Το φαινόμενο Ελ Νίνιο είναι ξανά στο επίκεντρο της διεθνούς επιστημονικής προσοχής. Τα νεότερα στοιχεία από τη NOAA, τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό και το IRI δείχνουν ότι ο τροπικός Ειρηνικός βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε ουδέτερη φάση ή σε μετάβαση από εξασθενημένη Λα Νίνια προς ουδέτερες συνθήκες, με την πιθανότητα εμφάνισης Ελ Νίνιο να αυξάνεται αργότερα μέσα στο 2026. Η NOAA ανέφερε τον Μάρτιο ότι ουδέτερες συνθήκες ευνοούνται έως το διάστημα Μαΐου με Ιουλίου, ενώ από το καλοκαίρι και μετά αυξάνονται οι πιθανότητες να αναδυθεί Ελ Νίνιο, με πιθανότητα 62% για την περίοδο Ιουνίου με Αυγούστου. Ωστόσο, η ίδια υπηρεσία ξεκαθαρίζει ότι η πιθανή ένταση του φαινομένου παραμένει πολύ αβέβαιη και ότι υπάρχει μόνο περίπου μία στις τρεις πιθανότητες να εξελιχθεί σε ισχυρό επεισόδιο το φθινόπωρο και στις αρχές του χειμώνα.

Διαβάστε: Η μοναδική χώρα στον κόσμο χωρίς πρωτεύουσα - Ήταν και από τις πιο πλούσιες

Το Ελ Νίνιο συνδέεται με ασυνήθιστα θερμότερα νερά στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό, μεταβολή που μπορεί να διαταράξει την ατμοσφαιρική κυκλοφορία, τα μοτίβα των ανέμων και τις ζώνες βροχοπτώσεων σε πολλές περιοχές του πλανήτη. Γι’ αυτό και κάθε φορά που αυξάνονται οι ενδείξεις για επιστροφή του φαινομένου, αναζωπυρώνεται η ανησυχία για ακραία φαινόμενα. Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός σημείωσε στις αρχές Μαρτίου ότι για το διάστημα Μαρτίου με Μαΐου του 2026 οι ουδέτερες συνθήκες έχουν πιθανότητα γύρω στο 60%, ενώ για το διάστημα Μαΐου με Ιουλίου η πιθανότητα Ελ Νίνιο ανεβαίνει περίπου στο 40%. Αυτό σημαίνει ότι το φαινόμενο δεν είναι ακόμη κυρίαρχο, αλλά παρακολουθείται στενά καθώς το δεύτερο μισό της χρονιάς μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικό.

Ελ Νίνιο: Τι δείχνουν τώρα τα μοντέλα και πού εντοπίζεται η αβεβαιότητα

Η συζήτηση για «Super Ελ Νίνιο» τροφοδοτείται από το γεγονός ότι ορισμένα μοντέλα βλέπουν γρήγορη άνοδο των θερμοκρασιών στην περιοχή Niño 3.4 αργότερα μέσα στο 2026. Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός στην εποχική ενημέρωση για Απρίλιο με Ιούνιο ανέφερε ότι αρκετά μοντέλα υποδηλώνουν ταχεία μετάβαση σε Ελ Νίνιο και ότι ορισμένα σενάρια βλέπουν ακόμη και ισχυρό επεισόδιο ως το καλοκαίρι. Παρ’ όλα αυτά, οι ίδιες οι επίσημες υπηρεσίες επισημαίνουν ότι η ανοιξιάτικη περίοδος είναι παραδοσιακά δύσκολη για ακριβή πρόγνωση του ENSO, γι’ αυτό και οι διατυπώσεις παραμένουν προσεκτικές.

Ελ Νίνιο: Ποιες περιοχές συνήθως επηρεάζονται περισσότερο

Αν τελικά αναπτυχθεί ένα ισχυρό Ελ Νίνιο, οι επιπτώσεις δεν θα είναι ίδιες παντού. Η NOAA εξηγεί ότι το φαινόμενο συχνά επηρεάζει την κατανομή βροχών και θερμοκρασιών σε μεγάλες γεωγραφικές ζώνες, ενώ ο WMO υπενθυμίζει ότι χρησιμοποιείται διεθνώς ως κρίσιμο εργαλείο προετοιμασίας για κινδύνους όπως ξηρασίες, πλημμύρες και διαταραχές στην αγροτική παραγωγή. Συνήθως αυξάνεται η ανησυχία για ξηρότερες και θερμότερες συνθήκες σε τμήματα της Αυστραλίας και της Ινδίας, για πλημμυρικά επεισόδια σε τμήματα της Νότιας Αμερικής και της Ανατολικής Αφρικής, αλλά και για σημαντικές αλλαγές στη δραστηριότητα των τροπικών κυκλώνων ανά λεκάνη. Σε κάθε περίπτωση, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι ακόμη και ένα μέτριο επεισόδιο μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις σε έναν ήδη θερμότερο πλανήτη.

Το συμπέρασμα είναι σαφές. Ο πλανήτης δεν βρίσκεται σήμερα μπροστά σε επιβεβαιωμένο «Super Ελ Νίνιο», όμως οι πιθανότητες για επιστροφή του Ελ Νίνιο αργότερα μέσα στο 2026 αυξάνονται και γι’ αυτό η παγκόσμια επιστημονική κοινότητα παρακολουθεί με προσοχή κάθε νέο σήμα από τον Ειρηνικό.