Η ελληνική φύση φημίζεται για την πλούσια βιοποικιλότητά της, φιλοξενώντας περίπου εβδομήντα διαφορετικά είδη ερπετών. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου, η δραστηριότητα των φιδιών αυξάνεται κατακόρυφα, προκαλώντας ανησυχία σε όσους απολαμβάνουν την ύπαιθρο. Από το σύνολο των ερπετών της χώρας μας, μόνο επτά είδη είναι δηλητηριώδη και μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα υγείας στον άνθρωπο.

Διαβάστε: Δάγκωμα από φίδι: Τα πρώτα λεπτά είναι κρίσιμα - Τι πρέπει να κάνετε άμεσα


Ποιες περιοχές της Ελλάδας συγκεντρώνουν τους μεγαλύτερους πληθυσμούς φιδιών

Τα επικίνδυνα φίδια της χώρας χωρίζονται σε δύο κατηγορίες ανάλογα με την οδοντοστοιχία τους. Τα πέντε από αυτά ανήκουν στην οικογένεια των Εχιδνιδών (οχιές), φέρουν σωληνόγλυφα δόντια στο μπροστινό μέρος και έχουν ισχυρό δηλητήριο. Τα υπόλοιπα δύο ανήκουν στις οικογένειες των Κολουβρίδων και Ψαμμοφιίδων, διαθέτουν οπισθόγλυφα δόντια (στο πίσω μέρος του στόματος) και το δηλητήριό τους είναι πολύ πιο ασθενές.

1. Κοινή Οχιά (Vipera ammodytes) - Η πιο διαδεδομένη

Θεωρείται το πιο επικίνδυνο δηλητηριώδες φίδι στην Ελλάδα. Αναγνωρίζεται εύκολα από το χαρακτηριστικό μικρό «κέρας» (κακάνι) στην άκρη του ρύγχους της. Τα αρσενικά έχουν γκρίζο χρώμα, ενώ τα θηλυκά καστανό ή κεραμιδί. Ζει στην ηπειρωτική Ελλάδα, στα Ιόνια Νησιά και στις Κυκλάδες, ενώ τρέφεται με τρωκτικά και σαύρες.

2. Οθωμανική Οχιά (Vipera xanthina) - Ο κίνδυνος του Αιγαίου

Αυτό το είδος εντοπίζεται αποκλειστικά στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου και στην περιοχή του Έβρου. Δεν διαθέτει κέρας στο κεφάλι, αλλά το δηλητήριό της είναι εξαιρετικά ισχυρό και επικίνδυνο. Προτιμά να τρέφεται με πτηνά και μικρά θηλαστικά.

3. Οχιά της Μήλου (Vipera lebetina) - Ένας σπάνιος γίγαντας

Πρόκειται για ένα ενδημικό και προστατευόμενο είδος που συναντάται μόνο στο νησιωτικό σύμπλεγμα Μήλου, Κιμώλου, Σίφνου και Πολυαίγου. Είναι από τις μεγαλύτερες οχιές, φτάνοντας σε μήκος τα 120 εκατοστά. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει μια σπάνια παραλλαγή της με έντονο κόκκινο χρωματισμό.

4. Αστρίτης (Vipera berus) - Η οχιά της Ροδόπης

Ένα σπάνιο δηλητηριώδες φίδι που ζει αποκλειστικά σε μεγάλα υψόμετρα στην οροσειρά της Ροδόπης. Το μήκος του δεν ξεπερνά τα 75 εκατοστά και η παρουσία του είναι εξαιρετικά σημαντική για την τοπική βιοποικιλότητα.

5. Νανόχεντρα (Vipera ursinii) - Το μικρότερο είδος

Η νανόχεντρα είναι η μικρότερη οχιά της Ελλάδας, με μέγιστο μήκος μόλις 50 εκατοστά. Ο πληθυσμός της εντοπίζεται στις ορεινές περιοχές της οροσειράς της Πίνδου και τρέφεται κυρίως με έντομα και μικρές σαύρες.

6. Σαπίτης ή Μαυρόφιδο (Malpolon insignitus) - Ο οπισθόγλυφος γίγαντας

Με μήκος που μπορεί να αγγίξει τα 2 μέτρα (200 εκατοστά), ο σαπίτης συναντάται σχεδόν σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια. Παρά το μέγεθός του, είναι λιγότερο απειλητικός για τον άνθρωπο, καθώς τα δηλητηριώδη δόντια του βρίσκονται στο πίσω μέρος της άνω γνάθου, καθιστώντας δύσκολη την έγχυση δηλητηρίου σε περίπτωση απλού δαγκώματος.

7. Αγιόφιδο (Telescopus fallax) - Το φίδι της παράδοσης

Το αγιόφιδο φτάνει σε μήκος το ένα μέτρο, έχει ασθενές δηλητήριο και δραστηριοποιείται κυρίως τη νύχτα, έχοντας μάτια με κάθετη σχισμή (σαν της γάτας). Είναι παγκοσμίως γνωστό για τη συμμετοχή του σε θρησκευτικές παραδόσεις στην Κεφαλονιά, όπου κάθε χρόνο από τις 6 έως τις 15 Αυγούστου εμφανίζεται στην εκκλησία της Παναγίας της Λαγκουβάρδας, με τους πιστούς να το θεωρούν ευλογία.


Η ελληνική πόλη με το "ρεκόρ" στα δαγκώματα φιδιών

Αν και τα περιστατικά επιθέσεων στην Ελλάδα δεν είναι καθημερινό φαινόμενο, υπάρχει μια συγκεκριμένη περιοχή που βρίσκεται σταθερά στην κορυφή της σχετικής λίστας. Ο λόγος για την  του νομού Ηλείας.

Στη συγκεκριμένη περιοχή καταγράφονται κάθε χρόνο δεκάδες δαγκώματα φιδιών. Το φαινόμενο αυτό συνδέεται άμεσα με την έντονη αγροτική δραστηριότητα της Ηλείας. Τα περισσότερα θύματα είναι εργάτες γης, με τα ατυχήματα να σημειώνονται κατά τη διάρκεια της χειρωνακτικής συγκομιδής, και κυρίως στα χωράφια με τις φράουλες, όπου τα ερπετά βρίσκουν ιδανικό καταφύγιο και τροφή.


Μέτρα προστασίας στην ύπαιθρο

Η γνώση των παραπάνω ειδών και των περιοχών όπου ευδοκιμούν αποτελεί το καλύτερο όπλο προστασίας. Όταν βρίσκεστε σε αγροτικές περιοχές, χωράφια ή μονοπάτια, φοράτε πάντα κλειστά παπούτσια και μακριά παντελόνια, αποφεύγετε να βάζετε τα χέρια σας σε σημεία χωρίς ορατότητα (όπως κάτω από πέτρες ή θάμνους) και σε περίπτωση συνάντησης με ερπετό, απομακρυνθείτε ήρεμα χωρίς να το απειλήσετε.