Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει επικαλεστεί κατά καιρούς διαφορετικούς λόγους για τις έντονες και μαχητικές φιλοδοξίες του σε περιοχές όπως η Βενεζουέλα και η Γροιλανδία. Ωστόσο, σύμφωνα με ανάλυση του Axios, υπάρχει ένας κοινός παρονομαστής που συνδέει όλες αυτές τις κινήσεις: ο πλούτος σε κρίσιμα ορυκτά, απαραίτητα για την τεχνητή νοημοσύνη και την αμυντική τεχνολογία — και κατ’ επέκταση για τη μελλοντική παγκόσμια ισχύ.

Μέσα σε μόλις δύο ημέρες από τη σύλληψη του ηγέτη της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο, κυβερνητικοί αξιωματούχοι και οικονομικοί αναλυτές στις ΗΠΑ άρχισαν να συζητούν ανοιχτά για τον τεράστιο ορυκτό πλούτο της χώρας. Όπως σημειώνει το Axios, πέρα από τα πετρελαϊκά αποθέματα, η εξόρυξη σπάνιων και κρίσιμων μετάλλων θα μπορούσε να συμβάλει στη σταθεροποίηση της οικονομίας της Βενεζουέλας και ταυτόχρονα να μειώσει την εξάρτηση των ΗΠΑ από την Κίνα στον τομέα των πρώτων υλών για μικροτσίπ.

«Έχετε χάλυβα, έχετε ορυκτά, όλα τα κρίσιμα ορυκτά», δήλωσε χαρακτηριστικά ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λούτνικ στους δημοσιογράφους που συνόδευαν τον Τραμπ στο Air Force One, προσθέτοντας ότι η χώρα «έχει μεγάλη ιστορία εξόρυξης που έχει σκουριάσει». Όπως είπε, ο Τραμπ «θα το διορθώσει και θα το επαναφέρει — για τους Βενεζουελάνους».


Axios: Ορυκτά, επενδύσεις και γεωπολιτικό όφελος σε Βενεζουέλα και Γροιλανδία

Η επίδειξη ισχύος της Ουάσιγκτον, ωστόσο, δεν αφορά μόνο τη Βενεζουέλα. Όπως τονίζεται στην ανάλυση του Axios, αμερικανικές εταιρείες έχουν ήδη αρχίσει να προσεγγίζουν την κυβέρνηση, διερευνώντας επενδυτικές ευκαιρίες στον τομέα της εξόρυξης. Παρότι τίποτα δεν θεωρείται δεδομένο όσον αφορά τη μελλοντική διακυβέρνηση της χώρας, οι οικονομικοί αναλυτές προεξοφλούν ότι ο ορυκτός πλούτος θα βρεθεί στο επίκεντρο των εξελίξεων.

Αντίστοιχο ενδιαφέρον εκδηλώνεται και για τη Γροιλανδία, την οποία ο Τραμπ έχει κατά καιρούς δηλώσει ότι θα ήθελε να θέσει υπό αμερικανικό έλεγχο. Παρότι οι περισσότεροι σύμβουλοί του θεωρούν ακραίο το σενάριο κατάληψης εδάφους από σύμμαχο χώρα, ο ίδιος συνεχίζει να επαναφέρει το ζήτημα, γνωρίζοντας ότι το νησί διαθέτει σημαντικά αποθέματα κρίσιμων ορυκτών.


Η μάχη για τις σπάνιες γαίες και η Κίνα

Βενεζουέλα και Γροιλανδία διαθέτουν κοιτάσματα γαλλίου, γερμανίου, ινδίου, τανταλίου και πυριτίου, υλικά απαραίτητα για προηγμένα τσιπ τεχνητής νοημοσύνης. Η Γροιλανδία διαθέτει επίσης παλλάδιο, ενώ η Βενεζουέλα έχει σημαντικές ποσότητες κολοτανίου, κρίσιμου για smartphones, laptops και ηλεκτρικά οχήματα.

Και οι δύο περιοχές είναι πλούσιες σε λίθιο, κοβάλτιο και νικέλιο, ορυκτά απαραίτητα για την καθαρή ενέργεια και τα data centers τεχνητής νοημοσύνης. Το διακύβευμα είναι μεγάλο, καθώς οι ΗΠΑ εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την Κίνα, η οποία ελέγχει περίπου το 90% της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας σπάνιων γαιών και χρησιμοποιεί αυτό το πλεονέκτημα στον εμπορικό πόλεμο.

Όπως επισημαίνει ο Jay Pelosky, ο ιδρυτής της TPW Advisory, μιας ανεξάρτητης εταιρείας επενδυτικών συμβουλών με έδρα τη Νέα Υόρκη, στο Axios, η αναζήτηση κρίσιμων ορυκτών «επιβεβαιώνει ότι οι χώρες πρέπει να έχουν τις δικές τους πηγές εφοδιασμού», ενισχύοντας τον ανταγωνισμό ΗΠΑ–Κίνας στον αγώνα της τεχνητής νοημοσύνης.


Το πετρέλαιο παραμένει η προτεραιότητα

Παρά τη στρατηγική σημασία των σπάνιων γαιών, ο Τραμπ δεν κρύβει ότι παραμένει προσανατολισμένος στο πετρέλαιο. «Όλοι έχουν σπάνιες γαίες. Αυτό που είναι σπάνιο είναι η επεξεργασία», δήλωσε, τονίζοντας ότι το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι η εξόρυξη αλλά η διύλιση — τομέας στον οποίο η Κίνα διατηρεί καθοριστικό πλεονέκτημα.

Σύμφωνα με αναλυτές που μίλησαν στο Axios, ακόμη και αν οι ΗΠΑ εξασφάλιζαν πρόσβαση σε περισσότερα ορυκτά, η δημιουργία πλήρους αλυσίδας διύλισης και παραγωγής τεχνολογικών προϊόντων θα απαιτούσε χρόνια.

Επομένως, η πρόσβαση στα κρίσιμα ορυκτά της Βενεζουέλας και της Γροιλανδίας θα μπορούσε να προσφέρει στις ΗΠΑ γεωπολιτικό πλεονέκτημα. Ωστόσο, χωρίς την απαραίτητη τεχνογνωσία και υποδομή επεξεργασίας, το στοίχημα της παγκόσμιας κυριαρχίας στην τεχνητή νοημοσύνη παραμένει ανοιχτό.