Μπορεί η φετινή διεξαγωγή της Διάσκεψης Ασφαλείας του Μονάχου να μην προκάλεσε το σοκ που προκάλεσε η περσινή, όταν τα σκληρά λόγια του αντιπροέδρου Βανς (της «φρέσκιας» θητείας Τραμπ) έμοιαζαν να «ξυπνούν απότομα» την Ευρώπη, ωστόσο και πάλι το μήνυμα του Μάρκο Ρούμπιο (ΥΠ.ΕΞ. και Συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας) δεν είναι για να περνά απαρατήρητο. Οι αναφορές σε μια νέα παγκόσμια τάξη, την οποία επιθυμεί να δομήσει ο Αμερικανός πρόεδρος, ήταν εκεί, όπως και οι αναφορές στις πολιτιστικές συνδέσεις (σ.σ.: «οι ΗΠΑ είναι παιδί της Ευρώπης»), αλλά και οι αντίστοιχες για μια «ισχυρή» Ευρώπη, που δεν θα δικαιολογεί το «διαλυμένο status quo», χωρίς να δρα για την αλλαγή της κατάστασης.

Διαβάστε: Παπασταύρου στη Διάσκεψη του Μονάχου: "Ο κάθετος διάδρομος αποτελεί ευρύτερη στρατηγική σύλληψη, φιλοδοξεί να δημιουργήσει σταθερές βάσεις ασφάλειας"

Επίσης, δεν περνά απαρατήρητο το πώς φαίνεται να δομείται μια νέα επικέντρωση στην Κεντρική Ευρώπη, σε χώρες με φίλα προσκείμενες κυβερνήσεις στην Ουάσινγκτον, που δεν ανήκουν πάντως στους παραδοσιακούς συμμάχους αυτού που καλείτο «Δύση» και έχουν σταθεί συχνά απέναντι σε αποφάσεις που φαίνονται να κατατείνουν στην ομοσπονδιοποίηση της Ε.Ε., δηλαδή στη Σλοβακία και την Ουγγαρία (σ.σ.: η Βουδαπέστη έχει βουλευτικές εκλογές στις 12 Απριλίου, με το FIDESZ του Ορμπαν να είναι πίσω δημοσκοπικά, έχοντας βέβαια σταθερά εκπεφρασμένη τη στήριξη του Τραμπ). Αυτές ήταν οι χώρες που επισκέφθηκε ο Ρούμπιο, άλλωστε, αμέσως μετά τη Διάσκεψη του Μονάχου, στο πλαίσιο της οποίας επέλεξε να μην παραστεί σε διάσκεψη με τους ηγέτες της Γερμανίας, της Πολωνίας και Φινλανδίας, αλλά ούτε και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ουκρανία.

Eυρωπαϊκή στροφή στη Realpolitik: Η ΕΕ ''πατάει το γκάζι'' του επανεξοπλισμού

Σε κάθε περίπτωση, η Ευρώπη, παρά τον σαφώς πιο «συμφιλιωτικό» και «καθησυχαστικό» τόνο που υιοθέτησε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, δείχνει συνειδητοποιημένη πως χρειάζεται «αλλαγή πλεύσης» προκειμένου να συμβαδίσει με το τέλος του μεταψυχροπολεμικού κόσμου και της επιστροφής της Realpolitik (έχοντας βέβαια διαψεύσει εδώ και δεκαετίες τη μάλλον ουτοπική άποψη περί του τέλους της Ιστορίας). Έτσι, η Ε.Ε. «πατάει το γκάζι» του επανεξοπλισμού, της εστίασης στην εγχώρια αμυντική βιομηχανία, παράλληλα με μεγαλύτερη ανεξαρτησία από τον «αμερικανικό αμυντικό βραχίονα». Η, δε, Φον ντερ Λάιεν πρότεινε στη Διάσκεψη του Μονάχου την ενεργοποίηση της ρήτρας αμοιβαίας άμυνας της Ε.Ε. παράλληλα με το ΝΑΤΟ, ενώ ο επίτροπος Αμυνας, Αντριους Κουμπίλιους, έχει εισηγηθεί τη δημιουργία ευρωπαϊκής δύναμης ταχείας αντίδρασης έως 100.000 στρατιωτών, ικανής να καλύψει ενδεχόμενο κενό αμερικανικής παρουσίας. Ενα άλλο εργαλείο που ενεργοποιείται προς την ανωτέρω κατεύθυνση υπενθυμίζεται πως είναι και το SAFE, με εθνικά σχέδια (όπως της Ελλάδας, μεταξύ άλλων) να έχουν λάβει έγκριση για την άντληση πόρων. Τα παραπάνω γίνονται παράλληλα με την έγκριση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο νομοθεσίας για τη μεταφορά αιτούντων άσυλο σε τρίτες χώρες, κάτι που αποτυπώνει μια «στροφή» στη μεταναστευτική πολιτική επί τη βάσει (και) του αμερικανικού «παραδείγματος».

Η Διατλαντική Συμμαχία δεν έχει καταρρεύσει, απλώς, όπως όλα καταδεικνύουν, αλλάζει μορφή

Την ίδια ώρα, και στο «Bayerischer Hof» του Μονάχου, όπως και στο κάστρο Αλντεν Μπίζεν στο Βέλγιο, μοιάζει να τίθεται με όλο και μεγαλύτερη επίταση στο τραπέζι το θέμα της Ευρώπης των «πολλαπλών ταχυτήτων», σε μια βεντάλια από ζητήματα, που άπτονται τόσο της οικονομίας όσο και της πολιτικής, αλλά και της Αμυνας. Δεν είναι προφανώς τυχαίο ότι, πλέον, «ταμπού» δεν υφίστανται και έχουν μπει στον δημόσιο διάλογο, όπως τα πυρηνικά όπλα, με τις Γαλλία - Γερμανία - Σουηδία να έχουν ανοίξει συζήτηση ως προς το πώς θα μπορούσε να επεκταθεί το γαλλικό πυρηνικό οπλοστάσιο, σε περίπτωση ενδεχόμενης απόσυρσης της αμερικανικής «ομπρέλας», με τον Μακρόν να βρίσκει πιο ευήκοα ώτα στον Μερτς, σε σχέση με τον Σολτς. «Είναι ένας πιο ήπιος τρόπος για να μας πει ότι η εποχή των μονόκερων που κάνουν ποδήλατο πάνω σε ουράνια τόξα, γεμάτα τόφου και γάλα αμυγδάλου, έχει τελειώσει», είπε χαρακτηριστικά με φόντο την ομιλία Ρούμπιο Ευρωπαίος διπλωμάτης στο Politico, καταδεικνύοντας γλαφυρά τη συνειδητοποίηση στους κόλπους της Ε.Ε. των όσων περιεγράφησαν παραπάνω.

Η Διατλαντική Συμμαχία αλλάζει μορφή

Η Διατλαντική Συμμαχία, βέβαια, δεν έχει καταρρεύσει, απλώς, όπως όλα καταδεικνύουν, αλλάζει μορφή, έχοντας ως βάση το γεγονός ότι τόσο η γεωπολιτική μέσω του δόγματος «America First» όσο και η ιδεολογία του κινήματος «MAGA» δημιουργούν συγκεκριμένα δεδομένα πλέον για την Ευρώπη: «Δεν υπάρχει πλέον η άνευ όρων πεποίθηση πως οι ΗΠΑ θα κάνουν ό,τι απαιτείται για τους συμμάχους τους», σχολίασε το CNN σε ανάλυσή του, με βάση την οποία φαίνεται πως πλέον δύσκολα μπορεί να αντιστραφεί το κλίμα από τη «ζημιά» που «προκάλεσε» ο Τραμπ, όπως επισήμανε το αμερικανικό Μέσο, ανεξαρτήτως, μάλιστα, αν -κοιτώντας και σε βάθος χρόνου, το 2028- οι Δημοκρατικοί επέστρεφαν και πάλι στον Λευκό Οίκο. Σε συνέντευξή του, άλλωστε, στο CNN, ο κυβερνήτης της Καλιφόρνια και πιθανός διεκδικητής του χρίσματος των Δημοκρατικών, Γκάβιν Νιούσομ, επισήμανε ότι οι ηγέτες με τους οποίους συναντήθηκε πιστεύουν ότι η ζημιά που έχει προκληθεί στη διατλαντική συμμαχία είναι αμετάκλητη.

Παρά το γεγονός ότι διατηρεί την αισιοδοξία του πως η σχέση των ΗΠΑ με την Ευρώπη μπορεί ακόμη να αποκατασταθεί, ο Νιούσομ παραδέχτηκε ότι «οι Ευρωπαίοι ηγέτες μάς βλέπουν ως αναξιόπιστους και πολλοί από αυτούς πιστεύουν ότι δεν θα μπορέσουμε να επιστρέψουμε ποτέ στις αρχικές μας σχέσεις». «Εχει δημιουργηθεί ένα χάσμα μεταξύ Ευρώπης και Ηνωμένων Πολιτειών. Η αξίωση της Ουάσινγκτον για ηγεσία έχει αμφισβητηθεί και πιθανώς έχει χαθεί», είπε από την πλευρά του ο Μερτς, με τον «Ανεμο της Αλλαγής 2.0», όπως επισημάνθηκε εύγλωττα σε άρθρο γνώμης που δημοσιεύτηκε στο Euronews, να πνέει πλέον σε μια άλλη κατεύθυνση (και πάλι με επίκεντρο τη Γερμανία, τούτη τη φορά όμως το Μόναχο και όχι το Βερολίνο, όπως το 1990).

Δημοσιεύτηκε στα Παραπολιτικά