Η γνώση οδηγεί στο δρόμο και η μισαλλοδοξία στο θάνατο και αυτή ήταν η πορεία που σχηματίστηκε στη σύντομη ζωή της Ρομπίνα Αμινιάν από το Ιράν. Διάλεξε τη γνώση, δεν επέλεξε τη μισαλλοδοξία. Ωστόσο, όταν συγκρούονται, κοινός παρονομαστής γίνεται ο νόμος του ισχυρού. Δεν ήταν άλλη μία ημέρα στο δρόμο εκείνη της Πέμπτης, 8 Ιανουαρίου, για τη φοιτήτρια στο κολέγιο Γυναικών Σαριάτι της Τεχεράνης. Η Ρομπίνα ήταν μία από τους χιλιάδες Ιρανούς που κατέβαιναν στις διαδηλώσεις κατά της θεοκρατικής κυβέρνησης κάθε μέρα. Δεν είχε λόγο να αλλάξει την πορεία της εκείνη την ημέρα, αφού τελείωσε το μάθημά της. Η διαδήλωση κοντά στην Πανεπιστημιούπολη ήταν ο προορισμός εκείνης και της παρέας της. 

Διαβάστε: Το "ευχαριστώ" του Τραμπ στην Τεχεράνη που ακύρωσε "όλες τις προγραμματισμένες εκτελέσεις" διαδηλωτών

Τα κατασταλτικά μέτρα της κυβέρνησης Χαμενεΐ είχαν γίνει ελαφρώς πιο σκληρά. Περίπου 12 ημέρες από την έναρξη των διαδηλώσεων, οι Ιρανοί που έβγαιναν στην Τεχεράνη και τις υπόλοιπες πόλεις είχαν την ισχυρή πεποίθηση ότι θα μπορούσαν να τον ρίξουν. Η εξωτερική στήριξη έδειχνε σταθερή. Οι ΗΠΑ και ο Ντόναλντ Τραμπ έδειχναν να θέτουν το δάχτυλο επί τον τύπο των ήλων και να απειλούν με στρατιωτική επέμβαση την Τεχεράνη. Η κυβέρνηση Χαμενεΐ απαντούσε με σύνδρομο αρρενωπής ανωτερότητας, ότι δηλαδή οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν θα τολμήσουν να επέμβουν διότι θα γνωρίσουν την ήττα. Ωστόσο, η κλιμάκωση δεν ήρθε στο διπλωματικό πεδίο, αλλά εντός των συνόρων. Η διακοπή των τηλεπικοινωνιών στην Περσία ήταν η αρχή του τέλους και για την 22χρονη και για εκατοντάδες άλλους διαδηλωτές και μη στη χώρα. 



Διαδηλώσεις στο Ιράν: Το τηλεφώνημα στη μητέρα

Εκείνη η κίνηση, περί τις 20:30 της Πέμπτης 8 Ιανουαρίου, προανήγγειλε τη βίαιη καταστολή των διαδηλώσεων. Για την Αμινιάν, σταμάτησαν όλα. Η αγάπη που είχε στη μόδα, οι δημιουργίες φορεμάτων που κεντούσε η ίδια και παρουσίαζε στο instagram, το πάθος τόσο με την πολιτική όσο και τον ακτιβισμό. Μια 22χρονη που θέλει να αλλάξει τον κόσμο είναι η εικόνα της αγνότητας -και συγχρόνως ένα πολύ επικίνδυνο περίγραμμα, που κυοφορεί ορμή, αισιοδοξία και ελπίδα. Στη Ρομπίνα δεν έμελλε να ζήσει την αλλαγή του καθεστώτος. Οι σφαίρες δεν έκαναν γκελ στα νιάτα της. Ποιος ξέρει αν η χαροκαμένη μάνα της, στην πόλη Κερμανσάχ, έξι ώρες οδήγηση από την Τεχεράνη, περίμενε εκείνο το μοιραίο τηλεφώνημα. Φίλη της Ρομπίνα ανέλαβε αυτήν την αποτρόπαιη ευθύνη. 


Τα ξημερώματα της Παρασκευής 9 Ιανουαρίου, η μητέρα της Ρομπίνα, παρά την αντίθετη εντολή, κουβάλησε το πτώμα της κόρης της στο αυτοκίνητο και το εναπέθεσε στο πίσω κάθισμα. Σε εκείνο το ηλεκτρικό ορθογώνιο, το όχημα που τους γύριζε σπίτι, την έκλαψε και την μοιρολόγησε. Η Ρομπίνα θάφτηκε στη γενέτειρά της, σε ανώνυμο τάφο. Η μητέρα της παραμένει στο σπίτι, διότι, όπως αναφέρεται, βρήκε μέλη των δυνάμεων ασφαλείας να την παρακολουθούν. Εκείνοι οι οδυρμοί μέσα στο αυτοκίνητο ήταν η μόνη ευκαιρία που είχε να πενθήσει την κόρη της. Απαγόρευσαν στην οικογένεια να ακολουθήσει το εθιμοτυπικό. Η θεία της από το εξωτερικό, Χαλί Νούρι, έκανε λόγο για «κορίτσι γεμάτο ενθουσιασμό για τη ζωή, ερωτευμένο με το σχέδιο και τη μόδα, του οποίου τα όνειρα θάφτηκαν από τη βία των καταπιεστών της Ισλαμικής Δημοκρατίας».

«Είμαστε αρκετά βέβαιοι πως έγινε σφαγή»

Τι έγινε με τη Ρομπίνα και τα εκατοντάδες στοιβαγμένα πτώματα στους δρόμους της Τεχεράνης εκείνο το βράδυ του μακελειού; Είχε προβλεφθεί, εν είδει ανησυχίας, ότι η διακοπή των τηλεπικοινωνιών θα μπορούσε να σημαίνει μόνο τη διάθεση της κυβέρνησης για βίαιη καταστολή. «Είμαστε αρκετά βέβαιοι ότι σημειώθηκε σφαγή από αργά το βράδυ της Πέμπτης σε όλη τη χώρα» δήλωσε ο Χαντί Γκαεμί, διευθυντής του Κέντρου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στο Ιράν, με έδρα τη Νέα Υόρκη. «Ήταν κανονική εμπόλεμη ζώνη». 

Μόνο ένα βίντεο, από τη Ναζί Αμπάντ, συνοικία της Τεχεράνης, αποτυπώνει διαδηλωτές. Το στενό στο οποίο βρέθηκαν παγιδευμένοι έγινε κρανίου τόπος. Ο ήχος είναι εκκωφαντικός. Πυροβολισμοί διαρκείς και μια φωνή: «Δεν τους αφήνουν να φύγουν. Τους πυροβολούν, τους σκοτώνουν» ακούγεται μια φωνή. 

Διπλωματική νηνεμία

Ο Ντόναλντ Τραμπ ευχαρίστησε την κυβέρνηση του Ιράν που ακύρωσε τις προγραμματισμένες εκτελέσεις της 16ης Ιανουαρίου, «πάνω από 800», όπως ανέφερε. Ωστόσο, οι αντικυβερνητικοί έχουν τις αντιρρήσεις τους. Η «Wall Street Journal» μετέδωσε, με τη μορφή δηλώσεων από Ιρανούς, ότι αυτήν τη στιγμή επικρατεί ηρεμία επειδή η κυβέρνηση αιματοκύλισε δεκάδες πόλεις της χώρας. Μόλις την Παρασκευή 16 Ιανουαρίου βίντεο φέρεται να έδειξε εν ψυχρώ εκτέλεση Ιρανού από αστυνομικές δυνάμεις. Οι ΗΠΑ αποφάσισαν να μην επέμβουν, από τη στιγμή, κιόλας, που η Τεχεράνη δήλωσε ότι ο 26χρονος Ερφάν Σολτάνι δεν καταδικάστηκε σε θάνατο. Ωστόσο, τα στοιχεία της οργάνωσης Human Rights Activists in Iran μοιάζουν αδιάσειστα: περισσότεροι από 2.600 νεκροί και πάνω από 18.400 συλλήψεις από τα τέλη Δεκεμβρίου. Εφόσον ισχύουν, η συγκεκριμένη καταστολή είναι η φονικότερη από τη δεκαετία του '80. 


Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκτσί, που την ημέρα που διακόπηκαν οι τηλεπικοινωνίες προέβη σε επίσημη επίσκεψη στον Λίβανο, μιλάει για εκατοντάδες νεκρούς αναγνωρισμένους. Πάντως, εκείνη την Πέμπτη μονάδες των Φρουρών της Επανάστασης και παραστρατιωτικοί της πολιτοφυλακής Μπασίτζ, συχνά με πολιτικά, φέρεται να αναπτύχθηκαν μαζικά και να ήταν οπλισμένοι με αυτόματα Καλάσνικοφ. Βαρέως τύπου πολυβόλο πάνω σε φορτηγάκι εθεάθη σε δυτική συνοικία της Τεχεράνης. 

Οι «εχθροί του Θεού»

Η Ρομπίνα, ωστόσο, δεν γυρίζει πίσω. Ο Χαμενεΐ, ούτως ή άλλως, την θεωρεί «τρομοκράτισσα», όπως όλους τους διαδηλωτές, όπως τους αποκαλούν και τα κυβερνητικά media. «Τρομοκράτης» ήταν και ο 50χρονος γλύπτης Μαχντί Σαλαχσούρ, πατέρας δύο παιδιών, που σκοτώθηκε στη Μασχάντ, αλλά και δύο σύζυγοι, που σκοτώθηκαν κοντά σε τζαμί στο λιμάνι του Μπουσέρ και άφησαν δύο παιδιά ορφανά

Ο Χαμενεΐ και η Δικαιοσύνη του Ιράν, ωστόσο, έχουν περιέλθει σε δίλημμα. Αν η διαλλακτικότητα του Τραμπ είναι όντως προϊόν των δικών τους αναβολών σε εκτελέσεις, τότε οι διαδηλωτές δεν γίνεται να κατηγορούνται ως «εχθροί του Θεού», αδίκημα που τιμωρείται με θανατική ποινή. Ίσως η τύχη των δεκάδων χιλιάδων συλληφθέντων κρίνεται στο διπλωματικό πεδίο. Εκεί, δηλαδή, που ο Πρόεδρος των ΗΠΑ ευχαρίστησε τη θεοκρατική κυβέρνηση για την αναβολή «όλων των προγραμματισμένων εκτελέσεων».