Ο ρόλος "κλειδί" του Πακιστάν στην εκεχειρία ΗΠΑ & Ιράν: Πώς το Ισλαμαμπάντ και ο "αγαπημένος στρατάρχης" Μουνίρ καθόρισαν τις εξελίξεις
Τα βλέμματα στραμμένα στο Ισλαμαμπάντ
Το Πακιστάν συνέχισε να αποτελεί το "κανάλι επικοινωνίας" μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, πετυχαίνοντας την εκεχειρία λίγο πριν από τη λήξη του τελεσιγράφου του Τραμπ
Με φόντο την εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, αν ένα κράτος αναδείχθηκε ως καταλύτης, αυτό ήταν το Πακιστάν, με το Ισλαμαμπάντ μάλιστα να είναι αυτό που θα φιλοξενήσει τη Μεγάλη Παρασκευή (10/4) συνομιλίες, με στόχο μια οριστική συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών.
Το Πακιστάν αποτέλεσε όλο το κρίσιμο διάστημα τον «διαμετακομιστικό κόμβο» διαβίβασης μηνυμάτων μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, σε μια περίοδο κατά την οποία η απουσία εμπιστοσύνης ήταν σε υψηλό επίπεδο, κάτι λογικό ως συνέπεια του πολέμου, που προσέγγιζε πλέον τις 40 μέρες, και μετά τις εχθροπραξίες του προηγούμενου Ιουνίου. Ωστόσο, το Ισλαμαμπάντ δεν φάνηκε να εγκαταλείπει την προσπάθεια, ακόμα και όταν εντείνονταν τα εκατέρωθεν πλήγματα, ακόμα και όταν η ρητορική του Τραμπ περί «εξάλειψης του πολιτισμού» εντεινόταν ως επαναλαμβανόμενο μοτίβο.
Ως προς τον λόγο για τον οποίο το Ισλαμαμπάντ ανέλαβε τον παραπάνω καίριο ρόλο, αυτός συνίσταται στο ότι έχει ένα τουλάχιστον ικανοποιητικό επίπεδο σχέσεων και με τις δύο πλευρές: Αφενός με το Ιράν υπενθυμίζεται ότι μοιράζεται κοινά σύνορα, διατηρώντας μια «αδερφική», όπως τη χαρακτηρίζει, σχέση μαζί του, η οποία κατά την περίοδο αυτή οδήγησε σε ύψωση των τόνων ρητορικής ενάντια της Τεχεράνης ουσιαστικά μόνο χθες, Τρίτη, με φόντο μια επίθεση στη Σαουδική Αραβία, ενώ οι ώρες ήταν κρίσιμες για την κατάπαυση του πυρός. Ο λόγος, δε, γι' αυτό αποτελούσε ένα κοινό αμυντικό σύμφωνο με το Ριάντ, όπως αναφέρει και το BBC σε σχετική ανάλυση, χωρίς πάντως αυτό τελικά να ενεργοποιηθεί με φόντο τα πλήγματα σε βάρος της χώρας. Οι σχέσεις μεταξύ Ιράν και Πακιστάν, άλλωστε, έχουν βάθος, τόσο με βάση αναφοράς την περίοδο του σάχη όσο και της εγκαθίδρυσης του θεοκρατικού καθεστώτος, καθώς το Ισλαμαμπάντ αναγνώρισε γρήγορα την αλλαγή σελίδας στην Τεχεράνη, ενώ τρέφουν μια κοινή «αντιπάθεια» κατά των Βαλούχων και των προσπαθειών αυτονόμησής τους. Παράλληλα, δε, αποτελούν και οι δύο κόμβους στο σχέδιο της «Ζώνης του Μεταξιού» που προωθεί η Κίνα, με το Ιράν να επιθυμεί να γίνει μέλος του Οικονομικού Διαδρόμου Κίνας-Πακιστάν. Εξαιτίας αυτού, δε, και η Κίνα δεδομένα διαδραμάτισε τον δικό της ρόλο για να επέλθει η εκεχειρία, όπως δήλωσε και ο ίδιος ο Τραμπ στο Γαλλικό Πρακτορείο.
Η εκτίμηση του Τραμπ στον Ασίμ Μουνίρ
Όσον αφορά τις ΗΠΑ, μολονότι οι σχέσεις δεν ήταν πάντοτε αγαστές (άλλωστε, ο δίαυλος ΗΠΑ και Ινδίας έχει τον δικό του ρόλο στα ευρύτερα γεωπολιτικά τεκταινόμενα), το Πακιστάν επένδυσε στη βελτίωση του κλίματος, ιδίως κατά τη δεύτερη θητεία Τραμπ. Άλλωστε, με φόντο την ευόδωση αυτού του σκοπού, το Ισλαμαμπάντ είχε εντείνει το λόμπι στην Ουάσινγκτον, επιδιώκοντας να ανοίξει κανάλι επικοινωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ας μη λησμονείται, δε, ότι ο Πακιστανός στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ (που ανέλαβε καίριο ρόλο και στην παρούσα διαπραγματευτική διαδικασία) αποτελεί τον «αγαπημένο» του ενοίκου του Λευκού Οίκου (για τον οποίο μάλιστα είπε ότι ξέρει το Ιράν «όσο λίγοι»), ενώ το Πακιστάν πρότεινε ο Τραμπ να λάβει το Νόμπελ Ειρήνης για τον ρόλο του για τον τερματισμό του πολέμου μεταξύ Ινδίας και Πακιστάν πριν από έναν χρόνο.
Το παρασκήνιο και οι επαφές πριν βρεθεί η "χρυσή τομή"
Ο ρόλος του Πακιστάν για τη θετική εξέλιξη επιβεβαιώθηκε και από τις δύο πλευρές. Η ανάρτηση του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκτσί, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με την οποία επιβεβαίωσε την εκεχειρία δύο εβδομάδων στη Μέση Ανατολή, ξεκίνησε εκφράζοντας «ευγνωμοσύνη και εκτίμηση» προς τους «αγαπητούς μου αδελφούς», τον πρωθυπουργό του Πακιστάν, Σεχμπάζ Σαρίφ και τον στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ, «για τις αδιάκοπες προσπάθειές τους να τερματιστεί ο πόλεμος στην περιοχή». Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, μοιράστηκε την ανάρτηση του Αραγκτσί στο Truth Social, υποδηλώνοντας την επιβεβαίωση από την Ουάσινγκτον του ρόλου του Ισλαμαμπάντ στις ειρηνευτικές συνομιλίες.
Λίγο αργότερα, ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεμπάζ Σαρίφ, δήλωσε σε ανάρτησή του στο X: «Με τη μεγαλύτερη ταπεινότητα, είμαι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσω ότι η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, μαζί με τους συμμάχους τους, συμφώνησαν σε άμεση κατάπαυση του πυρός παντού, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου και αλλού, με άμεση ισχύ».
«Χαιρετίζω θερμά αυτή τη σοφή κίνηση και εκφράζω τη βαθύτατη ευγνωμοσύνη μου προς την ηγεσία και των δύο χωρών και προσκαλώ τις αντιπροσωπείες τους στο Ισλαμαμπάντ την Παρασκευή, 10 Απριλίου 2026, για να διαπραγματευτούν περαιτέρω μια οριστική συμφωνία για την επίλυση όλων των διαφορών», πρόσθεσε. «Ελπίζουμε ειλικρινά ότι οι ''Συνομιλίες του Ισλαμαμπάντ'' θα επιτύχουν τη διαρκή ειρήνη και επιθυμούμε να μοιραστούμε περισσότερα καλά νέα τις επόμενες ημέρες», δήλωσε ο Σαρίφ.
Το CBS News ανέφερε, δε, ότι ο πρόεδρος Τραμπ μίλησε με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, και τον Πακιστανό στρατάρχη Μουνίρ πριν οριστικοποιήσει την εκεχειρία δύο εβδομάδων. Σύμφωνα με αναφορές, ο Πακιστανός στρατάρχης Μουνίρ ήταν σε επαφή «όλη τη νύχτα» με τον Αμερικανό αντιπρόεδρο JD Vance, τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ και τον Ιρανό ΥΠΕΞ, Αραγκτσί.