Η διαστημική αποστολή Artemis II της NASA σημείωσε διπλή ιστορική επιτυχία: κατέρριψε το ρεκόρ για τη μεγαλύτερη απόσταση που έχουν διανύσει ποτέ άνθρωποι από τον πλανήτη μας και παράλληλα το πλήρωμά της είχε την αγαστή τύχη να αποτελέσει την πρώτη ανθρώπινη θέα του εντυπωσιακού κρατήρα Mare Orientale. Αυτή η επίτευξη σηματοδοτεί μια νέα εποχή στη διαστημική εξερεύνηση, πενήντα τρία χρόνια μετά την τελευταία επανδρωμένη πτήση προς τη Σελήνη.

Διαβάστε: Artemis II: Το πλήρωμα της αποστολής στη Σελήνη θα αντικρίσει κάτι που δεν έχει ξαναδεί ανθρώπινο μάτι - Τα 40 λεπτά που θα χαθεί η επικοινωνία με τη Γη

Το νέο ρεκόρ απόστασης της αποστολής Artemis II

Το βράδυ της Δευτέρας, λίγο πριν τις 9:00 μ.μ. ώρα Ελλάδας, το τετραμελές πλήρωμα ξεπέρασε την ιστορική απόσταση των 400.171 χιλιομέτρων από τη Γη που είχε καταγράψει η αποστολή Apollo 13 το 1970. Η διαστημική κάψουλα Orion, που μεταφέρει τους τρεις Αμερικανούς αστροναύτες Ριντ Γουάισμαν, Βίκτορ Γκλόβερ, Κριστίνα Κοχ και τον Καναδό Τζέρεμι Χάνσεν, συνεχίζει την πορεία της γύρω από τη Σελήνη χρησιμοποιώντας μια ελεύθερη τροχιά επιστροφής.

Η τεχνική αυτή επιτρέπει στην κάψουλα να πετάξει γύρω από την αθέατη πλευρά της Σελήνης, ενώ η βαρύτητα του φυσικού μας δορυφόρου θα την εκτοξεύσει αυτόματα πίσω προς τη Γη. Η εκτόξευση πραγματοποιήθηκε από το Διαστημικό Κέντρο Kennedy στη Φλόριντα την Τετάρτη γύρω στις 6:35 μ.μ. τοπική ώρα, και η αποστολή αναμένεται να ολοκληρωθεί στις 10 Απριλίου με προσθαλάσσωση στον Ειρηνικό Ωκεανό, ανοιχτά των ακτών του Σαν Ντιέγκο.



Mare Orientale: η πρώτη ανθρώπινη παρατήρηση του μυστηριώδους κρατήρα

Το πλήρωμα της Artemis II έγινε το πρώτο που αντίκρισε με γυμνό μάτι ολόκληρη τη λεκάνη Mare Orientale, έναν εντυπωσιακό κρατήρα στην απέναντι πλευρά της Σελήνης. Μέχρι σήμερα, η ανθρωπότητα είχε πρόσβαση μόνο σε φωτογραφίες που είχαν τραβήξει ρομποτικά διαστημόπλοια. Η NASA δημοσίευσε την Κυριακή μια φωτογραφία της Ανατολικής Λεκάνης, χαρακτηρίζοντάς την ως «ιστορία εν όψει».

Αυτή η σκοτεινή κηλίδα στη σεληνιακή επιφάνεια έχει διάμετρο 900 χιλιόμετρα και στρογγυλό σχήμα που μοιάζει με στόχο. Αποτελείται από τρεις ομόκεντρους δακτυλίους, με τον μεγαλύτερο να είναι τρεις φορές μεγαλύτερος από την πολιτεία της Μασαχουσέτης. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι δημιουργήθηκε από τη σύγκρουση ενός αστεροειδή πλάτους περίπου 64 χιλιομέτρων με τη Σελήνη. Τέτοιες λεκάνες πολλαπλών δακτυλίων παρατηρούνται σε πολλούς βραχώδεις και παγωμένους πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος.


Η εμπειρία των αστροναυτών στην αθέατη πλευρά της Σελήνης

Η αστροναύτης Κριστίνα Κοχ περιέγραψε στο NBC News την εμπειρία της παρατήρησης: «Τα σκοτεινά μέρη απλώς δεν βρίσκονται ακριβώς στη σωστή θέση. Υπάρχει κάτι που με κάνει να νιώθω ότι δεν είναι το φεγγάρι που έχω συνηθίσει να βλέπω». Το πλήρωμα της Artemis II συνέκρινε τις παρατηρήσεις του με το υλικό μελέτης για να κατανοήσει πλήρως τι αντίκριζε. «Αυτή είναι η σκοτεινή πλευρά», τόνισε η Koch. «Αυτό είναι κάτι που δεν έχουμε ξαναδεί».

Η θέση του Mare Orientale στο δυτικότερο άκρο της ορατής πλευράς της Σελήνης το καθιστά εξαιρετικά δύσκολο να παρατηρηθεί από τη Γη. Η μοναδική τροχιά της αποστολής Artemis II επέτρεψε στους αστροναύτες να δουν ολόκληρη τη λεκάνη για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία, κάτι που το διαστημικό πρόγραμμα της NASA χαρακτήρισε ως σημαντικό ορόσημο.

mare-orientale

O ανιχνευτής LRO της NASA απεικόνισε τον Mare Orientale σε ψευδοέγχρωμη παρουσίαση

Ο συμβολισμός και το μήνυμα της αποστολής

Ενώ το Apollo 8 είχε φτάσει στη Σελήνη την παραμονή των Χριστουγέννων του 1968, με τους αστροναύτες να διαβάζουν απόσπασμα από τη Γένεση, η σύμπτωση του ταξιδιού της Artemis II κατά τη διάρκεια του Πάσχα δεν διέφυγε της προσοχής του πληρώματος. Ο Βίκτορ Γκλόβερ εξέφρασε έναν βαθύτερο συμβολισμό: «Η ανθρωπότητα είναι ένας λαός. Χωρίς σύνορα, χωρίς σημαίες. Μόνο ένας μπλε πλανήτης».

Αυτή η αποστολή αποτελεί την πρώτη επανδρωμένη πτήση προς τη Σελήνη από το 1972 και ανοίγει το δρόμο για μελλοντικές αποστολές που θα περιλαμβάνουν προσσελήνωση. Η επιτυχία της Artemis II επιβεβαιώνει την ικανότητα της NASA να στείλει ξανά ανθρώπους πέρα από την τροχιά της Γης και να εξερευνήσει νέους ορίζοντες στο διάστημα.