EnΕυρωπαϊκό Κοινοβούλιο: Το νέο νομοσχέδιο για τη μετανάστευση και τα κέντρα επιστροφής σε τρίτες χώρες
Τι προβλέπεται
Πώς θα λειτουργεί η διαδικασία με τα κέντρα ασύλου σε τρίτες χώρες - Όσα ενέκρινε πρόσφατα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Ελισαβετ Σταμοπουλου
Ειδικά μέτρα για το μεταναστευτικό με στόχο την ομαλότητα και την αποφυγή συνθηκών συμφόρησης ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με ένα νέο νομοσχέδιο που εισάγει σχέδια για «κέντρα επιστροφής» σε τρίτες χώρες. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (LIBE) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τροπολογίες για την αναθεώρηση των διαδικασιών επιστροφής στην ΕΕ. Ο κανονισμός αυτός επιστροφής, που προτάθηκε για πρώτη φορά από την αρμόδια επιτροπή τον Μάρτιο του 2025, θα βελτιστοποιήσει τη διαδικασία επιστροφής των αιτούντων άσυλο των οποίων η αίτηση απορρίφθηκε σε ολόκληρη την ΕΕ.
Εάν εγκριθεί από την πλειοψηφία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο νέος νόμος θα οδηγήσει επίσης στην εισαγωγή των λεγόμενων «κόμβων επιστροφής», εγκαταστάσεων που σχεδιάζονται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου οι χώρες στοχεύουν να στείλουν άτομα που έχουν διαταχθεί να φύγουν μετά την απόρριψη των αιτήσεών τους για άσυλο. Όσοι τάσσονται υπέρ των νέων πρακτικών για το μεταναστευτικό, κάνουν λόγο για μια πρακτική λύση απέναντι σε συνθήκες συμφόρησης.
Θα προβλέπεται, τέλος, απέλαση στη χώρα καταγωγής ή μεταφορά σε άλλη «ασφαλή τρίτη χώρα».
Σημειώνεται ότι η χρηματοδότηση θα προέλθει από το ετήσιο ταμείο αλληλεγγύης ύψους 420 εκατομμυρίων ευρώ από κράτη μέλη που επιλέγουν να μην συμμετέχουν στις μεταφορές αιτούντων άσυλο.
Η συμφωνία της Ιταλίας με την Αλβανία για την κατασκευή και λειτουργία κέντρων στο Σεντζίν και το Γκιάντερ, με 670 εκατομμύρια ευρώ σε διάστημα πέντε ετών για την επεξεργασία ζητημάτων 36.000 ατόμων ετησίως, θα λειτουργήσει επίσης στο πλαίσιο του κύριου σχεδίου.
Η προσέγγιση του Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επιβεβαιώνει ότι τα κέντρα κράτησης εξυπηρετούν διπλό ρόλο: τελικούς προορισμούς ή κέντρα διέλευσης για απέλαση.
Οι νέοι κανόνες λειτουργούν ως αντίβαρο απέναντι σε ανομοιογενείς εθνικές διαδικασίες με ένα σύστημα ταχείας διαδικασίας της ΕΕ αλλά με σημαντικά αυστηρότερους μηχανισμούς επιβολής.
Εάν εγκριθεί από την πλειοψηφία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο νέος νόμος θα οδηγήσει επίσης στην εισαγωγή των λεγόμενων «κόμβων επιστροφής», εγκαταστάσεων που σχεδιάζονται εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου οι χώρες στοχεύουν να στείλουν άτομα που έχουν διαταχθεί να φύγουν μετά την απόρριψη των αιτήσεών τους για άσυλο. Όσοι τάσσονται υπέρ των νέων πρακτικών για το μεταναστευτικό, κάνουν λόγο για μια πρακτική λύση απέναντι σε συνθήκες συμφόρησης.
Πώς θα λειτουργεί η διαδικασία με τα κέντρα ασύλου σε τρίτες χώρες
Μια χώρα της ΕΕ εκδίδει εντολή επιστροφής μετά την απόρριψη αίτησης ασύλου και οι εντολές αυτές θα αναγνωρίζονται σε ολόκληρο το ευρωπαϊκό μπλοκ έως τον Ιούλιο του 2027. Ακολουθεί η μεταφορά σε σε κέντρο σε τρίτη χώρα όπου θα διενεργούνται έλεγχοι ταυτότητας, απόκτηση ταξιδιωτικών εγγράφων, κράτηση εάν το άτομο αντιστέκεται ή αποτελεί κίνδυνο.Θα προβλέπεται, τέλος, απέλαση στη χώρα καταγωγής ή μεταφορά σε άλλη «ασφαλή τρίτη χώρα».
Σημειώνεται ότι η χρηματοδότηση θα προέλθει από το ετήσιο ταμείο αλληλεγγύης ύψους 420 εκατομμυρίων ευρώ από κράτη μέλη που επιλέγουν να μην συμμετέχουν στις μεταφορές αιτούντων άσυλο.
Η συμφωνία της Ιταλίας με την Αλβανία για την κατασκευή και λειτουργία κέντρων στο Σεντζίν και το Γκιάντερ, με 670 εκατομμύρια ευρώ σε διάστημα πέντε ετών για την επεξεργασία ζητημάτων 36.000 ατόμων ετησίως, θα λειτουργήσει επίσης στο πλαίσιο του κύριου σχεδίου.
Η προσέγγιση του Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επιβεβαιώνει ότι τα κέντρα κράτησης εξυπηρετούν διπλό ρόλο: τελικούς προορισμούς ή κέντρα διέλευσης για απέλαση.
Οι νέοι κανόνες λειτουργούν ως αντίβαρο απέναντι σε ανομοιογενείς εθνικές διαδικασίες με ένα σύστημα ταχείας διαδικασίας της ΕΕ αλλά με σημαντικά αυστηρότερους μηχανισμούς επιβολής.
