Η σύγκρουση γύρω από το Ιράν μπαίνει σε ακόμη πιο επικίνδυνη φάση, καθώς η Τεχεράνη εμφανίζεται να απορρίπτει την αμερικανική πρόταση κατάπαυσης του πυρός που διαβιβάστηκε μέσω Πακιστάν, ενώ παράλληλα η Ουάσιγκτον ενισχύει τη στρατιωτική της παρουσία στην περιοχή. Σύμφωνα με Reuters και Associated Press, η αμερικανική πλευρά έστειλε ένα πλαίσιο 15 σημείων με στόχο την αποκλιμάκωση, όμως η ιρανική δημόσια γραμμή παρέμεινε αρνητική, με εκπροσώπους της Τεχεράνης να δηλώνουν ότι δεν μπορούν να υπάρξουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις όσο συνεχίζονται οι επιθέσεις και όσο το Ιράν θεωρεί ότι οι ΗΠΑ υπονομεύουν οποιαδήποτε προοπτική εμπιστοσύνης.

Αρνητική απάντηση από το Ιράν

Το Ιράν φέρεται να απάντησε αρνητικά στην αμερικανική πρόταση που αποσκοπούσε στον τερματισμό του πολέμου, επιμένοντας ότι αυτό θα συμβεί μόνο σύμφωνα με τους όρους και το χρονοδιάγραμμα της Τεχεράνης, όπως δήλωσε την Τετάρτη ένας υψηλόβαθμος αξιωματούχος σε θέματα πολιτικής και ασφάλειας στο Press TV. Ο αξιωματούχος, ο οποίος γνωρίζει τις λεπτομέρειες της πρότασης, μιλώντας  στο Press TV, ανέφερε ότι το Ιράν δεν θα επιτρέψει στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να καθορίσει το χρονοδιάγραμμα του τερματισμού του πολέμου. Ανέφερε ότι η αρχική απάντηση του Ιράν στην πρόταση των ΗΠΑ για τερματισμό του πολέμου δεν ήταν “θετική”. Όπως εξήγησε πάντως, η Τεχεράνη εξακολουθεί να  εξετάζει την αμερικανική πρόταση.

 Ιράν: «Εμείς αποφασίζουμε πότε θα λήξει ο πόλεμος»

«Το Ιράν θα τερματίσει τον πόλεμο όταν αποφασίσει να το πράξει και όταν εκπληρωθούν οι δικοί του όροι», δήλωσε ο αξιωματούχος, τονίζοντας την αποφασιστικότητα της Τεχεράνης να συνεχίσει την άμυνά της και να επιφέρει «βαριά πλήγματα» στον εχθρό έως ότου ικανοποιηθούν τα αιτήματά της. Σύμφωνα με τον αξιωματούχο, η Ουάσιγκτον επιδιώκει διαπραγματεύσεις μέσω διαφόρων διπλωματικών διαύλων, προωθώντας προτάσεις που η Τεχεράνη θεωρεί «υπερβολικές» και αποκομμένες από την πραγματικότητα της αποτυχίας των ΗΠΑ στο πεδίο της μάχης. Ο αξιωματούχος έφερε παραδείγματα από δύο προηγούμενους γύρους διαπραγματεύσεων που πραγματοποιήθηκαν την άνοιξη και το χειμώνα του 2025, χαρακτηρίζοντάς τους ως παραπλανητικούς.

Το σχέδιο των ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν

Το σχέδιο που προωθήθηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες φέρεται να περιλαμβάνει ζητήματα άρσης κυρώσεων, περιορισμών στο πυρηνικό πρόγραμμα, ελέγχου των πυραύλων και ρυθμίσεων για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ. Ωστόσο, η ιρανική πλευρά θεωρεί βασικά στοιχεία του πλαισίου απαράδεκτα, κυρίως σε ό,τι αφορά τις στρατηγικές της δυνατότητες και τον περιφερειακό της ρόλο. Την ίδια στιγμή, ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει πως υπάρχουν παρασκηνιακές επαφές με «υψηλά» πρόσωπα του Ιράν, η Τεχεράνη συνεχίζει δημόσια να απορρίπτει την ιδέα ότι βρίσκεται σε τροχιά απευθείας συνεννόησης με την αμερικανική κυβέρνηση.

Στο ενδιάμεσο, το Πακιστάν αναδεικνύεται σε βασικό μεσολαβητή. Reuters και AP καταγράφουν ότι το Ισλαμαμπάντ μετέφερε την αμερικανική πρόταση στην Τεχεράνη και παραμένει σε ανοιχτή γραμμή και με τις δύο πλευρές, ενώ Πακιστανοί αξιωματούχοι και αναλυτές μιλούν για έμμεσες συνομιλίες που προχωρούν «αθόρυβα αλλά με ταχύ ρυθμό». Στο επίκεντρο αυτής της προσπάθειας βρίσκονται ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, η στρατιωτική ηγεσία και κυρίως ο Ασίμ Μουνίρ, καθώς το Ιράν εξακολουθεί να βλέπει το Πακιστάν ως έναν από τους λιγότερο εχθρικούς γείτονές του και ως πιθανό τόπο συνομιλιών, εφόσον δοθούν εγγυήσεις για παύση των επιθέσεων.

Η ιρανική στάση και οι όροι της

Αυτές ακριβώς οι εγγυήσεις φαίνεται πως είναι ο πυρήνας της ιρανικής στάσης. Η Τεχεράνη δείχνει να μην απορρίπτει απλώς μια πρόταση εκεχειρίας, αλλά να επιχειρεί να επιβάλει ένα διαφορετικό πλαίσιο συζήτησης, στο οποίο θα προηγείται η διακοπή των επιθέσεων, θα διασφαλίζεται ότι δεν θα επαναληφθεί η ίδια πίεση εις βάρος της και θα ανοίγει η κουβέντα μόνο με όρους που δεν θα μοιάζουν με μονομερή υποχώρηση. Στο εσωτερικό του Ιράν, η σκληρή αυτή γραμμή συνδέεται και με το γεγονός ότι η ηγεσία αισθάνεται βαθιά εκτεθειμένη ύστερα από χτυπήματα σε στρατιωτικούς και κρατικούς στόχους, γεγονός που κάνει ακόμη δυσκολότερη κάθε γρήγορη αποδοχή μιας αμερικανικής φόρμουλας.

Ειδικότερα, ο αξιωματούχος ανέφερε πέντε συγκεκριμένους όρους υπό τους οποίους το Ιράν θα συμφωνούσε να τερματίσει τον πόλεμο. Αυτοί περιλαμβάνουν: 

-Την πλήρη παύση της «επιθετικότητας και των δολοφονιών» από τον εχθρό.

-Τη θέσπιση συγκεκριμένων μηχανισμών που θα διασφαλίζουν ότι ο πόλεμος δεν θα επιβληθεί εκ νέου στην Ισλαμική Δημοκρατία.

-Εγγυημένη και σαφώς καθορισμένη καταβολή αποζημιώσεων και αποκαταστάσεων για τις ζημίες του πολέμου.

-Τη λήξη του πολέμου σε όλα τα μέτωπα και για όλες τις ομάδες αντίστασης που εμπλέκονται σε ολόκληρη την περιοχή.

-Διεθνή αναγνώριση και εγγυήσεις σχετικά με το κυριαρχικό δικαίωμα του Ιράν να ασκεί εξουσία στο Στενό του Ορμούζ.

Πώς αντέδρασαν οι αγορές

Παρά την ένταση, οι αγορές ενέργειας εμφανίζονται προς το παρόν πιο ψύχραιμες από όσο φοβούνταν πολλοί. Η είδηση περί αμερικανικής πρότασης εκεχειρίας οδήγησε σε πτώση του πετρελαίου, με το Brent να υποχωρεί κάτω από τα 100 δολάρια και το WTI κοντά στα υψηλά 80 δολάρια, καθώς οι επενδυτές πόνταραν ότι μπορεί να υπάρξει έστω και περιορισμένη αποκλιμάκωση. Αυτό δείχνει ότι οι αγορές δεν τιμολογούν ακόμη ένα σενάριο άμεσης, πλήρους ενεργειακής ασφυξίας, αλλά μάλλον μια παρατεταμένη και επικίνδυνη κρίση που παραμένει όμως ελέγξιμη. Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η ψυχραιμία μπορεί να αποδειχθεί εύθραυστη αν οι δίαυλοι μεσολάβησης καταρρεύσουν οριστικά.