H προσωρινή πρόεδρος της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκεζ, υπέγραψε την Πέμπτη (29/01) νόμο που ανοίγει τον πετρελαϊκό τομέα της χώρας στην ιδιωτικοποίηση, ανατρέποντας έναν από τους βασικούς πυλώνες του σοσιαλιστικού μοντέλου, που κυριάρχησε στη χώρα για περισσότερες από δύο δεκαετίες. Η μεταρρύθμιση αναμένεται να αποτελέσει τη «ναυαρχίδα» της κυβέρνησής της, καθώς επανατοποθετεί τον πετρελαϊκό τομέα –την κινητήρια δύναμη της βενεζουελάνικης οικονομίας– με στόχο την προσέλκυση ξένων επενδύσεων και την αναζωογόνηση μιας βιομηχανίας που παραμένει σε βαθιά κρίση εδώ και χρόνια.

Διαβάστε: Βενεζουέλα: Οι ΗΠΑ ξεπαγώνουν κεφάλαια που είχαν δεσμεύσει λόγω των κυρώσεων - Τι είπε η Ντέλσι Ροντρίγκεζ

Η υπογραφή του νόμου έγινε λιγότερο από έναν μήνα μετά τη θεαματική σύλληψη του προέδρου Νικολάς Μαδούρο από τις ΗΠΑ, κατά τη διάρκεια στρατιωτικής επιχείρησης στην πρωτεύουσα Καράκας.


Ταυτόχρονη χαλάρωση των αμερικανικών κυρώσεων

Η Ροντρίγκεζ υπέγραψε τον νόμο λιγότερο από δύο ώρες μετά την έγκρισή του από την Εθνοσυνέλευση, παρουσία εργαζομένων του πετρελαϊκού τομέα και υποστηρικτών του κυβερνώντος κόμματος.

Την ίδια στιγμή, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών ξεκίνησε επισήμως τη χαλάρωση των σκληρών κυρώσεων στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας – κυρώσεων που είχαν επιβληθεί κατά την πρώτη προεδρία Τραμπ – διευρύνοντας παράλληλα τη δυνατότητα αμερικανικών ενεργειακών εταιρειών να δραστηριοποιηθούν στη χώρα.

Η Ροντρίγκεζ είχε επίσης τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, ο οποίος μία ημέρα νωρίτερα είχε εξηγήσει στη Γερουσία πώς σκοπεύει η Ουάσιγκτον να διαχειριστεί την πώληση δεκάδων εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου από τη Βενεζουέλα και τον έλεγχο των εσόδων. Η χώρα διαθέτει τα μεγαλύτερα αποδεδειγμένα αποθέματα αργού πετρελαίου στον κόσμο.

Οι κινήσεις και των δύο κυβερνήσεων ανοίγουν τον δρόμο για ακόμη μία ριζική γεωπολιτική και οικονομική μεταβολή στη Βενεζουέλα.


"Μιλάμε για το μέλλον των παιδιών μας"

«Μιλάμε για το μέλλον. Μιλάμε για τη χώρα που θα παραδώσουμε στα παιδιά μας», δήλωσε η Ροντρίγκεζ, αναφερόμενη στη μεταρρύθμιση.

Η ίδια είχε προτείνει τις αλλαγές, νωρίτερα αυτόν τον μήνα, μετά τη δήλωση Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα αναλάβουν τον έλεγχο των εξαγωγών πετρελαίου της Βενεζουέλας, επιδιώκοντας την ανασυγκρότηση του τομέα, μέσω ξένων επενδύσεων.


Τέλος στο μονοπώλιο της κρατικής PDVSA

Ο νέος νόμος προβλέπει ότι ιδιωτικές εταιρείες θα μπορούν να αναλαμβάνουν τον πλήρη έλεγχο της παραγωγής και πώλησης πετρελαίου, τερματίζοντας το μονοπώλιο της κρατικής Petróleos de Venezuela (PDVSA), τόσο στην εκμετάλλευση όσο και στην τιμολόγηση.

Σύμφωνα με το κείμενο του νόμου, οι ιδιωτικές εταιρείες θα αναλαμβάνουν «τη συνολική διαχείριση των δραστηριοτήτων, με δικά τους έξοδα, ευθύνη και ρίσκο», αφού αποδείξουν την οικονομική και τεχνική τους επάρκεια, μέσω επιχειρηματικού σχεδίου, που εγκρίνεται από το υπουργείο Πετρελαίου.

Παράλληλα, διασφαλίζεται ότι η κυριότητα των υδρογονανθράκων παραμένει στο κράτος, ενώ εισάγεται η δυνατότητα διεθνούς διαιτησίας για την επίλυση διαφορών – στοιχείο κρίσιμο για τους ξένους επενδυτές, που φοβούνται μελλοντικές απαλλοτριώσεις.


Προσδοκίες ανάπτυξης

Ο βουλευτής του κυβερνώντος κόμματος και επικεφαλής της επιτροπής πετρελαίου της Εθνοσυνέλευσης, Ορλάντο Καμάτσο, δήλωσε ότι η μεταρρύθμιση «θα αλλάξει την οικονομία της χώρας».

Από την πλευρά της αντιπολίτευσης, ο βουλευτής Αντόνιο Εκάρρι ζήτησε μεγαλύτερη διαφάνεια και λογοδοσία, προτείνοντας τη δημιουργία δημόσιας πλατφόρμας για την ανάρτηση οικονομικών στοιχείων. «Ας πέσει φως στη βιομηχανία του πετρελαίου», δήλωσε χαρακτηριστικά.


Από τον Τσάβες στην ιδιωτικοποίηση

Ο νόμος είχε τροποποιηθεί για τελευταία φορά, πριν από δύο δεκαετίες, όταν ο Ούγκο Τσάβες –μέντορας και προκάτοχος του Μαδούρο– έκανε τον κρατικό έλεγχο του πετρελαίου θεμέλιο της σοσιαλιστικής του επανάστασης.

Μεταξύ 1999 και 2011, τα έσοδα από το πετρέλαιο έφτασαν τα 981 δισ. δολάρια, χρηματοδοτώντας εκτεταμένα κοινωνικά προγράμματα. Ωστόσο, η πτώση των τιμών, η διαφθορά και η κακοδιαχείριση οδήγησαν στη σταδιακή κατάρρευση της PDVSA και στην οικονομική κρίση που, από το 2013, έχει ωθήσει περισσότερους από 7,7 εκατομμύρια Βενεζουελάνους στη μετανάστευση, με τις αμερικανικές κυρώσεις να γίνονται η «ταφόπλακα» ενός ήδη αποδυναμωμένου πετρελαϊκού τομέα.