Ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας προχωρά σε ανανέωση των επίσημων κατευθυντήριων οδηγιών σχετικά με την αφρικανική σκόνη, εστιάζοντας στα συμπτώματα που προκαλεί στον ανθρώπινο οργανισμό και στα απαραίτητα μέτρα προστασίας. Σε αντίθεση με τις προηγούμενες συστάσεις που απευθύνονταν αποκλειστικά σε ασθενείς με διαγνωσμένα αναπνευστικά νοσήματα, οι νέες οδηγίες αφορούν το σύνολο του πληθυσμού.


Πώς επηρεάζει η αφρικανική σκόνη τον οργανισμό

Σύμφωνα με τον Θεόδωρο Βασιλακόπουλο, πρόεδρο του επιστημονικού συμβουλίου του ΕΟΔΥ, καθηγητή Πνευμονολογίας Εντατικής Θεραπείας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ και διευθυντή της Β΄ Πνευμονολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου «Ερρίκος Ντυνάν», η αφρικανική σκόνη εναποτίθεται στο δέρμα και τους βλεννογόνους, προκαλώντας ήπια φλεγμονώδη αντίδραση. Ενώ πολλοί άνθρωποι παραμένουν ασυμπτωματικοί, ορισμένες εκδηλώσεις μπορεί να αποκαλύπτουν αδιάγνωστα χρόνια νοσήματα όπως αλλεργική επιπεφυκίτιδα, αλλεργική ρινίτιδα, άσθμα ή χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.


Ποια συμπτώματα απαιτούν ιατρική αξιολόγηση

Ο καθηγητής τονίζει πως συγκεκριμένα σημάδια θα πρέπει να οδηγήσουν σε επίσκεψη στον κατάλληλο ειδικό ιατρό: δακρύρροια, βούρκωμα, τσούξιμο ή τσίμπλες στα μάτια, φτέρνισμα και καταρροή, βήχας με φλέγματα, δυσκολία στην αναπνοή και σφίξιμο στο στήθος.

Τα παραπάνω συμπτώματα ενδέχεται να υποδηλώνουν την παρουσία αδιάγνωστων παθήσεων που ενεργοποιούνται όταν ο οργανισμός εκτίθεται στην αφρικανική σκόνη. Στην Ελλάδα, εκτιμάται ότι περίπου ένα εκατομμύριο άτομα πάσχουν από χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, εκ των οποίων μόνο οι μισοί γνωρίζουν τη διάγνωσή τους. Οι υπόλοιποι 500.000 δεν έχουν υποβληθεί σε ιατρικό έλεγχο, και η έκθεση στη σκόνη μπορεί να αποτελέσει την αφορμή για την εμφάνιση συμπτωμάτων που θα τους οδηγήσουν στην κατάλληλη θεραπεία.


Η κατάσταση στα νοσοκομεία και οι νέες συστάσεις

Αναφορικά με τις νοσηλείες λόγω αναπνευστικών επιπλοκών που συνδέονται με επεισόδια αφρικανικής σκόνης, ο κ. Βασιλακόπουλος διευκρινίζει ότι για το 2026 δεν έχει καταγραφεί σημαντική αύξηση στις προσελεύσεις, παρότι ο ΕΟΔΥ παρακολουθεί συστηματικά τη δραστηριότητα στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Οι προηγούμενες οδηγίες που είχαν δημοσιευτεί τον Μάρτιο του 2025 αφορούσαν αποκλειστικά ασθενείς με άσθμα ή άλλες αναπνευστικές παθήσεις.


Οδηγίες για ασθενείς με διαγνωσμένα νοσήματα

Όσοι έχουν ήδη λάβει διάγνωση για κάποιο αναπνευστικό ή αλλεργικό νόσημα οφείλουν να επικοινωνούν με τον θεράποντα ιατρό τους κατά τη διάρκεια επεισοδίων αφρικανικής σκόνης, προκειμένου να προσαρμόσουν την ιατρική τους αγωγή. Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν τα επεισόδια σκόνης συμπίπτουν με την περίοδο ανθοφορίας, καθώς ο συνδυασμός των δύο παραγόντων επιβαρύνει τον οργανισμό και προκαλεί παρόξυνση αλλεργικών νόσων, σύμφωνα με τον πρόεδρο του επιστημονικού συμβουλίου του ΕΟΔΥ.