής, τονίζοντας αυτό το οποίο -σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες- επισημαίνουν και σήμερα οι Έλληνες αξιωματούχοι στις κατ’ ιδίαν συνομιλίες τους με τους Τούρκους ομολόγους τους. Ότι, δηλαδή, η Αθήνα διαθέτει στη φαρέτρα της το «όπλο» που λέγεται άρθρο 51 του ΟΗΕ, ήτοι το δικαίωμα της αυτοάμυνας, που είναι ανθύπαρκτο και εγγενές. Το δικαίωμα της νόμιμης άμυνας, όπως εξηγεί κι ο βουλευτής και καθηγητής Άγγελος Συρίγος στο νέο του βιβλίο «Ελλάδα και Τουρκία, 50 ερωτήματα και απαντήσεις», είναι κανόνας αναγκαστικού δικαίου (jus cogens) που βρίσκεται στην κορυφή της ιεραρχήσεως του διεθνούς δικαίου. «Ό,τι απειλείται δεν αποστρατιωτικοποιείται», σχολιάζουν με νόημα από την κυβέρνηση, ειδικά όσο οι γείτονες επιχειρούν να «γκριάζουν» τα ελληνικά νησιά κι όσο υφίσταται η απειλή πολέμου.


Τούρκοι κομάντος μια "ανάσα" από τη Σάμο

Το απίστευτο είναι ότι οι γείτονες εγκαλούν την Ελλάδα για την αμυντική θωράκιση των νησιών, ενώ εκείνοι -αθόρυβα και παρασκηνιακά- αναπτύσσουν χιλιάδες Τούρκους κομάντος απέναντι από τη Σάμο. Πρόκειται για την 51η Ταξιαρχία Καταδρομών που μετεγκαταστάθηκε πριν από λίγες μέρες στην περιοχή Σόκε. Αριθμεί 2.500 άντρες και μέχρι πρότινος βρισκόταν στη νοτιοανατολική Τουρκία με στόχο τους Κούρδους του PKK, τους οποίους η Τουρκία θεωρεί και χαρακτηρίζει «τρομοκράτες».


Στην Αίγυπτο ο Δένδιας

Μέσα σ' αυτό το κλίμα κι ενόψει της επανεκκίνησης των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης - Κύπρου, που θα αποτελέσει και το μεγάλο crash test για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η Ελλάδα φροντίζει να έχει από κοντά τους συμμάχους της στην περιοχή. Γι’ αυτό και σήμερα Δευτέρα ο Νίκος Δένδιας θα μεταβεί στην Αίγυπτο, όπου αύριο Τρίτη θα έχει τριμερή συνάντηση με τους ομολόγους του από Αίγυπτο και Κύπρο. Αυτές τις ημέρες είναι σε εξέλιξη η άσκηση «ΜΕΔΟΥΣΑ» με τη συμμετοχή δυνάμεων από Ελλάδα-Αίγυπτο-Κύπρο-Γαλλία και Ιταλία στην Κρήτη, ως εκ τούτου ο συντονισμός κινήσεων κρίνεται απαραίτητος. Με την Αίγυπτο, άλλωστε, μας ενώνει η ιστορική συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ που υπέγραψε το 2020 ο κ. Δένδιας με τον τότε ομόλογό του, Σάμεχ Σούκρι, η οποία «εμβολίζει» κι ακυρώνει στην πράξη το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο. Το σημαντικό είναι να μην «εγκαταλείπουμε» το Κάιρο, ειδικά τώρα που δείχνει να ανταποκρίνεται στο διπλωματικό φλερτ της Άγκυρας, με την οποία μάλιστα προχώρησαν σε κοινές ασκήσεις ξανά, ύστερα από 13 χρόνια «παγωμένων» έως και εχθρικών σχέσεων.