Οι δορυφόροι της Ευρώπης απειλούνται από ρωσικά και κινεζικά διαστημικά όπλα και η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει συστήματα προστασίας για τη διασφάλισή τους, δήλωσε στους Times ο επικεφαλής των Βρυξελλών για θέματα άμυνας.

Αυξάνονται οι ανησυχίες ότι οι δορυφορικοί αστερισμοί, στους οποίους στηρίζονται η πλοήγηση, οι υπηρεσίες πληροφοριών και οι επικοινωνίες του 21ου αιώνα, είναι ευάλωτοι σε φυσικές επιθέσεις από πυραύλους που εκτοξεύονται από το έδαφος ή από μια μυστική αναδυόμενη κατηγορία διαστημικών «συντροχιακών» τεχνολογιών.

Ο Άντριους Κουμπίλιους, Επίτροπος Άμυνας και Διαστήματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δήλωσε ότι ανησυχεί για «πιθανές απειλές και απόπειρες των αντιπάλων μας να δημιουργήσουν προβλήματα ή να βλάψουν τα υφιστάμενα [στρατιωτικά διαστημικά] συστήματά μας».

Οι ΗΠΑ εξέδωσαν πρόσφατα μια αινιγματική ανακοίνωση, στην οποία δήλωναν ότι έχουν ήδη εγκαταστήσει «όπλα ελέγχου του διαστήματος σε τροχιά», ικανά να προστατεύουν τους στρατιωτικούς δορυφόρους τους από «εχθρική ενέργεια αντιπάλου».

Ο Κουμπίλιους, πρώην πρωθυπουργός της Λιθουανίας, ανέφερε ότι οι Αμερικανοί δεν έχουν ακόμη ενημερώσει την ΕΕ για το είδος της οπλικής τεχνολογίας που έχουν τοποθετήσει σε τροχιά ούτε για τον λόγο που το έκαναν. Ωστόσο, δήλωσε ότι αισθάνεται ανησυχία για τα συστήματα διαστημικού πολέμου που έχουν ήδη επιδείξει η Ρωσία και η Κίνα.

Η Ρωσία έχει επίσης καταρρίψει έναν από τους δικούς της γηρασμένους δορυφόρους με έναν πειραματικό βαλλιστικό πύραυλο «άμεσης ανόδου» A-235, ο οποίος είχε αρχικά σχεδιαστεί για την αναχαίτιση εισερχόμενων πυρηνικών κεφαλών.

Η Κίνα έχει δοκιμάσει παρόμοιους πυραύλους, αν και όχι σε τροχιά, και έχει θέσει σε λειτουργία δορυφόρους με ρομποτικούς βραχίονες που θεωρητικά θα μπορούσαν να αρπάξουν άλλους δορυφόρους και να τους σύρουν σε ζώνες συντριμμιών-«νεκροταφεία», γεγονός που οδήγησε ορισμένους αναλυτές να κάνουν εικασίες για «αερομαχίες» στο διάστημα.

«Γι' αυτό, από την πλευρά μας, πρέπει να αναπτύξουμε τις δυνατότητές μας, τον τρόπο με τον οποίο θα υπερασπιστούμε τα μέσα μας στο διάστημα με όλα τα απαραίτητα εργαλεία, τον τρόπο με τον οποίο μπορούμε να αντικαταστήσουμε τους δορυφόρους μας», δήλωσε ο Κουμπίλιους.

Ο Επίτροπος Άμυνας ανέφερε ότι οι Ευρωπαίοι αρχίζουν να συνειδητοποιούν όχι μόνο πόσο χρειάζονται δικούς τους δορυφόρους στρατιωτικών προδιαγραφών, αλλά και την επιτακτική ανάγκη να προετοιμαστούν για πιθανές ρωσικές προσπάθειες εξουδετέρωσής τους.

Σημείωσε ότι η Μόσχα χρησιμοποιεί συστηματικά επίγειο ηλεκτρονικό πόλεμο για την παρεμβολή στο σύστημα πλοήγησης Galileo της ΕΕ, καθώς και στο GPS. Η Γερμανία αποκάλυψε επίσης ότι δύο δορυφόροι που χρησιμοποιούνται από τις ένοπλες δυνάμεις της παρακολουθήθηκαν από κοντά από ένα ζεύγος ρωσικών κατασκοπευτικών δορυφόρων.

Ιδέες για φυσικό πόλεμο στο διάστημα, τις οποίες είχαν επιδιώξει οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση προς το τέλος του Ψυχρού Πολέμου, αλλά στη συνέχεια εγκατέλειψαν όταν έγιναν υπερβολικά δαπανηρές, αναβιώνουν σήμερα. «Είναι απολύτως σαφές ότι ο σύγχρονος συμβατικός πόλεμος δεν είναι δυνατός χωρίς πρόσβαση στο διάστημα», δήλωσε ο Κουμπίλιους. «Θα εκπλαγώ πολύ αν οι Ρώσοι, οι οποίοι διεξάγουν τώρα τον πόλεμό τους κατά της Ουκρανίας και βλέπουν πόσο σημαντικές είναι οι διαστημικές υπηρεσίες, δεν εξετάσουν τρόπους για να βλάψουν πραγματικά ή να καταστρέψουν τις δυνατότητές μας. Το εξετάζουμε με απόλυτη ψυχραιμία. Πρέπει να είμαστε έτοιμοι».

Ο Κουμπίλιους ανέφερε ότι μία επιλογή είναι η ανάπτυξη της ικανότητας επισκευής κατεστραμμένων δορυφόρων στο διάστημα. Η Κίνα, η Ιαπωνία και οι ΗΠΑ έχουν όλες αποδείξει ότι μπορούν να χρησιμοποιούν ρομποτικά συστήματα για την επισκευή και τον ανεφοδιασμό διαστημικών σκαφών σε τροχιά. Μια άλλη προσέγγιση είναι απλώς να υπάρχουν τόσοι πολλοί δορυφόροι ώστε ο αστερισμός να μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί ακόμη κι αν καταστραφεί ένα μέρος του.

Ο Κουμπίλιους δήλωσε ότι η Ευρώπη πρέπει επειγόντως να επεκτείνει την ικανότητά της να εκτοξεύει τους δικούς της δορυφόρους, μεταξύ άλλων με σχετικά φθηνούς πυραύλους-«μικροεκτοξευτές», οι οποίοι μπορούν να μεταφέρουν ωφέλιμο φορτίο μόλις μερικών εκατοντάδων κιλών, αντί για τους αρκετούς τόνους που αποτελούν τον κανόνα για τα βαρέα οχήματα εκτόξευσης. Ανέφερε ότι η Ευρώπη παραμένει «πολύ πίσω» σε ικανότητα εκτόξευσης και θα αντιμετωπίσει σοβαρό έλλειμμα «πολύ σύντομα», εκτός αν επισπεύσει την ανάπτυξη των διαστημικών λιμένων της.

Τον περασμένο μήνα, η νεοφυής επιχείρηση Isar Aerospace από το Μόναχο χρησιμοποίησε έναν μικροεκτοξευτή με την ονομασία Spectrum για να πραγματοποιήσει την πρώτη επιτυχή τροχιακή εκτόξευση από την ηπειρωτική Ευρώπη, από τον διαστημικό λιμένα της Andøya στον αρκτικό βορρά της Νορβηγίας.

Άλλες τοποθεσίες περιλαμβάνουν την Κιρούνα στη βόρεια Σουηδία, τον βρετανικό διαστημικό λιμένα κάθετης εκτόξευσης SaxaVord στα νησιά Σέτλαντ και ένα πορτογαλικό έργο στις Αζόρες, καθώς και το υφιστάμενο ευρωπαϊκό διαστημικό κέντρο στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, στη Γαλλική Γουιάνα. Ο Κουμπίλιους ανέφερε ότι η Ευρώπη εξετάζει επίσης τον Καναδά ως πιθανή επιλογή.

Βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα σχετικά με τον εξοπλισμό των δορυφόρων με αμυντικά συστήματα ικανά να αποκρούουν επιθέσεις. Ο Κουμπίλιους δε διευκρίνισε ποια μορφή θα μπορούσαν να λάβουν αυτά, αν και ανέφερε ότι τα συστήματα θωρακίζονται έναντι παρεμβολών και κυβερνοεπιθέσεων.

Η Γιουλιάνα Ζους, ειδική σε θέματα διαστημικής ασφάλειας στο Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Υποθέσεων και Ασφάλειας στο Βερολίνο, δήλωσε ότι η απόκρουση «κινητικών» ή φυσικών επιθέσεων «δεν είναι αδύνατη, αλλά μπορεί να είναι πραγματικά δύσκολη, ανάλογα με τη συγκεκριμένη μέθοδο».

Η Γερμανία έχει αφήσει να εννοηθεί ότι αναπτύσσει δορυφόρους-«σωματοφύλακες», ικανούς να επιτηρούν αστερισμούς και να αναχαιτίζουν απειλές, αν και παραμένει επιφυλακτική ως προς τις συγκεκριμένες τεχνολογίες που διερευνώνται.

Η Γαλλία έχει παρουσιάσει ρητά ένα πρόγραμμα, γνωστό ως Flamhe, για την εκτόξευση έως το 2030 ενός δορυφόρου-σωματοφύλακα βάρους 100 κιλών, εξοπλισμένου με λέιζερ υψηλής ισχύος για την τύφλωση ή την αχρήστευση εχθρικών στόχων.

Ενδέχεται επίσης να είναι εφικτή η εκτόξευση άοπλων δορυφόρων με βελτιωμένες δυνατότητες ελιγμών αποφυγής για τη διαφυγή από πιθανές απειλές, αν και το κόστος ίσως υπερβαίνει τα οφέλη. Η Ζους δήλωσε: «Μπορείτε να κάνετε ελιγμό για να απομακρυνθείτε, αλλά πόσο μακριά θέλετε να τρέξετε»;

Ωστόσο, η Ζους ανέφερε ότι η Κίνα είναι ιδιαίτερα επιφυλακτική απέναντι στον κίνδυνο ένας κινητικός διαστημικός πόλεμος να προκαλέσει συντρίμμια που θα έβλαπταν τους δικούς της δορυφόρους, και αυτό λειτουργεί αποτρεπτικά, περιορίζοντας τη Ρωσία, η οποία διατηρεί στρατηγική σχέση «χωρίς όρια» με το Πεκίνο.

Επισήμανε επίσης ότι οι σύγχρονοι αστερισμοί είναι συχνά τόσο μεγάλοι ώστε η ανατίναξη δορυφόρων ή η καθοδήγησή τους σε τροχιές-«νεκροταφεία» θα είχε ελάχιστο αντίκτυπο στο σύστημα στο σύνολό του.

«Αν εξετάσετε, για παράδειγμα, το Starlink, με 11.000 δορυφόρους, δεν πρόκειται να κάνετε μεγάλη διαφορά, επειδή ίσως να μην έχετε αρκετά όπλα και θα καταστρέψετε αυτό το τμήμα της τροχιάς για τον εαυτό σας και τους εταίρους σας».

Ο αριθμός των στρατιωτικών ή διπλής χρήσης δορυφόρων επικοινωνιών και παρατήρησης της Γης έχει τουλάχιστον δεκαπλασιαστεί την τελευταία δεκαετία, καθώς έχουν καταστεί ολοένα πιο κεντρικοί στη σύγχρονη διεξαγωγή πολέμου, από τη στόχευση και την ανίχνευση των κινήσεων του εχθρού έως τη λειτουργία υπό συνθήκες έντονου ηλεκτρονικού πολέμου.

Η Ευρώπη υστερούσε μέχρι πρόσφατα συγκριτικά σε αυτόν τον τομέα, βασιζόμενη σε μεγάλο βαθμό στις ΗΠΑ για την υποστήριξη πληροφοριών από το διάστημα και στους δορυφόρους Starlink του Έλον Μασκ για τις επικοινωνίες. Τώρα, ωστόσο, προσπαθεί να καλύψει το χαμένο έδαφος. Φέτος, η ΕΕ ενεργοποίησε το δίκτυο GovSatCom, το οποίο επιτρέπει στα κράτη μέλη να συγκεντρώνουν από κοινού τους δορυφόρους ασφαλών επικοινωνιών τους για ευαίσθητα ζητήματα. Αποτελεί πρόδρομο ενός σχεδιαζόμενου αστερισμού της ΕΕ, γνωστού ως Iris2, ο οποίος θα είναι παρόμοιος με το Starlink, αλλά σε πολύ μικρότερη κλίμακα.

Μόνο η Γερμανία σχεδιάζει να δαπανήσει 35 δισ. € σε στρατιωτικές και διπλής χρήσης διαστημικές υποδομές έως το 2030, ενώ η Πολωνία και η Σουηδία έχουν πρόσφατα δημιουργήσει δικούς τους μίνι αστερισμούς κατασκοπευτικών δορυφόρων.

ΠΗΓΗ: Times Media Ltd / News