Στο Ιράν του 2026, το ρολόι της ιστορίας μοιάζει να έχει σταματήσει σε έναν σκοτεινό μεσαίωνα, όπου το γυναικείο σώμα δεν ανήκει στην ίδια τη γυναίκα, αλλά στο κράτος και τον σύζυγο. Οι περιγραφές γυναικών που κατάφεραν να βρουν καταφύγιο στην Ελλάδα, όπως προβλήθηκε στην εκπομπή Live News του Mega, είναι ανατριχιαστικές: «Η γυναίκα δεν μπορεί να πάρει διαζύγιο, αν βιαστεί θα κατηγορηθεί, για να χειρουργηθεί θα πρέπει να πάρει άδεια συζύγου, για να εκδώσει διαβατήριο θα πρέπει να πάρει άδεια συζύγου». Πρόκειται για έναν απόλυτο θεσμικό ευνουχισμό, όπου η γυναίκα αντιμετωπίζεται ως ανήλικο ον, στερούμενο βασικών ανθρώπινων δικαιωμάτων. Αυτή η συστηματική υποτίμηση αποτυπώνεται ανάγλυφα και στην τέχνη. Ο λογοκριμένος σκηνοθέτης Τζαφάρ Παναχί καταγράφει την ωμότητα της καθημερινότητας: «δείχνει έναν άνδρα που χτυπήθηκε και το μόνο που τον νοιάζει είναι να κάνει διαθήκη για να μην μείνει η γυναίκα του άστεγη», καθώς στο Ιράν η γυναίκα δεν έχει κανένα δικαίωμα στην κληρονομιά.

Διαβάστε: Επίθεση στο Ιράν: "Είμαι χαρούμενη που σκότωσαν τον Χαμενεΐ", λέει Ιρανή που ζει στην Ελλάδα (Βίντεο)


Η «Ηθική Αστυνομία» και η εμπορευματοποίηση της πίστης

Η επιβολή του χιτζάμπ δεν είναι ζήτημα θρησκευτικής ευλάβειας, αλλά εργαλείο επιβολής και τρόμου. Μια επιχειρηματίας που μίλησε στο Mega, περιγράφοντας τη ζωή της μεταξύ των δύο χωρών, τονίζει: «Αυτό δεν είναι πόλεμος για εμάς είναι κάτι σαν διάσωση… Μετά από 47 χρόνια οι άνθρωποι έχουν μάθει πώς να φέρονται έξω και πώς μέσα». Η επιβολή είναι καθολική: «Στις γυναίκες επιβλήθηκε να φοράνε υποχρεωτικά χιτζάμπ. Μπορεί να φαίνεται λίγο το μαλλί σου και να δεχθείς πάρα πολλές παρατηρήσεις». Ακόμα πιο εξοργιστική είναι η χρήση της θρησκείας ως «μανδύα» για την έμφυλη εκμετάλλευση. Με πρόσχημα ιερά κείμενα, έχει στηθεί μια ολόκληρη επιχείρηση εμπορίας γυναικών: «Πουλάνε τις γυναίκες με το καπέλο της θρησκείας», καταγγέλλουν γυναίκες που έζησαν τη φρίκη, περιγράφοντας έναν κόσμο όπου η πατριαρχία χρησιμοποιεί το ιερό για να νομιμοποιήσει την κακοποίηση.

Η αντίσταση μέσα στους τοίχους και ο «Γολγοθάς» των ελευθεριών

Παρά τον ασφυκτικό έλεγχο, την απαγόρευση του διαδικτύου και τη φίμωση της ελεύθερης έκφρασης , αφού «στο Ιράν δεν έχουμε πρόσβαση στο Youtube και το Google» οι γυναίκες δεν έχουν συμβιβαστεί. Η ζωή μεταφέρεται στο εσωτερικό των σπιτιών, που μετατρέπονται σε εστίες ελευθερίας. «Όλοι μαζεύονται σε σπίτια για να διασκεδάσουν. Τα κάνουν σαν κλαμπ. Μέσα στα σπίτια οι άνθρωποι μάθανε να φτιάχνουν αλκοόλ, κρασί, μπύρες». Όμως το τίμημα της ανυπακοής παραμένει ο θάνατος. «Μέχρι το 2022 λειτουργούσε αλλιώς η ηθική αστυνομία. Αν παράκουγες τα όσα σου λένε μπορούσαν μέχρι και να σε θανατώσουν». Η εξέγερση που ξεκίνησε πριν δύο χρόνια άφησε πίσω της εκατοντάδες νεκρούς: «Πριν δύο μήνες είδαμε πόσους διαδηλωτές σκότωσε. Πόσες οικογένειες έριξε σε θλίψη». Για τις Ιρανές που ζουν πλέον ελεύθερες στη χώρα μας, η Ελλάδα είναι το λιμάνι της αυτοδιάθεσης. «Είμαι περήφανη για τους γονείς μου. Χάρη σε αυτούς μπορώ να είμαι εδώ σήμερα και να σας μιλάω ελεύθερα», λέει μια νέα γυναίκα στο Mega, θυμίζοντάς μας πως ο αγώνας για «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» δεν θα σταματήσει μέχρι καμία γυναίκα να μην χρειάζεται την άδεια κανενός για να ορίζει την ύπαρξή της.