"Το ρωσικό δίκτυο Wagner πίσω από σαμποτάζ στην Ευρώπη" - Τι λένε οι Financial Times
Τι είναι οι "πράκτορες μιας χρήσης"
Η ρωσική ομάδα Wagner στρέφεται σε δολιοφθορές σε ευρωπαϊκό έδαφος, λένε δυτικοί αξιωματούχοι, σύμφωνα με τις FT
Στρατολόγοι και προπαγανδιστές που εργάζονταν για το ρωσικό δίκτυο Wagner φέρονται να αποτελούν πλέον τον κύριο αγωγό για τις επιθέσεις δολιοφθοράς που οργανώνονται από το Κρεμλίνο στην Ευρώπη, σύμφωνα με δυτικούς αξιωματούχους των μυστικών υπηρεσιών. Το καθεστώς της ομάδας είναι αβέβαιο από τότε που μια αποτυχημένη εξέγερση εναντίον των υψηλόβαθμων στελεχών του ρωσικού στρατού τον Ιούνιο του 2023 προκάλεσε τον θάνατο του ιδρυτή της, Γεβγκένι Πριγκόζιν. Ωστόσο, οι στρατολόγοι της Wagner, οι οποίοι ειδικεύονταν στο να πείθουν νεαρούς άνδρες από την ενδοχώρα της Ρωσίας να πολεμήσουν στην Ουκρανία, ανέλαβαν πλέον ένα νέο καθήκον, όπως αναφέρουν οι FT, να στρατολογούν οικονομικά ευάλωτους Ευρωπαίους για να ασκήσουν βία σε έδαφος του ΝΑΤΟ, δήλωσαν οι αξιωματούχοι.
Διαβάστε: Εκτροχιάστηκε τρένο στην Ελβετία: Πληροφορίες για τραυματίες, σε εξέλιξη μεγάλη επιχείρηση διάσωσης
Η στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών της Ρωσίας (GRU) «χρησιμοποιεί το ταλέντο που έχει στη διάθεσή της», δήλωσε ένας δυτικός αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών, αναφερόμενος στο δίκτυο Wagner. Η GRU και η ρωσική υπηρεσία πληροφοριών (FSB) έχουν γίνει ιδιαίτερα δραστήριες στην προσπάθειά τους να στρατολογήσουν πράκτορες «μίας χρήσης» στην Ευρώπη για να σπείρουν το χάος.
Τα τελευταία δύο χρόνια, το Κρεμλίνο έχει επεκτείνει μια εκστρατεία σαμποτάζ σε όλη την Ευρώπη, με στόχο την αποδυνάμωση της αποφασιστικότητας των δυτικών δυνάμεων στην υποστήριξή τους προς την Ουκρανία και την πρόκληση κοινωνικής αναταραχής. Αντιμέτωποι με τη μειωμένη ανάπτυξη μυστικών πρακτόρων στην Ευρώπη μετά από πολλαπλούς γύρους διπλωματικών απελάσεων από πρωτεύουσες της ΕΕ, ωστόσο, οι αρχηγοί των μυστικών υπηρεσιών της Μόσχας στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε πληρεξούσιους για να κάνουν τις εντολές τους.
Για την GRU, το δίκτυο Wagner έχει αποδειχθεί ένα ιδιαίτερα αποτελεσματικό — αν και ακατέργαστο — εργαλείο για να το κάνει αυτό, δήλωσαν ανώτεροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι των μυστικών υπηρεσιών στους Financial Times. Οι πράκτορες της Wagner έχουν αναλάβει τα πάντα, από εμπρηστικές επιθέσεις εναντίον αυτοκινήτων πολιτικών και αποθηκών που περιέχουν βοήθεια για την Ουκρανία, μέχρι την προσποίηση ναζιστικών προπαγανδιστών.
Συνήθως, όσοι στρατολογούνται το κάνουν για χρήματα και συχνά είναι περιθωριοποιημένα άτομα, που μερικές φορές στερούνται σκοπού ή κατεύθυνσης. Η Wagner είχε ένα έτοιμο δίκτυο προπαγανδιστών και στρατολόγων που «μιλούσαν τη γλώσσα τους», δήλωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Οι ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών συνήθως επιδιώκουν να δημιουργήσουν τουλάχιστον δύο επίπεδα «απομόνωσης» ανάμεσα στις ίδιες και τους πράκτορες που εκτελούν τις εντολές τους, δήλωσε ο αξιωματούχος. «Θέλουν πάντα κάποιο βαθμό άρνησης... Και η Wagner και τα άτομα που συμμετείχαν σε αυτήν... έχουν μια μακρά και στενή σχέση εργαζόμενοι για την GRU κατ' αυτόν τον τρόπο».
Εν τω μεταξύ, η FSB έχει την τάση να στρέφεται σε εγκληματικά δίκτυα και ομάδες της διασποράς με τις οποίες έχει καλλιεργήσει δεσμούς στο εγγύς εξωτερικό της Ρωσίας, αλλά αυτά ήταν λιγότερο αποτελεσματικά στη μαζική στρατολόγηση, πρόσθεσαν.
H Wagner και οι υποστηρικτές της είχαν ήδη σημαντική διαδικτυακή παραγωγή σε κανάλια κοινωνικής δικτύωσης που απευθύνονταν σε Ρώσους, κάτι που έχει μετατραπεί με σχετική ευκολία σε μια πιο διεθνή προσπάθεια.
Τα κανάλια Telegram που χρησιμοποιούνται από την ομάδα ειδικότερα ήταν εκπληκτικά έξυπνα και επιδέξια στον τρόπο που παρουσιάζονται, δήλωσε ένας δεύτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος. «Γνωρίζουν το κοινό τους», είπαν.
Ο Πριγκόζιν ήταν επίσης υπεύθυνος για τη λειτουργία του Οργανισμού Έρευνας Διαδικτύου με έδρα την Αγία Πετρούπολη — της πιο γνωστής ρωσικής «φάρμας τρολ» — η οποία άρχισε να στοχεύει το δυτικό κοινό με παραπληροφόρηση πριν από μια δεκαετία.
Ο ρόλος του δικτύου Wagner στην εκστρατεία δολιοφθοράς της Ρωσίας εξετάζεται εδώ και καιρό από τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών και ασφαλείας. Για παράδειγμα, λογαριασμοί κοινωνικής δικτύωσης που διαχειρίζεται η Wagner ήταν υπεύθυνοι για τη στρατολόγηση μιας ομάδας Βρετανών στο τέλος του 2023.
Ο Ντίλαν Ερλ, ένας 21χρονος μικροεγκληματίας, στρατολογήθηκε από τη Wagner με τη βοήθεια των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Τον Μάρτιο του 2024, έχοντας στρατολογήσει και ο ίδιος τέσσερις ακόμη νεαρούς άνδρες, ο Ερλ έκαψε μια αποθήκη στο Ανατολικό Λονδίνο. Καταδικάστηκε πέρυσι σε 23 χρόνια φυλάκισης.
«Το κρυφό χέρι του διαδικτύου απέδωσε καρπούς επειδή ανώνυμοι πληρεξούσιοι στρατολόγοι που λειτουργούσαν μέσω διαδικτυακών chat rooms, συνήθως σε κρυπτογραφημένες πλατφόρμες, βρήκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο νεαρούς άνδρες που ήταν έτοιμοι να υποστούν μια μορφή ριζοσπαστικοποίησης και να προδώσουν τη χώρα τους για το εύκολο χρήμα», δήλωσε η δικαστής Μπόμπι Τσίμα Γκραμπ στις παρατηρήσεις της για την επιβολή της ποινής.
Μετά την επίθεση αυτή, οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί έχουν σταδιακά σχηματίσει μια εικόνα ενός πολύ πιο εκτεταμένου δικτύου «αναλώσιμων συνεργατών» της Wagner σε όλη την Ευρώπη. Με αυτόν τον τρόπο, οι αρχές ασφαλείας έχουν τουλάχιστον ένα πλεονέκτημα: αυτό που κερδίζουν οι αρχηγοί των μυστικών υπηρεσιών της Ρωσίας σε κλίμακα και κόστος χρησιμοποιώντας πληρεξούσιους όπως η Wagner για την στρατολόγηση ερασιτεχνών σαμποτέρ, το χάνουν σε ικανότητα και μυστικότητα. Μέχρι στιγμής, περισσότερες επιθέσεις έχουν αποτραπεί από όσες έχουν επιτευχθεί.
Φωτογραφία αρχείου
Διαβάστε: Εκτροχιάστηκε τρένο στην Ελβετία: Πληροφορίες για τραυματίες, σε εξέλιξη μεγάλη επιχείρηση διάσωσης
Η στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών της Ρωσίας (GRU) «χρησιμοποιεί το ταλέντο που έχει στη διάθεσή της», δήλωσε ένας δυτικός αξιωματούχος των μυστικών υπηρεσιών, αναφερόμενος στο δίκτυο Wagner. Η GRU και η ρωσική υπηρεσία πληροφοριών (FSB) έχουν γίνει ιδιαίτερα δραστήριες στην προσπάθειά τους να στρατολογήσουν πράκτορες «μίας χρήσης» στην Ευρώπη για να σπείρουν το χάος.
Τα τελευταία δύο χρόνια, το Κρεμλίνο έχει επεκτείνει μια εκστρατεία σαμποτάζ σε όλη την Ευρώπη, με στόχο την αποδυνάμωση της αποφασιστικότητας των δυτικών δυνάμεων στην υποστήριξή τους προς την Ουκρανία και την πρόκληση κοινωνικής αναταραχής. Αντιμέτωποι με τη μειωμένη ανάπτυξη μυστικών πρακτόρων στην Ευρώπη μετά από πολλαπλούς γύρους διπλωματικών απελάσεων από πρωτεύουσες της ΕΕ, ωστόσο, οι αρχηγοί των μυστικών υπηρεσιών της Μόσχας στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε πληρεξούσιους για να κάνουν τις εντολές τους.
Για την GRU, το δίκτυο Wagner έχει αποδειχθεί ένα ιδιαίτερα αποτελεσματικό — αν και ακατέργαστο — εργαλείο για να το κάνει αυτό, δήλωσαν ανώτεροι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι των μυστικών υπηρεσιών στους Financial Times. Οι πράκτορες της Wagner έχουν αναλάβει τα πάντα, από εμπρηστικές επιθέσεις εναντίον αυτοκινήτων πολιτικών και αποθηκών που περιέχουν βοήθεια για την Ουκρανία, μέχρι την προσποίηση ναζιστικών προπαγανδιστών.
Συνήθως, όσοι στρατολογούνται το κάνουν για χρήματα και συχνά είναι περιθωριοποιημένα άτομα, που μερικές φορές στερούνται σκοπού ή κατεύθυνσης. Η Wagner είχε ένα έτοιμο δίκτυο προπαγανδιστών και στρατολόγων που «μιλούσαν τη γλώσσα τους», δήλωσε Ευρωπαίος αξιωματούχος.
Οι ρωσικές υπηρεσίες πληροφοριών συνήθως επιδιώκουν να δημιουργήσουν τουλάχιστον δύο επίπεδα «απομόνωσης» ανάμεσα στις ίδιες και τους πράκτορες που εκτελούν τις εντολές τους, δήλωσε ο αξιωματούχος. «Θέλουν πάντα κάποιο βαθμό άρνησης... Και η Wagner και τα άτομα που συμμετείχαν σε αυτήν... έχουν μια μακρά και στενή σχέση εργαζόμενοι για την GRU κατ' αυτόν τον τρόπο».
Εν τω μεταξύ, η FSB έχει την τάση να στρέφεται σε εγκληματικά δίκτυα και ομάδες της διασποράς με τις οποίες έχει καλλιεργήσει δεσμούς στο εγγύς εξωτερικό της Ρωσίας, αλλά αυτά ήταν λιγότερο αποτελεσματικά στη μαζική στρατολόγηση, πρόσθεσαν.
H Wagner και οι υποστηρικτές της είχαν ήδη σημαντική διαδικτυακή παραγωγή σε κανάλια κοινωνικής δικτύωσης που απευθύνονταν σε Ρώσους, κάτι που έχει μετατραπεί με σχετική ευκολία σε μια πιο διεθνή προσπάθεια.
Τα κανάλια Telegram που χρησιμοποιούνται από την ομάδα ειδικότερα ήταν εκπληκτικά έξυπνα και επιδέξια στον τρόπο που παρουσιάζονται, δήλωσε ένας δεύτερος Ευρωπαίος αξιωματούχος. «Γνωρίζουν το κοινό τους», είπαν.
Ο Πριγκόζιν ήταν επίσης υπεύθυνος για τη λειτουργία του Οργανισμού Έρευνας Διαδικτύου με έδρα την Αγία Πετρούπολη — της πιο γνωστής ρωσικής «φάρμας τρολ» — η οποία άρχισε να στοχεύει το δυτικό κοινό με παραπληροφόρηση πριν από μια δεκαετία.
Ποιος ο ρόλος του δικτύου Wagner
Ο ρόλος του δικτύου Wagner στην εκστρατεία δολιοφθοράς της Ρωσίας εξετάζεται εδώ και καιρό από τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες πληροφοριών και ασφαλείας. Για παράδειγμα, λογαριασμοί κοινωνικής δικτύωσης που διαχειρίζεται η Wagner ήταν υπεύθυνοι για τη στρατολόγηση μιας ομάδας Βρετανών στο τέλος του 2023.Ο Ντίλαν Ερλ, ένας 21χρονος μικροεγκληματίας, στρατολογήθηκε από τη Wagner με τη βοήθεια των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Τον Μάρτιο του 2024, έχοντας στρατολογήσει και ο ίδιος τέσσερις ακόμη νεαρούς άνδρες, ο Ερλ έκαψε μια αποθήκη στο Ανατολικό Λονδίνο. Καταδικάστηκε πέρυσι σε 23 χρόνια φυλάκισης.
«Το κρυφό χέρι του διαδικτύου απέδωσε καρπούς επειδή ανώνυμοι πληρεξούσιοι στρατολόγοι που λειτουργούσαν μέσω διαδικτυακών chat rooms, συνήθως σε κρυπτογραφημένες πλατφόρμες, βρήκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο νεαρούς άνδρες που ήταν έτοιμοι να υποστούν μια μορφή ριζοσπαστικοποίησης και να προδώσουν τη χώρα τους για το εύκολο χρήμα», δήλωσε η δικαστής Μπόμπι Τσίμα Γκραμπ στις παρατηρήσεις της για την επιβολή της ποινής.
Μετά την επίθεση αυτή, οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί έχουν σταδιακά σχηματίσει μια εικόνα ενός πολύ πιο εκτεταμένου δικτύου «αναλώσιμων συνεργατών» της Wagner σε όλη την Ευρώπη. Με αυτόν τον τρόπο, οι αρχές ασφαλείας έχουν τουλάχιστον ένα πλεονέκτημα: αυτό που κερδίζουν οι αρχηγοί των μυστικών υπηρεσιών της Ρωσίας σε κλίμακα και κόστος χρησιμοποιώντας πληρεξούσιους όπως η Wagner για την στρατολόγηση ερασιτεχνών σαμποτέρ, το χάνουν σε ικανότητα και μυστικότητα. Μέχρι στιγμής, περισσότερες επιθέσεις έχουν αποτραπεί από όσες έχουν επιτευχθεί.
Φωτογραφία αρχείου
En