Ιράν: Προειδοποίηση από τα Κράτη του Κόλπου στις ΗΠΑ να μην "χτυπήσουν" την Τεχεράνη - Ο ρόλος της Σαουδικής Αραβίας, το πετρέλαιο και τα Στενά του Ορμούζ

Πιέσεις στην κυβέρνηση Τραμπ να μην επιτεθεί στο Ιράν, μετά την προειδοποίηση των ΗΠΑ να είναι προετοιμασμένοι για μια τέτοια επίθεση, απευθύνουν τα κράτη του Κόλπου στην Ουάσιγκτον, με επικεφαλής τη Σαουδική Αραβία, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal. Δημοσίως, τα κράτη του Κόλπου δεν έχουν λάβει ακόμα κάποια θέση, καθώς οι διαμαρτυρίες έχουν εξαπλωθεί σε όλη τη γειτονική Ισλαμική Δημοκρατία και οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα αναφέρουν ότι χιλιάδες άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της καταστολής του καθεστώτος.

Ωστόσο, σύμφωνα με αξιωματούχους κρατών του Κόλπου που επικαλείται η WSJ, πίσω από τα παρασκήνια, η Σαουδική Αραβία, το Ομάν και το Κατάρ ενημερώνουν τον Λευκό Οίκο ότι μια απόπειρα ανατροπής του ιρανικού καθεστώτος θα προκαλέσει αναταραχή στις αγορές πετρελαίου και τελικά θα βλάψει την οικονομία των ΗΠΑ. Πάνω απ' όλα, φοβούνται τις αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας τους.

Η κυβέρνηση Τραμπ δεν έχει διευκρινίσει τι είδους στρατιωτική δράση σχεδιάζει εναντίον του Ιράν, αλλά έχει δηλώσει ότι μια επίθεση είναι πιο πιθανή από το αντίθετο, σύμφωνα με τους αξιωματούχους. Ένας αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ έχει στη διάθεσή του όλες τις επιλογές για να αντιμετωπίσει την κατάσταση στο Ιράν. «Ο Πρόεδρος ακούει μια σειρά από απόψεις για κάθε θέμα, αλλά τελικά παίρνει την απόφαση που θεωρεί καλύτερη», δήλωσε ο αξιωματούχος, σύμφωνα με το ρεπορτάζ. Ο Τραμπ απηύθυνε την Τρίτη άμεση έκκληση στους Ιρανούς διαδηλωτές, καλώντας τους να αντισταθούν στις προσπάθειες του καθεστώτος να καταστείλει τις διαδηλώσεις τους και προτρέποντάς τους να καταλάβουν τα κρατικά ιδρύματα. «Η ΒΟΗΘΕΙΑ ΕΡΧΕΤΑΙ», έγραψε χαρακτηριστικά στην πλατφόρμα Truth Social.

Διαβάστε: Χάος στο Ιράν: Τα σενάρια για χτύπημα ή μη από τον Τραμπ - Τι θα σήμαινε μία αμερικανική αντίδραση και πώς θα επηρεαστούν Κίνα και Ρωσία, αναφορές για πάνω από 2500 νεκρούς (Εικόνες & Βίντεο)

Ιράν: Ο φόβος των Αραβικών Κρατών για τα Στενά του Ορμούζ

Τα αραβικά κράτη φοβούνται ότι οι επιθέσεις κατά του Ιράν ενδέχεται να διαταράξουν τη διέλευση των πετρελαιοφόρων από το Στενό του Ορμούζ, το στενό θαλάσσιο πέρασμα στην είσοδο του Περσικού Κόλπου που χωρίζει το Ιράν από τους γείτονές του και μέσω του οποίου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων μεταφορών πετρελαίου.



Σύμφωνα με Σαουδάραβες αξιωματούχους, το Ριάντ έχει διαβεβαιώσει την Τεχεράνη ότι δεν θα εμπλακούν σε πιθανή σύγκρουση ούτε θα επιτρέψουν στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν τον εναέριο χώρο τους για επιθέσεις, σε μια προσπάθεια να αποστασιοποιηθούν και να αποτρέψουν την αμερικανική δράση. Ένας εκπρόσωπος της Σαουδαραβικής Πρεσβείας στην Ουάσινγκτον και του Σαουδαραβικού Κέντρου Διεθνών Μέσων Ενημέρωσης στο Ριάντ δεν απάντησαν στο αίτημα για σχόλιο στην εφημερίδα, ενώ το ίδιο έκαναν Κατάρ και Ομάν. Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Κατάρ, Majed Al Ansari, δήλωσε την Τρίτη στους δημοσιογράφους ότι η χώρα του είχε έρθει σε επαφή για να βοηθήσει στην επίλυση των διαφορών μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Τα κράτη του Κόλπου, πολλά από τα οποία έχουν υποστεί ζημιές από επιθέσεις του Ιράν και των συμμάχων του τα τελευταία χρόνια, δεν έχουν ιδιαίτερη συμπάθεια για την Τεχεράνη. Ωστόσο, φοβούνται τις επιπτώσεις στην οικονομία και την πολιτική των χωρών τους σε περίπτωση κλιμάκωσης της έντασης στο Ιράν ή σε περίπτωση πτώσης του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, σημειώνει η αμερικανική εφημερίδα, που αναφέρει, επικαλούμενη αναλυτέρς, ότι η Σαουδική Αραβία είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη στην αυξανόμενη «αβεβαιότητα» που προκαλεί η κατάσταση. Μάλιστα, σημειώνεται ότι το Ριάντ έδωσε εντολή στα τοπικά μέσα ενημέρωσης να περιορίσουν τόσο την κάλυψη όσο και την υποστήριξή τους στις διαδηλώσεις, προκειμένου να αποφευχθεί η αντίποινα του Ιράν.

"Μόλις ανοίξεις το Κουτί της Πανδώρας, δημιουργείς τεράστια αβεβαιότητα"

«Δεν έχουν καμία αγάπη για το ιρανικό καθεστώς, αλλά έχουν επίσης μεγάλη αποστροφή για την αστάθεια», δήλωσε στην Wall Street Journal ο Μάικλ Ράτνι, ο οποίος υπηρέτησε ως πρέσβης των ΗΠΑ στη Σαουδική Αραβία υπό την κυβέρνηση Μπάιντεν. «Μόλις ανοίξεις το κουτί της Πανδώρας της αλλαγής καθεστώτος, είτε οργανικά από μέσα είτε υποκινουμένη από έξω, δημιουργείς τεράστια αβεβαιότητα σε μια στιγμή που αυτό είναι το τελευταίο πράγμα που θέλουν». 

Ενώ η Σαουδική Αραβία και άλλα κράτη του Κόλπου δεν αντιτίθενται στην αποδυνάμωση των στρατιωτικών και πυρηνικών δυνατοτήτων του Ιράν, ανησυχούν για τις εναλλακτικές λύσεις σε περίπτωση ανατροπής του Χαμενεΐ. «Μπορεί να προκύψει κάτι ισοδύναμο ή χειρότερο, όπως η IRGC», να πάρει την εξουσία, δήλωσε ο Ράτνι, αναφερόμενος στο Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης. «Ή θα έχετε χάος, διάσπαση και περιφερειοποίηση», συμπλήρωσε. Ο έλεγχος που ασκεί το ιρανικό καθεστώς παρέχει τουλάχιστον στον Κόλπο κάποια προβλεψιμότητα, είπε. «Μόλις αυτό χαθεί, τότε γίνεται πολύ επικίνδυνο».

Η "ανησυχία" της Σαουδικής Αραβίας και το "Όραμα 2030"

Οι ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας «ανησυχούν», σύμφωνα με την ίδια πηγή, εδώ και καιρό ότι «οι αναταραχές στην περιοχή θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν διαμαρτυρίες εντός των συνόρων τους και να επιστήσουν την προσοχή στο δικό τους ιστορικό καταστολής των διαδηλωτών». Σημειώνεται, δε, ότι ανησυχούν για ενδεχόμενες διαταραχές στο φιλόδοξο σχέδιο οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης που έχουν καταρτίσει, το οποίο ονομάζεται «Όραμα 2030» και στοχεύει στην τόνωση του τουρισμού και στην απεξάρτηση του βασιλείου από τα πετροδολάρια.

Η σταθερότητα στην περιοχή αποτελεί την κορυφαία προτεραιότητα για τον πρίγκιπα της Σαουδικής Αραβίας Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, δήλωσε ένας Σαουδικός αξιωματούχος.

Από την πλευρά του Αραβικού Κόλπου, το καλύτερο σενάριο είναι να τελειώσουν οι διαμαρτυρίες στο Ιράν, οι εγχώριες διαπραγματεύσεις να οδηγήσουν σε κάποιες μεταρρυθμίσεις και οι διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ να κατευνάσουν τα πνεύματα, δήλωσε από την πλευρά στην Wall Street Journal ο Νιλ Κουίλιαμ, συνεργάτης του think tank Chatham House στο Ηνωμένο Βασίλειο, που ειδικεύεται σε θέματα διεθνών σχέσεων.

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στενός γείτονας του Ιράν απέναντι από το στενό του Ορμούζ, δεν συμμετείχαν στις προσπάθειες άσκησης πίεσης, σύμφωνα με Αραβες αξιωματούχους. Τα ΗΑΕ έχουν γενικά μεγαλύτερη ανοχή στον κίνδυνο των επιπτώσεων της αστάθειας από τη συντηρητική Σαουδική Αραβία, δήλωσε ο Κουίλιαμ. Επίσης, τείνουν να υιοθετούν διαφορετικές προσεγγίσεις στη γεωπολιτική από το Ριάντ, επισημαίνεται.

Η "ενόχληση" του Αραβικού Κόσμου με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα

Η Σαουδική Αραβία έχει αφιερώσει χρόνια προσπαθώντας να επιτύχει διπλωματική αποκλιμάκωση στην ένταση με το Ιράν, ενώ παράλληλα αρνείται να ομαλοποιήσει τις σχέσεις της με το Ισραήλ. Αντίθετα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν προκαλέσει την οργή μεγάλου μέρους του αραβικού και μουσουλμανικού κόσμου, λόγω της φιλικής στάσης τους προς το Ισραήλ και της εμπλοκής τους σε συγκρούσεις στο Σουδάν και την Υεμένη, σημειώνει το αμερικανικό μέσο.

«Έχει ταχθεί πολύ στενά με το Ισραήλ», είπε ο Quilliam. Προέβλεψε ότι αυτή η στάση θα μπορούσε να κάνει τις αμερικανικές βάσεις στα ΗΑΕ στόχο για αντίποινα του Ιράν σε ενδεχόμενη αμερικανική δράση. «Οι Ιρανοί δεν θα ήθελαν να εξοργίσουν τους Σαουδάραβες αυτή τη στιγμή. Ενώ τα Εμιράτα... όλοι είναι θυμωμένοι με τα Εμιράτα αυτή τη στιγμή στην περιοχή», σημείωσε ο αναλυτής.