EnΣεισμοί στη Βενεζουέλα: Το σύστημα της Google που προειδοποίησε εκατομμύρια ανθρώπους - Τι προτείνει ο Καραστάθης για τη σεισμογενή Ελλάδα στο parapolitika.gr
Τι λέει ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου στο parapolitika.gr
"Το σύστημα της Google μπορεί να υποβαθμίσει ή και να υπερεκτιμήσει το μέγεθος ενός σεισμού", σημειώνει ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, δρ. Βασίλης Καραστάθης, μιλώντας στο parapolitika.gr
Αννα Εμμεη
Οι δύο ισχυροί σεισμοί που σημειώθηκαν πρόσφατα στη Βενεζουέλα 7, 2 και 7,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ και άφησαν πίσω τους χιλιάδες νεκρούς και τραυματίες, έφεραν στο προσκήνιο το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών της Google, καθώς περίπου 1,4 εκατ. κάτοχοι κινητών Android έλαβαν ειδοποίηση λίγα δευτερόλεπτα πριν αισθανθούν την ισχυρή δόνηση. Το γεγονός αναζωπύρωσε τη συζήτηση για το κατά πόσο η τεχνολογία μπορεί να σώσει ζωές και αν αντίστοιχα συστήματα θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν ευρύτερα και στην Ελλάδα. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Google δεν διαθέτει μια αυτόνομη εφαρμογή σεισμών που πρέπει να εγκαταστήσει ο χρήστης. Αντίθετα, το Android Earthquake Alerts System («Σεισμός Τώρα») είναι ενσωματωμένο στο λειτουργικό σύστημα των περισσότερων σύγχρονων συσκευών Android και λειτουργεί αυτόματα, χωρίς να απαιτείται ξεχωριστή εφαρμογή.
Διαβάστε: Σεισμοί στη Βενεζουέλα: Βαρύς ο απολογισμός με πάνω 1.450 νεκρούς και εκτεταμένες καταστροφές - Σχεδόν 200 κτίρια κατέρρευσαν εντελώς (Εικόνες & Βίντεο)
Όπως εξηγεί στο parapolitika.gr ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, δρ. Βασίλης Καραστάθης, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα χρήσιμο εργαλείο, το οποίο όμως δεν πρέπει να συγχέεται με τα επαγγελματικά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης που χρησιμοποιούνται σε χώρες με υψηλή σεισμικότητα και βασίζονται σε σεισμογράφους.
Η τεχνολογία της Google ενεργοποιείται αφού ο σεισμός έχει ήδη ξεκινήσει, αξιοποιώντας τα πρώτα σεισμικά κύματα ώστε να αποσταλεί έγκαιρα προειδοποίηση πριν φτάσουν τα ισχυρότερα κύματα που προκαλούν τις μεγαλύτερες καταστροφές. Ανάλογα με την απόσταση από το επίκεντρο, οι πολίτες μπορούν να κερδίσουν λίγα δευτερόλεπτα, χρόνος που μπορεί να αποδειχθεί πολύτιμος.
Σε αντίθεση με τα εξειδικευμένα συστήματα που βασίζονται σε σεισμογράφους, το σύστημα της Google χρησιμοποιεί το επιταχυνσιόμετρο που διαθέτουν τα κινητά Android. Όταν πολλές συσκευές σε μια περιοχή ανιχνεύσουν ταυτόχρονα δονήσεις με χαρακτηριστικά σεισμού, τα δεδομένα αποστέλλονται στους διακομιστές της Google, αναλύονται και, εφόσον επιβεβαιωθεί το συμβάν, αποστέλλονται προειδοποιήσεις στους χρήστες που βρίσκονται στις περιοχές που αναμένεται να επηρεαστούν.
Ακριβώς επειδή όμως βασίζεται στα κινητά τηλέφωνα και όχι σε επαγγελματικό δίκτυο σεισμογράφων, παρουσιάζει και σημαντικούς περιορισμούς. «Το σύστημα μπορεί να υποβαθμίσει ή και να υπερεκτιμήσει το μέγεθος ενός σεισμού», σημειώνει ο κ. Καραστάθης, υπενθυμίζοντας ότι στον καταστροφικό σεισμό των 7,8 Ρίχτερ στην Τουρκία που σημειώθηκε τον Φεβρουάριο του 2023, το σύστημα της Google είχε αρχικά εκτιμήσει τη δόνηση περίπου στα 4,5 Ρίχτερ.
Παράλληλα, η αποτελεσματικότητά του εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από την πυκνότητα του πληθυσμού. Σε περιοχές με μεγάλο αριθμό χρηστών Android, υπάρχουν περισσότερες συσκευές που λειτουργούν ως αισθητήρες, με αποτέλεσμα να βελτιώνεται η απόδοση του συστήματος. Αντίθετα, σε αραιοκατοικημένες περιοχές, όπου τα διαθέσιμα κινητά είναι λιγότερα, η ακρίβεια και η ταχύτητα των εκτιμήσεων ενδέχεται να μειωθούν.
Παρόλα αυτά, ο κ. Καραστάθης ξεκαθαρίζει ότι τέτοιες προσπάθειες δεν πρέπει να απαξιώνονται. «Καμία προσπάθεια δεν πρέπει να μηδενίζεται», τονίζει, εξηγώντας ότι πρόκειται για μια ιδιαίτερα χρήσιμη λύση κυρίως για φτωχότερα κράτη, τα οποία δεν διαθέτουν ακριβά και οργανωμένα δίκτυα σεισμογράφων ή ολοκληρωμένα κρατικά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης.
Στην Ελλάδα υπάρχει ήδη ένα πειραματικό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών, το οποίο μέχρι σήμερα αξιοποιείται κυρίως από τους σεισμολόγους. Όπως αναφέρει ο κ. Καραστάθης, στόχος είναι στο μέλλον οι προειδοποιήσεις να μπορούν να φτάνουν και πέρα από την επιστημονική κοινότητα. Το συγκεκριμένο σύστημα δεν καλύπτει προς το παρόν το σύνολο της χώρας, αλλά αφορά κυρίως σεισμούς που μπορούν να επηρεάσουν την Αττική και τον Ανατολικό Κορινθιακό.
Ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα θα πρέπει να επενδύσει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης υψηλής εγκυρότητας, αντίστοιχου με εκείνα που λειτουργούν εδώ και χρόνια στην Ιαπωνία και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως επισημαίνει, άλλωστε, ο κ. Καραστάθης σήμερα υπάρχει η τεχνολογία για την ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης. Μέσω αυτών, μπορούν να ενεργοποιηθούν αυτόματα πρωτόκολλα ασφαλείας, όπως η διακοπή της λειτουργίας ή της παροχής ενέργειας σε κρίσιμες εγκαταστάσεις, όπως σε χημικά εργοστάσια, η επιβράδυνση ή ακινητοποίηση τρένων, η ειδοποίηση νοσοκομείων ώστε να μην ξεκινήσουν προγραμματισμένες χειρουργικές επεμβάσεις και άλλες ενέργειες που συμβάλλουν στον περιορισμό των συνεπειών ενός ισχυρού σεισμού.
«Υπάρχει η τεχνολογία», λέει χαρακτηριστικά ο κ. Καραστάθης, διευκρινίζοντας ότι στόχος αυτών των συστημάτων δεν είναι να προβλέψουν έναν σεισμό, αλλά να αξιοποιήσουν τα λίγα κρίσιμα δευτερόλεπτα που μεσολαβούν από την ανίχνευση των πρώτων σεισμικών κυμάτων μέχρι την άφιξη της ισχυρής δόνησης, ώστε να προστατευθούν ανθρώπινες ζωές και κρίσιμες υποδομές.
Το παράδειγμα της Βενεζουέλας αποδεικνύει ότι ακόμη και μια τεχνολογία που αξιοποιεί τα κινητά τηλέφωνα μπορεί να προσφέρει πολύτιμο χρόνο αντίδρασης. Ωστόσο, για μια ιδιαίτερα σεισμογενή χώρα όπως η Ελλάδα, η λύση δεν μπορεί να περιορίζεται σε ένα σύστημα που βασίζεται στα κινητά, αλλά απαιτεί τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου, αξιόπιστου και αυτοματοποιημένου εθνικού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών.
Διαβάστε: Σεισμοί στη Βενεζουέλα: Βαρύς ο απολογισμός με πάνω 1.450 νεκρούς και εκτεταμένες καταστροφές - Σχεδόν 200 κτίρια κατέρρευσαν εντελώς (Εικόνες & Βίντεο)
Όπως εξηγεί στο parapolitika.gr ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, δρ. Βασίλης Καραστάθης, πρόκειται για ένα ιδιαίτερα χρήσιμο εργαλείο, το οποίο όμως δεν πρέπει να συγχέεται με τα επαγγελματικά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης που χρησιμοποιούνται σε χώρες με υψηλή σεισμικότητα και βασίζονται σε σεισμογράφους.
Η τεχνολογία της Google ενεργοποιείται αφού ο σεισμός έχει ήδη ξεκινήσει, αξιοποιώντας τα πρώτα σεισμικά κύματα ώστε να αποσταλεί έγκαιρα προειδοποίηση πριν φτάσουν τα ισχυρότερα κύματα που προκαλούν τις μεγαλύτερες καταστροφές. Ανάλογα με την απόσταση από το επίκεντρο, οι πολίτες μπορούν να κερδίσουν λίγα δευτερόλεπτα, χρόνος που μπορεί να αποδειχθεί πολύτιμος.
Σεισμοί στη Βενεζουέλα: Πώς λειτουργεί το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης της Google
Σε αντίθεση με τα εξειδικευμένα συστήματα που βασίζονται σε σεισμογράφους, το σύστημα της Google χρησιμοποιεί το επιταχυνσιόμετρο που διαθέτουν τα κινητά Android. Όταν πολλές συσκευές σε μια περιοχή ανιχνεύσουν ταυτόχρονα δονήσεις με χαρακτηριστικά σεισμού, τα δεδομένα αποστέλλονται στους διακομιστές της Google, αναλύονται και, εφόσον επιβεβαιωθεί το συμβάν, αποστέλλονται προειδοποιήσεις στους χρήστες που βρίσκονται στις περιοχές που αναμένεται να επηρεαστούν.
Βασίλης Καραστάθης: Το σύστημα μπορεί να υποβαθμίσει ή και να υπερεκτιμήσει το μέγεθος ενός σεισμού
Ακριβώς επειδή όμως βασίζεται στα κινητά τηλέφωνα και όχι σε επαγγελματικό δίκτυο σεισμογράφων, παρουσιάζει και σημαντικούς περιορισμούς. «Το σύστημα μπορεί να υποβαθμίσει ή και να υπερεκτιμήσει το μέγεθος ενός σεισμού», σημειώνει ο κ. Καραστάθης, υπενθυμίζοντας ότι στον καταστροφικό σεισμό των 7,8 Ρίχτερ στην Τουρκία που σημειώθηκε τον Φεβρουάριο του 2023, το σύστημα της Google είχε αρχικά εκτιμήσει τη δόνηση περίπου στα 4,5 Ρίχτερ.Παράλληλα, η αποτελεσματικότητά του εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό και από την πυκνότητα του πληθυσμού. Σε περιοχές με μεγάλο αριθμό χρηστών Android, υπάρχουν περισσότερες συσκευές που λειτουργούν ως αισθητήρες, με αποτέλεσμα να βελτιώνεται η απόδοση του συστήματος. Αντίθετα, σε αραιοκατοικημένες περιοχές, όπου τα διαθέσιμα κινητά είναι λιγότερα, η ακρίβεια και η ταχύτητα των εκτιμήσεων ενδέχεται να μειωθούν.
"Καμία προσπάθεια δεν πρέπει να μηδενίζεται"
Παρόλα αυτά, ο κ. Καραστάθης ξεκαθαρίζει ότι τέτοιες προσπάθειες δεν πρέπει να απαξιώνονται. «Καμία προσπάθεια δεν πρέπει να μηδενίζεται», τονίζει, εξηγώντας ότι πρόκειται για μια ιδιαίτερα χρήσιμη λύση κυρίως για φτωχότερα κράτη, τα οποία δεν διαθέτουν ακριβά και οργανωμένα δίκτυα σεισμογράφων ή ολοκληρωμένα κρατικά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης.
"Το πειραματικό σύστημα στην Ελλάδα"
Στην Ελλάδα υπάρχει ήδη ένα πειραματικό σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών, το οποίο μέχρι σήμερα αξιοποιείται κυρίως από τους σεισμολόγους. Όπως αναφέρει ο κ. Καραστάθης, στόχος είναι στο μέλλον οι προειδοποιήσεις να μπορούν να φτάνουν και πέρα από την επιστημονική κοινότητα. Το συγκεκριμένο σύστημα δεν καλύπτει προς το παρόν το σύνολο της χώρας, αλλά αφορά κυρίως σεισμούς που μπορούν να επηρεάσουν την Αττική και τον Ανατολικό Κορινθιακό.
"Η Ελλάδα χρειάζεται ένα σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης υψηλής εγκυρότητας"
Ο Διευθυντής Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα θα πρέπει να επενδύσει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης υψηλής εγκυρότητας, αντίστοιχου με εκείνα που λειτουργούν εδώ και χρόνια στην Ιαπωνία και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όπως επισημαίνει, άλλωστε, ο κ. Καραστάθης σήμερα υπάρχει η τεχνολογία για την ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης. Μέσω αυτών, μπορούν να ενεργοποιηθούν αυτόματα πρωτόκολλα ασφαλείας, όπως η διακοπή της λειτουργίας ή της παροχής ενέργειας σε κρίσιμες εγκαταστάσεις, όπως σε χημικά εργοστάσια, η επιβράδυνση ή ακινητοποίηση τρένων, η ειδοποίηση νοσοκομείων ώστε να μην ξεκινήσουν προγραμματισμένες χειρουργικές επεμβάσεις και άλλες ενέργειες που συμβάλλουν στον περιορισμό των συνεπειών ενός ισχυρού σεισμού.«Υπάρχει η τεχνολογία», λέει χαρακτηριστικά ο κ. Καραστάθης, διευκρινίζοντας ότι στόχος αυτών των συστημάτων δεν είναι να προβλέψουν έναν σεισμό, αλλά να αξιοποιήσουν τα λίγα κρίσιμα δευτερόλεπτα που μεσολαβούν από την ανίχνευση των πρώτων σεισμικών κυμάτων μέχρι την άφιξη της ισχυρής δόνησης, ώστε να προστατευθούν ανθρώπινες ζωές και κρίσιμες υποδομές.
Το παράδειγμα της Βενεζουέλας αποδεικνύει ότι ακόμη και μια τεχνολογία που αξιοποιεί τα κινητά τηλέφωνα μπορεί να προσφέρει πολύτιμο χρόνο αντίδρασης. Ωστόσο, για μια ιδιαίτερα σεισμογενή χώρα όπως η Ελλάδα, η λύση δεν μπορεί να περιορίζεται σε ένα σύστημα που βασίζεται στα κινητά, αλλά απαιτεί τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου, αξιόπιστου και αυτοματοποιημένου εθνικού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης σεισμών.
