EnΤο κόλπο που κρατά τις σφήκες μακριά από το σπίτι όλο το καλοκαίρι, το κόλπο των γιαγιάδων
Οι ειδικοί αποκαλύπτουν τι τις προσελκύει
Οι σφήκες είναι ωφέλιμες για το περιβάλλον, αλλά μια φωλιά κοντά στο σπίτι μπορεί να γίνει επικίνδυνη. Δείτε πώς να τις αποτρέψετε, ποια μέτρα προστασίας προτείνουν οι ειδικοί και πότε πρέπει να καλέσετε επαγγελματία
Οι σφήκες αποτελούν έναν από τους πιο ανεπιθύμητους επισκέπτες της καλοκαιρινής περιόδου, ειδικά όταν κάνουν την εμφάνισή τους κοντά σε σπίτια, αυλές και χώρους αναψυχής. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η αρνητική φήμη τους δεν είναι πάντα δικαιολογημένη. Εκτός από επικονιαστές, οι σφήκες συμβάλλουν και στον φυσικό έλεγχο πολλών επιβλαβών εντόμων. Το πρόβλημα προκύπτει όταν οι φωλιές τους βρίσκονται πολύ κοντά σε χώρους όπου κινούνται καθημερινά άνθρωποι και κατοικίδια.
Σύμφωνα με τον Mike Raupp, ομότιμο καθηγητή Εντομολογίας και ειδικό του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ, οι σφήκες λειτουργούν ως επικονιαστές και ταυτόχρονα συμβάλλουν στον έλεγχο παρασίτων, καθώς τρέφονται με έντομα όπως κάμπιες και άλλα είδη που προκαλούν ζημιές στους κήπους. Όπως εξηγεί, όταν οι σφήκες αναζητούν τροφή στον κήπο, συνήθως δεν ενδιαφέρονται για τους ανθρώπους, αλλά για τη συλλογή τροφής για τις προνύμφες τους.
Η Sydney Crawley, επίκουρη καθηγήτρια και ειδικός του Πανεπιστημίου της Βόρειας Καρολίνας, επισημαίνει ότι δεν είναι εφικτό να εξαφανιστούν οι σφήκες από μια αυλή, αλλά είναι δυνατό να γίνει ο χώρος λιγότερο ελκυστικός για φωλεοποίηση.
Υπάρχουν χιλιάδες είδη σφηκών, όμως δεν είναι όλα επιθετικά.
Yellowjackets
Θεωρούνται οι πιο προβληματικές. Οι αποικίες τους μπορεί να αριθμούν χιλιάδες εργάτριες μέχρι το τέλος του καλοκαιριού. Φωλιάζουν στο έδαφος, μέσα σε τοίχους ή πίσω από επενδύσεις κτιρίων. Όταν αισθανθούν απειλή επιτίθενται ομαδικά και μπορούν να τσιμπήσουν επανειλημμένα.
European Hornet
Κατασκευάζει χάρτινες φωλιές σε κουφάλες δέντρων, σοφίτες και τοίχους. Δεν θεωρείται ιδιαίτερα επιθετική, αλλά μπορεί να τσιμπήσει όταν αισθανθεί ότι απειλείται.
Paper Wasps
Κατασκευάζουν φωλιές που μοιάζουν με ομπρέλα κάτω από στέγαστρα, σε θάμνους, γραμματοκιβώτια, φωτιστικά ή ψησταριές. Τρέφονται με κάμπιες και άλλα παράσιτα, όμως προστατεύουν επιθετικά τις φωλιές τους.
Bald-Faced Hornet
Πρόκειται για είδος κίτρινης σφήκας που δημιουργεί στρογγυλές φωλιές σε δέντρα, θάμνους ή κτίρια. Τρέφεται με μύγες και κάμπιες, αλλά αμύνεται έντονα όταν ενοχληθεί.
Mud Daubers
Είναι από τα λιγότερο επιθετικά είδη και σπάνια τσιμπούν. Κατασκευάζουν φωλιές από λάσπη και συμβάλλουν στον έλεγχο των αραχνών.
Η περιστασιακή εμφάνιση μιας σφήκας δεν αποτελεί λόγο ανησυχίας.
Σφήκες έχουν εγκατασταθεί όταν:
Οι ειδικοί προτείνουν συγκεκριμένα μέτρα πρόληψης:
Καλύπτετε τρόφιμα και ποτά
Οι σφήκες προσελκύονται από τροφές που περιέχουν πρωτεΐνες και σάκχαρα, όπως κρέας, φρούτα, γλυκά και αναψυκτικά.
Αποφύγετε να πίνετε απευθείας από κουτάκια αναψυκτικών
Οι σφήκες μπορεί να εισέλθουν στο εσωτερικό τους, αυξάνοντας τον κίνδυνο τσιμπήματος.
Κρατάτε τους κάδους απορριμμάτων κλειστούς
Οι κάδοι πρέπει να διαθέτουν καπάκι και να καθαρίζονται τακτικά ώστε να μην παραμένουν υπολείμματα τροφών.
Ελέγχετε συχνά για νέες φωλιές
Την άνοιξη συνιστάται επιθεώρηση σε αυλές, πόρτες, φράχτες και σημεία με περιορισμένη κίνηση. Οι μικρές φωλιές απομακρύνονται ευκολότερα.
Απομακρύνετε πεσμένα φρούτα και λαχανικά
Τα φρούτα που σαπίζουν ή ζυμώνονται προσελκύουν σφήκες που αναζητούν τροφή.
Σφραγίστε ανοίγματα και ρωγμές
Κλείστε κενά σε στέγες, επενδύσεις τοίχων, βεράντες και εξωτερικές κατασκευές όπου θα μπορούσαν να δημιουργηθούν φωλιές.
Επισκευάστε σίτες και κουφώματα
Οι φθαρμένες σίτες και τα κενά σε πόρτες και παράθυρα αποτελούν συχνές εισόδους για τις σφήκες.
Τοποθετήστε τον κάδο κομποστοποίησης μακριά από το σπίτι
Η οργανική ύλη μπορεί να λειτουργήσει ως ισχυρό δέλεαρ.
Καλύψτε τρύπες στο έδαφος
Οι κίτρινες σφήκες συχνά εγκαθίστανται σε εγκαταλελειμμένες φωλιές άλλων ζώων.
Πολλοί χρησιμοποιούν αιθέρια έλαια, όπως γαρύφαλλο, γεράνι, λεμονόχορτο ή μέντα, για την απώθηση των σφηκών. Η Sydney Crawley αναφέρει ότι τα έλαια μπορεί να λειτουργήσουν προσωρινά σε ορισμένες επιφάνειες, όμως η δράση τους διαρκεί μόνο λίγες ώρες ή ημέρες και απαιτεί συχνή επανάληψη μετά από βροχή ή έκθεση στον ήλιο. Παράλληλα, μπορεί να αφήσουν λεκέδες ή να προκαλέσουν ερεθισμούς σε ανθρώπους και κατοικίδια.
Πρόκειται για μία από τις πιο γνωστές σπιτικές λύσεις. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι δεν είναι γνωστό πόσο γρήγορα δρα, ενώ στο διάστημα αυτό οι σφήκες εξακολουθούν να μπορούν να τσιμπήσουν επανειλημμένα.
Η αποτελεσματικότητά τους είναι περιορισμένη. Αν και προσελκύουν ορισμένα είδη σφηκών, δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι μειώνουν ουσιαστικά τη συνολική δραστηριότητα γύρω από το σπίτι. Επιπλέον, συχνά παγιδεύουν και ωφέλιμα έντομα.
Οι ειδικοί εμφανίζονται επιφυλακτικοί. Δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι σφήκες αποφεύγουν να φωλιάσουν σε περιοχές όπου υπάρχουν τεχνητές ή παλιές φωλιές.
Όταν μια φωλιά πρέπει να απομακρυνθεί, οι ειδικοί συνιστούν η επέμβαση να γίνεται το βράδυ, όταν οι περισσότερες εργάτριες έχουν επιστρέψει στη φωλιά. Προτείνεται η χρήση ειδικού εντομοκτόνου σε μορφή αεροζόλ με βεληνεκές τουλάχιστον τριών μέτρων, ώστε να αποφεύγεται η άμεση προσέγγιση. Μετά τον ψεκασμό, η περιοχή πρέπει να παραμείνει αδιατάρακτη για τουλάχιστον μία ημέρα. Αν η φωλιά βρίσκεται σε σημείο όπου δεν υπάρχει ανθρώπινη δραστηριότητα, οι ειδικοί σημειώνουν ότι δεν είναι πάντα απαραίτητη η απομάκρυνσή της.
Οι ειδικοί συστήνουν επαγγελματική παρέμβαση όταν:
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις φωλιές που βρίσκονται μέσα σε τοίχους. Σύμφωνα με τους ειδικούς, δεν πρέπει να κλείνεται η είσοδος, καθώς οι σφήκες μπορεί να δημιουργήσουν νέα διέξοδο προς το εσωτερικό του σπιτιού.
Γιατί οι σφήκες δεν είναι πάντα επικίνδυνες
Σύμφωνα με τον Mike Raupp, ομότιμο καθηγητή Εντομολογίας και ειδικό του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ, οι σφήκες λειτουργούν ως επικονιαστές και ταυτόχρονα συμβάλλουν στον έλεγχο παρασίτων, καθώς τρέφονται με έντομα όπως κάμπιες και άλλα είδη που προκαλούν ζημιές στους κήπους. Όπως εξηγεί, όταν οι σφήκες αναζητούν τροφή στον κήπο, συνήθως δεν ενδιαφέρονται για τους ανθρώπους, αλλά για τη συλλογή τροφής για τις προνύμφες τους.Η Sydney Crawley, επίκουρη καθηγήτρια και ειδικός του Πανεπιστημίου της Βόρειας Καρολίνας, επισημαίνει ότι δεν είναι εφικτό να εξαφανιστούν οι σφήκες από μια αυλή, αλλά είναι δυνατό να γίνει ο χώρος λιγότερο ελκυστικός για φωλεοποίηση.
Ποια είδη σφήκας θεωρούνται πιο επιθετικά
Υπάρχουν χιλιάδες είδη σφηκών, όμως δεν είναι όλα επιθετικά.Yellowjackets
Θεωρούνται οι πιο προβληματικές. Οι αποικίες τους μπορεί να αριθμούν χιλιάδες εργάτριες μέχρι το τέλος του καλοκαιριού. Φωλιάζουν στο έδαφος, μέσα σε τοίχους ή πίσω από επενδύσεις κτιρίων. Όταν αισθανθούν απειλή επιτίθενται ομαδικά και μπορούν να τσιμπήσουν επανειλημμένα.
European Hornet
Κατασκευάζει χάρτινες φωλιές σε κουφάλες δέντρων, σοφίτες και τοίχους. Δεν θεωρείται ιδιαίτερα επιθετική, αλλά μπορεί να τσιμπήσει όταν αισθανθεί ότι απειλείται.
Paper Wasps
Κατασκευάζουν φωλιές που μοιάζουν με ομπρέλα κάτω από στέγαστρα, σε θάμνους, γραμματοκιβώτια, φωτιστικά ή ψησταριές. Τρέφονται με κάμπιες και άλλα παράσιτα, όμως προστατεύουν επιθετικά τις φωλιές τους.
Bald-Faced Hornet
Πρόκειται για είδος κίτρινης σφήκας που δημιουργεί στρογγυλές φωλιές σε δέντρα, θάμνους ή κτίρια. Τρέφεται με μύγες και κάμπιες, αλλά αμύνεται έντονα όταν ενοχληθεί.
Mud Daubers
Είναι από τα λιγότερο επιθετικά είδη και σπάνια τσιμπούν. Κατασκευάζουν φωλιές από λάσπη και συμβάλλουν στον έλεγχο των αραχνών.
Πώς θα καταλάβετε ότι έχουν εγκατασταθεί σφήκες
Η περιστασιακή εμφάνιση μιας σφήκας δεν αποτελεί λόγο ανησυχίας.Σφήκες έχουν εγκατασταθεί όταν:
- Βλέπετε πολλές σφήκες ταυτόχρονα ή σε καθημερινή βάση.
- Βρίσκετε νεκρές σφήκες μέσα στο σπίτι.
- Ακούτε βουητό μέσα σε τοίχους ή οροφές.
- Εντοπίζετε φωλιές κοντά στην κατοικία.
- Παρατηρείτε φθορές σε ξύλινες επιφάνειες, τις οποίες χρησιμοποιούν για την κατασκευή φωλιών.
Πώς να αποτρέψετε τις σφήκες από το να εγκατασταθούν κοντά στο σπίτι
Οι ειδικοί προτείνουν συγκεκριμένα μέτρα πρόληψης:Καλύπτετε τρόφιμα και ποτά
Οι σφήκες προσελκύονται από τροφές που περιέχουν πρωτεΐνες και σάκχαρα, όπως κρέας, φρούτα, γλυκά και αναψυκτικά.
Αποφύγετε να πίνετε απευθείας από κουτάκια αναψυκτικών
Οι σφήκες μπορεί να εισέλθουν στο εσωτερικό τους, αυξάνοντας τον κίνδυνο τσιμπήματος.
Κρατάτε τους κάδους απορριμμάτων κλειστούς
Οι κάδοι πρέπει να διαθέτουν καπάκι και να καθαρίζονται τακτικά ώστε να μην παραμένουν υπολείμματα τροφών.
Ελέγχετε συχνά για νέες φωλιές
Την άνοιξη συνιστάται επιθεώρηση σε αυλές, πόρτες, φράχτες και σημεία με περιορισμένη κίνηση. Οι μικρές φωλιές απομακρύνονται ευκολότερα.
Απομακρύνετε πεσμένα φρούτα και λαχανικά
Τα φρούτα που σαπίζουν ή ζυμώνονται προσελκύουν σφήκες που αναζητούν τροφή.
Σφραγίστε ανοίγματα και ρωγμές
Κλείστε κενά σε στέγες, επενδύσεις τοίχων, βεράντες και εξωτερικές κατασκευές όπου θα μπορούσαν να δημιουργηθούν φωλιές.
Επισκευάστε σίτες και κουφώματα
Οι φθαρμένες σίτες και τα κενά σε πόρτες και παράθυρα αποτελούν συχνές εισόδους για τις σφήκες.
Τοποθετήστε τον κάδο κομποστοποίησης μακριά από το σπίτι
Η οργανική ύλη μπορεί να λειτουργήσει ως ισχυρό δέλεαρ.
Καλύψτε τρύπες στο έδαφος
Οι κίτρινες σφήκες συχνά εγκαθίστανται σε εγκαταλελειμμένες φωλιές άλλων ζώων.
Λειτουργούν τα αιθέρια έλαια;
Πολλοί χρησιμοποιούν αιθέρια έλαια, όπως γαρύφαλλο, γεράνι, λεμονόχορτο ή μέντα, για την απώθηση των σφηκών. Η Sydney Crawley αναφέρει ότι τα έλαια μπορεί να λειτουργήσουν προσωρινά σε ορισμένες επιφάνειες, όμως η δράση τους διαρκεί μόνο λίγες ώρες ή ημέρες και απαιτεί συχνή επανάληψη μετά από βροχή ή έκθεση στον ήλιο. Παράλληλα, μπορεί να αφήσουν λεκέδες ή να προκαλέσουν ερεθισμούς σε ανθρώπους και κατοικίδια.
Το σαπουνόνερο σκοτώνει τις σφήκες;
Πρόκειται για μία από τις πιο γνωστές σπιτικές λύσεις. Ωστόσο, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι δεν είναι γνωστό πόσο γρήγορα δρα, ενώ στο διάστημα αυτό οι σφήκες εξακολουθούν να μπορούν να τσιμπήσουν επανειλημμένα.
Οι παγίδες για σφήκες είναι αποτελεσματικές;
Η αποτελεσματικότητά τους είναι περιορισμένη. Αν και προσελκύουν ορισμένα είδη σφηκών, δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι μειώνουν ουσιαστικά τη συνολική δραστηριότητα γύρω από το σπίτι. Επιπλέον, συχνά παγιδεύουν και ωφέλιμα έντομα.
Λειτουργούν οι ψεύτικες φωλιές;
Οι ειδικοί εμφανίζονται επιφυλακτικοί. Δεν υπάρχουν επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι σφήκες αποφεύγουν να φωλιάσουν σε περιοχές όπου υπάρχουν τεχνητές ή παλιές φωλιές.
Πώς να απομακρύνετε μια φωλιά σφηκών
Όταν μια φωλιά πρέπει να απομακρυνθεί, οι ειδικοί συνιστούν η επέμβαση να γίνεται το βράδυ, όταν οι περισσότερες εργάτριες έχουν επιστρέψει στη φωλιά. Προτείνεται η χρήση ειδικού εντομοκτόνου σε μορφή αεροζόλ με βεληνεκές τουλάχιστον τριών μέτρων, ώστε να αποφεύγεται η άμεση προσέγγιση. Μετά τον ψεκασμό, η περιοχή πρέπει να παραμείνει αδιατάρακτη για τουλάχιστον μία ημέρα. Αν η φωλιά βρίσκεται σε σημείο όπου δεν υπάρχει ανθρώπινη δραστηριότητα, οι ειδικοί σημειώνουν ότι δεν είναι πάντα απαραίτητη η απομάκρυνσή της.
Πότε πρέπει να καλέσετε επαγγελματία
Οι ειδικοί συστήνουν επαγγελματική παρέμβαση όταν:- Υπάρχει αλλεργία στα τσιμπήματα.
- Η φωλιά βρίσκεται μέσα σε τοίχο ή οροφή.
- Πρόκειται για μεγάλη αποικία.
- Η πρόσβαση στη φωλιά είναι δύσκολη.
- Δεν είναι δυνατή η αναγνώριση του είδους.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται στις φωλιές που βρίσκονται μέσα σε τοίχους. Σύμφωνα με τους ειδικούς, δεν πρέπει να κλείνεται η είσοδος, καθώς οι σφήκες μπορεί να δημιουργήσουν νέα διέξοδο προς το εσωτερικό του σπιτιού.
