Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επιχείρησε ξανά να εμφανίσει την Τουρκία ως δύναμη αποκλιμάκωσης μέσα στο φλεγόμενο περιβάλλον της Μέσης Ανατολής, ζητώντας να τελειώσει ο πόλεμος όσο το δυνατόν γρηγορότερα πριν επεκταθεί ακόμη περισσότερο και παρασύρει ολόκληρη την περιοχή σε νέα δίνη αστάθειας. Η παρέμβασή του ήρθε σε μια στιγμή ιδιαίτερα ευαίσθητη για την Άγκυρα, καθώς τουρκικές αρχές ανέφεραν την ίδια ημέρα ότι δεύτερος ιρανικός βαλλιστικός πύραυλος που εισήλθε στον τουρκικό εναέριο χώρο αναχαιτίστηκε από νατοϊκή αντιαεροπορική άμυνα, χωρίς θύματα, κάτι που ανέβασε κατακόρυφα το επίπεδο ανησυχίας στην Τουρκία. Ο Ερντογάν τόνισε ότι όσο παρατείνεται η σύγκρουση, τόσο αυξάνονται οι απώλειες ζωών, η καταστροφή και το οικονομικό κόστος, όχι μόνο για τις εμπόλεμες πλευρές αλλά για ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, καθώς και για την Ευρώπη και την Ασία. Το Reuters μετέδωσε ότι η Άγκυρα επέμεινε πως θέλει να μείνει εκτός της σύγκρουσης, την ώρα που καταδίκασε τα «προκλητικά βήματα» της Τεχεράνης και επανέλαβε ότι παρακολουθεί στενά κάθε κίνηση που μπορεί να επηρεάσει την τουρκική ασφάλεια. 

Διαβάστε: Mήνυμα του Ερντογάν στο Ιράν: Προκλητικές κινήσεις που θα θέσουν σε κίνδυνο τη φιλία της Τουρκίας

O Ερντογάν θέλει να δείξει ότι πιέζει για αποκλιμάκωση

Ο Τούρκος πρόεδρος επέμεινε ότι η χώρα του έχει καταβάλει έντονες προσπάθειες για να μειωθεί η ένταση, να σταματήσει η αιματοχυσία και να ανοίξει ξανά ο δρόμος του διαλόγου. Η εικόνα που θέλει να εκπέμψει η Άγκυρα είναι ότι κινείται ανάμεσα σε δύο στόχους: αφενός να προστατεύσει τα δικά της σύνορα και συμφέροντα, αφετέρου να διατηρήσει ρόλο διαμεσολαβητή και σταθεροποιητικού παράγοντα. Ο Ερντογάν επανέλαβε ότι η Τουρκία επιθυμεί μια θετική ατζέντα με αμοιβαίο σεβασμό, ισότητα και λογική αμοιβαίου οφέλους, από την ανατολική Μεσόγειο μέχρι τα Βαλκάνια και από την Αφρική μέχρι τη Λατινική Αμερική. Η ευρύτερη τουρκική γραμμή, όπως την είχε καταγράψει και το Reuters πριν από λίγες ημέρες, είναι ότι οι αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις κατά του Ιράν συνιστούν παραβίαση του διεθνούς δικαίου και ότι η περιοχή δεν αντέχει άλλη αποσταθεροποίηση.

Η σαφής προειδοποίηση Ερντογάν προς την ιρανική πλευρά

Ιδιαίτερο βάρος είχε η αναφορά του Ερντογάν στις επιθέσεις που συνδέονται με το Ιράν κατά «αδελφικών κρατών», με ειδική μνεία στο Αζερμπαϊτζάν και στις χώρες του Κόλπου. Ο Τούρκος πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η Τουρκία δεν εγκρίνει καθόλου τέτοιου είδους επιθέσεις και ότι έχει μεταφέρει στην ιρανική πλευρά καθαρές προειδοποιήσεις για τις συνέπειές τους. Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία γιατί η Άγκυρα προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στη ρητορική στήριξης της περιφερειακής σταθερότητας και στην ανάγκη να μην εμφανιστεί αδύναμη απέναντι σε άμεσες απειλές προς τον τουρκικό χώρο. Το AP μετέδωσε ότι ο Ερντογάν προειδοποίησε το Ιράν να αποφύγει περαιτέρω «προκλητικά βήματα», τονίζοντας ότι τέτοιες κινήσεις βλάπτουν τη φιλία και τη γειτονία των δύο λαών.

Η Σύνοδος του ΝΑΤΟ και το ευρύτερο τουρκικό μήνυμα

Ο Ερντογάν συνέδεσε την κρισιμότητα της συγκυρίας και με τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ που θα φιλοξενήσει η Τουρκία τον Ιούλιο, λέγοντας ότι μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της ειρήνης και της σταθερότητας. Αυτή η αναφορά δεν είναι τυχαία. Η Άγκυρα επιχειρεί να παρουσιάσει τον εαυτό της ως αναγκαίο κόμβο ασφάλειας, διπλωματίας και περιφερειακού ελέγχου σε μια περίοδο όπου η Μέση Ανατολή κινείται σε εξαιρετικά ασταθές πεδίο. Την ίδια ώρα, το Reuters σημείωσε ότι η Τουρκία, παρότι βασίζεται σε νατοϊκές αντιαεροπορικές δυνατότητες για να αναχαιτίζει απειλές που φτάνουν κοντά στον εναέριο χώρο της, δεν έχει μέχρι στιγμής ενεργοποιήσει το άρθρο 4 του ΝΑΤΟ για επίσημες διαβουλεύσεις. Αυτό δείχνει ότι η Άγκυρα θέλει να κρατήσει ανοιχτές τις επιλογές της, χωρίς να κλιμακώσει θεσμικά την κρίση πριν το κρίνει απολύτως απαραίτητο.