Μέση Ανατολή: Πότε θα πατήσει το "κουμπί" ο Τραμπ - Τα σενάρια για χτύπημα μέσα σε 72 ώρες και η πιθανότητα παράτασης των διαπραγματεύσεων
Στα ύψη το διπλωματικό θερμόμετρο
Τα τελεσίγραφα που έχει θέσει ο Τραμπ στο Ιράν τον τελευταίο μήνα - Τι επιδιώκουν οι ΗΠΑ και τι η Τεχεράνη, η εικόνα στα Στενά του Ορμούζ
Με το χέρι στη σκανδάλη βρίσκεται ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, που σφίγγει τον κλοιό γύρω από την Τεχεράνη και πιέζει την ιρανική πλευρά να καταλήξει σε συμφωνία κατάπαυσης του πυρός προκειμένου να ανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ και η σκιά της γενικευμένης αναταραχής πάνω από την παγκόσμια κοινότητα να απομακρυνθεί. Η επιλογή ορισμένων λέξεων σε ένα από τα τελευταία μηνύματα του προέδρου των ΗΠΑ, στην κοινωική του πλατφόρμα, Τruth Social, δεν ήταν τυχαία. Επέλεξε να ανεβάσει τους τόνους κάνοντας λόγο για αφανισμό ενώ άφησε σαφείς αιχμές για την αρχή του τέλους ενός καθεστώτος που - για την Ουάσινγκτον - έχει συνδεθεί με την τις σκοταδιστικές πρακτικές και την εμφανή οπισθοδρόμηση. Δεδομένου ότι το επιτελείο Τραμπ έχει ενθαρρύνει τις διαδηλώσεις των Ιρανών απέναντι σε ένα καθεστώς που δημιουργεί κοινωνική και οικονομική ασφυξία, δεν αποκλείεται ένα από τα τελευταία αμερικανο-ισραηλινά χτυπήματα να συνδεθεί με την εξουδετέρωση μέλους που σχετίζεται με τους Χαμενεϊ. Από την άλλη, το ερώτημα του ενός εκατομμυρίου, που πλανάται επίμονα πάνω από τη διεθνή γεωπολιτική σκακιέρα, είναι πότε ακριβώς θα χτυπήσει ο Τραμπ. Θα πατήσει το κουμπί κατά την εκπνοή του τελεσιγράφου, τα ξημερώματα της Τετάρτης ή σε ανύποπτο χρόνο, κάποια στιγμή στη συνέχεια;
Στα σενάρια που παρουσίασε νωρίτερα η εφημερίδα Wall Street Journal για τις επόμενες κινήσεις του Αμερικανού προέδρου παρουσιάζεται κι εκείνο σύμφωνα με το οποίο δεν αποκλείεται τελικά να μην υπάρξει στρατιωτική δράση. Αυτό, όμως, είναι ένα από τα διακινούμενα σενάρια. Ένα δεύτερο ενδεχόμενο είναι η παράταση των έμμεσων διαπραγματεύσεων και το τρίτο, τελικά ο Τραμπ να πάρει την απόφαση και να εξαπολύσει σφοδρή επίθεση κατά του Ιράν. Οι πιθανότητες να συνεχιστούν, τη δεδομένη χρονική στιγμή, οι διεργασίες επί ενός σχεδίου κατάπαυσης του πυρός, μοιάζουν μάλλον απίθανες αφού οι συνεχιζόμενες προσπάθειες του Ισλαμαμπάντ, που παραδίδει κείμενα με σημεία για κατάπαυση του πυρός, πέφτουν στο κενό. Η Τεχεράνη, μάλιστα, πριν από ένα 24ωρο απέρριψε την πρόταση προσωρινής εκεχειρίας και τάχθηκε υπέρ της συνέχισης του πολέμου και της παράτασης του καθεστώτος αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ.
Την ίδια στιγμή, διεθνείς αναλυτές εκτιμούν πως - κατά την προσφιλή του τακτική - ο Αμερικανός πρόεδρος θα προβεί σε αιφνιδιαστικό χτύπημα πιθανόν και σε 72 ώρες, με έμφαση στην ανάκτηση του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ. Για πολλούς, το σενάριο της χερσαίας επέμβασης μοιάζει μάλλον απίθανο αφού θα ισοδυναμούσε με ενεργοποίηση βραδυφλεγούς βόμβας για τους συμμάχους των ΗΠΑ.
Εκείνο, πάντως, που παρατηρείται είναι η εικόνα γενικευμένης ανησυχίας και συνάμα ετοιμότητας ανά τα κράτη του Κόλπου, που λίγο έως πολύ διαμηνύουν πως δεν θα μείνουν σε θέση παρατηρητή απέναντι στην ιρανική επιθετικότητα. Το γεγονός αυτό πιθανόν να φέρει τον Τραμπ πιο κοντά στην απόφαση να εξαπολύσει σφοδρά πλήγματα σε ανύποπτο χρόνο προκειμένου να επιτύχει ένα πιο ηχηρό πλήγμα έναντι του ιρανικού καθεστώτος. Τα πιθανά ιρανικά αντίποινα αναμένονται όμως με αγωνία δεδομένου ότι η Τεχεράνη έχει απειλήσει να βυθίσει στο σκοτάδι ολόκληρη την περιοχή της Μέσης Ανατολής σε περίπτωση που γίνει αποδέκτης μεγάλης αμερικανικής επίθεσης.
Δύο ημέρες αργότερα, δήλωσε ότι υπήρξαν «πολύ καλές και παραγωγικές συνομιλίες» μεταξύ των χωρών και ανέβαλε τις επιθέσεις κατά των ενεργειακών υποδομών για πέντε ημέρες.
Στις 27 Μαρτίου, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα αναβάλει την επίθεση σε ενεργειακούς σταθμούς για 10 ημέρες, «σύμφωνα με αίτημα της ιρανικής κυβέρνησης», μεταφέροντας την προθεσμία στις 6 Απριλίου.
Την περασμένη Παρασκευή, με την προθεσμία της 6ης Απριλίου να πλησιάζει, προειδοποίησε ότι το Ιράν είχε «48 ώρες» προτού επέλθει η ολοκληρωτική κόλαση.
Εν τω μεταξύ, το Ιράν έχει καταστήσει σαφές ότι όποια πολιτική υποδομή στοχεύσουν οι ΗΠΑ, θα υπάρξουν αντίποινα στα κράτη του Κόλπου. Έτσι, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και ενδεχομένως το Κατάρ θα προετοιμαστούν αναλόγως σε περίπτωση που ο Τραμπ προχωρήσει με την απειλή του.
Οι μεσολαβητές των ειρηνευτικών συνομιλιών εργάζονται, στο μεταξύ, πάνω σε μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που θα μπορούσε να αποδεχτεί το Ιράν σχετικά με το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ και του αποθέματος ουρανίου του. Τα δύο αυτά ζητήματα είναι τα κύρια αγκάθια στις συνομιλίες τη στιγμή που οι μεσολαβητές θέλουν να δουν εάν η Τεχεράνη θα μπορούσε να προχωρήσει σε ορισμένα βήματα και στα δύο ζητήματα κατά την πρώτη φάση της συμφωνίας.
Στα σενάρια που παρουσίασε νωρίτερα η εφημερίδα Wall Street Journal για τις επόμενες κινήσεις του Αμερικανού προέδρου παρουσιάζεται κι εκείνο σύμφωνα με το οποίο δεν αποκλείεται τελικά να μην υπάρξει στρατιωτική δράση. Αυτό, όμως, είναι ένα από τα διακινούμενα σενάρια. Ένα δεύτερο ενδεχόμενο είναι η παράταση των έμμεσων διαπραγματεύσεων και το τρίτο, τελικά ο Τραμπ να πάρει την απόφαση και να εξαπολύσει σφοδρή επίθεση κατά του Ιράν. Οι πιθανότητες να συνεχιστούν, τη δεδομένη χρονική στιγμή, οι διεργασίες επί ενός σχεδίου κατάπαυσης του πυρός, μοιάζουν μάλλον απίθανες αφού οι συνεχιζόμενες προσπάθειες του Ισλαμαμπάντ, που παραδίδει κείμενα με σημεία για κατάπαυση του πυρός, πέφτουν στο κενό. Η Τεχεράνη, μάλιστα, πριν από ένα 24ωρο απέρριψε την πρόταση προσωρινής εκεχειρίας και τάχθηκε υπέρ της συνέχισης του πολέμου και της παράτασης του καθεστώτος αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ.
Την ίδια στιγμή, διεθνείς αναλυτές εκτιμούν πως - κατά την προσφιλή του τακτική - ο Αμερικανός πρόεδρος θα προβεί σε αιφνιδιαστικό χτύπημα πιθανόν και σε 72 ώρες, με έμφαση στην ανάκτηση του ελέγχου των Στενών του Ορμούζ. Για πολλούς, το σενάριο της χερσαίας επέμβασης μοιάζει μάλλον απίθανο αφού θα ισοδυναμούσε με ενεργοποίηση βραδυφλεγούς βόμβας για τους συμμάχους των ΗΠΑ.
Εκείνο, πάντως, που παρατηρείται είναι η εικόνα γενικευμένης ανησυχίας και συνάμα ετοιμότητας ανά τα κράτη του Κόλπου, που λίγο έως πολύ διαμηνύουν πως δεν θα μείνουν σε θέση παρατηρητή απέναντι στην ιρανική επιθετικότητα. Το γεγονός αυτό πιθανόν να φέρει τον Τραμπ πιο κοντά στην απόφαση να εξαπολύσει σφοδρά πλήγματα σε ανύποπτο χρόνο προκειμένου να επιτύχει ένα πιο ηχηρό πλήγμα έναντι του ιρανικού καθεστώτος. Τα πιθανά ιρανικά αντίποινα αναμένονται όμως με αγωνία δεδομένου ότι η Τεχεράνη έχει απειλήσει να βυθίσει στο σκοτάδι ολόκληρη την περιοχή της Μέσης Ανατολής σε περίπτωση που γίνει αποδέκτης μεγάλης αμερικανικής επίθεσης.
Ντόναλντ Τραμπ: Τα τελεσίγραφα στο Ιράν
Δεν είναι η πρώτη φορά στη διάρκεια των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή που ο Ντόναλντ Τραμπ υπαγορεύει την πολιτική των τελεσιγράφων. Η πρώτη φορά που έθεσε ζήτημα προθεσμιών ήταν στις 21 Μαρτίου, οπότε δήλωσε ότι θα χτυπήσει και θα εξαλείψει τους σταθμούς παραγωγής ενέργειας, ξεκινώντας πρώτα από τους μεγαλύτερους, εάν το Ιράν δεν άνοιγε ξανά τα Στενά του Ορμούζ εντός 48 ωρών.Δύο ημέρες αργότερα, δήλωσε ότι υπήρξαν «πολύ καλές και παραγωγικές συνομιλίες» μεταξύ των χωρών και ανέβαλε τις επιθέσεις κατά των ενεργειακών υποδομών για πέντε ημέρες.
Στις 27 Μαρτίου, ο Τραμπ δήλωσε ότι θα αναβάλει την επίθεση σε ενεργειακούς σταθμούς για 10 ημέρες, «σύμφωνα με αίτημα της ιρανικής κυβέρνησης», μεταφέροντας την προθεσμία στις 6 Απριλίου.
Την περασμένη Παρασκευή, με την προθεσμία της 6ης Απριλίου να πλησιάζει, προειδοποίησε ότι το Ιράν είχε «48 ώρες» προτού επέλθει η ολοκληρωτική κόλαση.
Εν τω μεταξύ, το Ιράν έχει καταστήσει σαφές ότι όποια πολιτική υποδομή στοχεύσουν οι ΗΠΑ, θα υπάρξουν αντίποινα στα κράτη του Κόλπου. Έτσι, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και ενδεχομένως το Κατάρ θα προετοιμαστούν αναλόγως σε περίπτωση που ο Τραμπ προχωρήσει με την απειλή του.
Οι μεσολαβητές των ειρηνευτικών συνομιλιών εργάζονται, στο μεταξύ, πάνω σε μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης που θα μπορούσε να αποδεχτεί το Ιράν σχετικά με το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ και του αποθέματος ουρανίου του. Τα δύο αυτά ζητήματα είναι τα κύρια αγκάθια στις συνομιλίες τη στιγμή που οι μεσολαβητές θέλουν να δουν εάν η Τεχεράνη θα μπορούσε να προχωρήσει σε ορισμένα βήματα και στα δύο ζητήματα κατά την πρώτη φάση της συμφωνίας.
En