EnΠώς περικύκλωσε το Ιράν το Ισραήλ - Οι μυστικές στρατιωτικές επιχειρήσεις από το Αζερμπαϊτζάν και όχι μόνο
Τι αναφέρει το CNN
Οι τοποθεσίες στο Αζερμπαϊτζάν ήταν ανάμεσα σε πολυάριθμες μυστικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις και βάσεις του Ισραήλ σε διάφορες χώρες, όπως δήλωσαν οι πηγές στο CNN, συμπεριλαμβανομένου του Ιράκ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Σομαλιλάνδης
Ένα ολοκληρωμένο σχέδιο περικύκλωσης του Ιράν, το οποίο περιελάμβανε ακόμα και το Αζερμπαϊτζάν, φαίνεται πως είχε θέσει σε εφαρμογή το Ισραήλ. Ειδικότερα, σύμφωνα με τέσσερις πηγές, τις οποίες επικαλείται το CNN, το Ισραήλ ανέπτυξε μυστικά επίλεκτες στρατιωτικές μονάδες και δυνάμεις πληροφοριών στο Αζερμπαϊτζάν κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, ως μέρος ενός δικτύου απόκρυφων τοποθεσιών στη Μέση Ανατολή για τη διευκόλυνση των επιχειρήσεων εναντίον της Τεχεράνης.
Οι δυνάμεις αυτές επιχειρούσαν από διάφορες περιοχές στο νότιο Αζερμπαϊτζάν, δίπλα στα βόρεια σύνορα του Ιράν, όπως ανέφεραν δύο από τις πηγές. Στο πλησιέστερο σημείο της, η ανάπτυξη αυτή απείχε μόλις 60 μίλια από την ιρανική πόλη Ταμπρίζ, την οποία το Ισραήλ έπληξε κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Στις τοποθεσίες αυτές αναπτύχθηκαν επίσης ειδικές μονάδες καταδρομών, οι οποίες πραγματοποίησαν αποστολές συλλογής πληροφοριών και επιχειρήσεις με drones, σύμφωνα με τις άλλες δύο πηγές. Αυτό έδωσε στο Ισράηλ ένα πολύτιμο παρατηρητήριο για να ελέγχει το βόρειο Ιράν κατά τη διάρκεια της σύρραξης.
Οι τοποθεσίες στο Αζερμπαϊτζάν ήταν ανάμεσα σε πολυάριθμες μυστικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις και βάσεις σε διάφορες χώρες, όπως δήλωσαν οι πηγές στο CNN, συμπεριλαμβανομένου του Ιράκ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Σομαλιλάνδης. Οι δυνάμεις αυτές, που αρχικά είχαν σχεδιαστεί ως πιθανές ομάδες διάσωσης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, διεύρυναν το πεδίο δράσης τους και εξελίχθηκαν σε θέσεις στρατιωτικής υποστήριξης και συλλογής πληροφοριών.
Συνολικά, οι αναπτύξεις δυνάμεων που περιγράφουν οι πηγές τοποθέτησαν τις ισραηλινές δυνάμεις κατά μήκος της νότιας, δυτικής και βόρειας περιφέρειας του Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου. Αυτό επέκτεινε την εμβέλεια του στρατού κατά εκατοντάδες μίλια, βαθιά μέσα στην ιρανική επικράτεια. Οι προωθημένες αυτές θέσεις βοήθησαν το Ισραήλ να υποστηρίξει επαναλαμβανόμενα κύματα πληγμάτων εναντίον στόχων σε ολόκληρη τη χώρα.
Η επιχείρηση στο Αζερμπαϊτζάν αποτελούνταν από μερικές δεκάδες στρατιώτες. Ανάμεσά τους υπήρχαν μέλη των ειδικών επιχειρήσεων του Ισραήλ, της ελίτ αερομεταφερόμενης δύναμης μάχης και διάσωσης, καθώς και προσωπικό της Μοσάντ, σύμφωνα με μία από τις πηγές.
Εκπρόσωπος της πρεσβείας του Αζερμπαϊτζάν στις Ηνωμένες Πολιτείες ανέφερε σε δήλωσή του στο CNN: «Απορρίπτουμε κατηγορηματικά τους αβάσιμους ισχυρισμούς σχετικά με την υποτιθέμενη χρήση του εδάφους του Αζερμπαϊτζάν για επιχειρήσεις εναντίον τρίτων χωρών».
Το CNN επικοινώνησε με το Γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού και τις Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) για κάποιο σχόλιο.
Το CNN, το οποίο είναι το πρώτο μέσο που αναφέρει τη χρήση κρυφών ισραηλινών στρατιωτικών τοποθεσιών στη Σομαλιλάνδη, επικοινώνησε με το υπουργείο Εξωτερικών της χώρας για σχόλια.
Το Ισραήλ ανέπτυξε επίσης αθόρυβα μια συστοιχία αεράμυνας Iron Dome στα ΗΑΕ - καθώς και τα στρατεύματα για τη λειτουργία της - κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, όπως ανέφερε πρώτο το Axios, μαζί με άλλα αμυντικά συστήματα. Το CNN έχει αναφέρει στο παρελθόν ότι ο πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο αρχηγός της Μοσάντ και ο αρχηγός του ισραηλινού στρατού επισκέφθηκαν τα ΗΑΕ κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η αποκάλυψη αυτή προκάλεσε την έντονη διάψευση της επίσκεψης από την πλευρά των ΗΑΕ.
Το Ισραήλ θεωρεί εδώ και καιρό το Αζερμπαϊτζάν στρατηγικό εταίρο στον αγώνα του κατά του Ιράν, και οι προετοιμασίες ξεκίνησαν εβδομάδες πριν από τα πρώτα πλήγματα του πολέμου. Στα μέσα Ιανουαρίου, καθώς το Ιράν κατέστελλε διαδηλώσεις μεγάλης κλίμακας με μαζικές δολοφονίες διαδηλωτών, το Ισραήλ προετοίμασε μια μυστική αποστολή κατά μήκος των συνόρων Αζερμπαϊτζάν-Ιράν, όπως δήλωσαν στο CNN δύο από τις πηγές που γνωρίζουν τα σχέδια. Οι πηγές περιέγραψαν την αποστολή ως μια προκαταρκτική επιχείρηση που έθετε τις βάσεις για επόμενα βήματα, μέσω της εγκατάστασης συσκευών παρακολούθησης και εξοπλισμού πληροφοριών στην περιοχή.
Το Ισραήλ σχεδίαζε να εκτελέσει την επιχείρηση υπό την κάλυψη των πρώτων πληγμάτων του πολέμου, τα οποία επρόκειτο να σημειωθούν στα μέσα Ιανουαρίου. Ωστόσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ακύρωσε τα πλήγματα την τελευταία στιγμή, δηλώνοντας ότι το Ιράν είχε συμφωνήσει να σταματήσει τις δολοφονίες των διαδηλωτών.
Λιγότερο από δύο εβδομάδες αργότερα, ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών, Γκίντεον Σαάρ, επισκέφθηκε το Μπακού, όπου συνάντησε τον πρόεδρο του Αζερμπαϊτζάν και άλλους κορυφαίους αξιωματούχους. Τον Μάιο του 2025, το Αζερμπαϊτζάν φιλοξένησε επίσης κρυφά σπάνιες απευθείας συνομιλίες μεταξύ του Ισραήλ και της Συρίας.
Μία από τις κυριότερες επιχειρήσεις που εξαπολύθηκαν από το Αζερμπαϊτζάν, σύμφωνα με μία από τις πηγές, ήταν η εξόντωση του Ραχμάν Μογαντάμ (Rahman Moghaddam) στις 4 Μαρτίου. Ο Μογαντάμ ηγούνταν της διεύθυνσης πληροφοριών του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και το Ισραήλ τον θεωρούσε υπεύθυνο για τον σχεδιασμό απόπειρας δολοφονίας κατά του Τραμπ το 2024. Μία ημέρα αργότερα, drones έπληξαν αεροδρόμιο στον αζέρικο θύλακα του Ναχιτσεβάν, προκαλώντας ζημιές σε κτίριο αεροσταθμού και τον τραυματισμό αρκετών ανθρώπων. Ο πρόεδρος Ιλχάμ Αλίγιεφ (Ilham Aliyev) κατηγόρησε το Ιράν, χαρακτηρίζοντας την επίθεση «τρομοκρατική ενέργεια» που ήταν «ειδεχθής, δειλή και ξεδιάντροπη». Το Ιράν αρνήθηκε ότι εξαπέλυσε τα drones.
Στις 6 Μαρτίου, η Υπηρεσία Κρατικής Ασφάλειας του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε ότι εξάρθρωσε σχέδιο του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης για επίθεση σε κρίσιμες υποδομές, καθώς και σε ισραηλινούς και εβραϊκούς στόχους. Εβδομάδες αργότερα, το Ισραήλ παραδέχθηκε δημόσια ότι επρόκειτο για μια κοινή επιχείρηση, στην οποία συμμετείχαν η Μοσάντ, ο ισραηλινός στρατός και η υπηρεσία ασφαλείας Σιν Μπετ.
Το Ισραήλ και το Αζερμπαϊτζάν διατηρούν στενούς δεσμούς γύρω από εμπορικά και στρατιωτικά συμφέροντα. Το Μπακού προμηθεύει το Ισραήλ με μεγάλο μέρος του πετρελαίου του. Σε αντάλλαγμα, το Ισραήλ πουλάει στο Αζερμπαϊτζάν προηγμένα οπλικά συστήματα, ορισμένα από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν στις συγκρούσεις του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2016 και το 2020 εναντίον της Αρμενίας. Το Αζερμπαϊτζάν ήταν επίσης η πρώτη ξένη χώρα που αγόρασε το ισραηλινό σύστημα αεράμυνας Iron Dome το 2016.
«Η ισραηλινή στρατηγική στο Αζερμπαϊτζάν παραμένει εσκεμμένα χαμηλού προφίλ, βασιζόμενη σε μεταφορές όπλων, συνεργασία στον τομέα των πληροφοριών και μακροπρόθεσμη τεχνολογική αλληλεξάρτηση στον τομέα της ασφάλειας», έγραψε ο Γκέρσον Κόγκαν (Gershon Kogan), ειδικός σε θέματα για το Ιράν στο Κέντρο Στρατηγικών Μελετών Μπέγκιν-Σαντάτ, πριν ξεκινήσει ο πόλεμος με το Ιράν.
Η σχέση αυτή δίνει επίσης στο Αζερμπαϊτζάν πρόσβαση σε έναν κρίσιμο διπλωματικό πόρο, σύμφωνα με τον Τζόσουα Κουσέρα (Joshua Kucera), ανώτερο αναλυτή του Crisis Group, επιτρέποντας στο Μπακού να αξιοποιεί το ισραηλινό λόμπι στην Ουάσινγκτον.
«Το Αζερμπαϊτζάν προσπαθεί όλο και περισσότερο να τοποθετηθεί ως περιφερειακή δύναμη, και αυτό περιλαμβάνει το να λειτουργεί μερικές φορές ως ένα είδος γέφυρας μεταξύ του Ισραήλ και των αραβικών ή άλλων κρατών», δήλωσε ο Κουσέρα.
«Αν το Ισραήλ αποτελεί εργαλείο που βοηθά το Αζερμπαϊτζάν να καταπολεμήσει τις προσπάθειες αποσταθεροποίησης του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, αυτό κρατείται άκρως μυστικό», συμπλήρωσε ο Κουσέρα.
Οι δυνάμεις αυτές επιχειρούσαν από διάφορες περιοχές στο νότιο Αζερμπαϊτζάν, δίπλα στα βόρεια σύνορα του Ιράν, όπως ανέφεραν δύο από τις πηγές. Στο πλησιέστερο σημείο της, η ανάπτυξη αυτή απείχε μόλις 60 μίλια από την ιρανική πόλη Ταμπρίζ, την οποία το Ισραήλ έπληξε κατά τη διάρκεια του πολέμου.
Στις τοποθεσίες αυτές αναπτύχθηκαν επίσης ειδικές μονάδες καταδρομών, οι οποίες πραγματοποίησαν αποστολές συλλογής πληροφοριών και επιχειρήσεις με drones, σύμφωνα με τις άλλες δύο πηγές. Αυτό έδωσε στο Ισράηλ ένα πολύτιμο παρατηρητήριο για να ελέγχει το βόρειο Ιράν κατά τη διάρκεια της σύρραξης.
Ο ρόλος - κλειδί των γειτόνων του Ιράν στις επιχειρήσεις του Ισραήλ
Η μυστική αυτή ανάπτυξη στο Αζερμπαϊτζάν, την οποία μεταδίδει το CNN για πρώτη φορά, ήταν μία από τις πολλές στρατιωτικές θέσεις που διατηρούσε το Ισραήλ στη Μέση Ανατολή, προσφέροντας στις ένοπλες δυνάμεις του πρωτοφανή εμβέλεια. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει τον ρόλο που έπαιξαν οι γείτονες του Ιράν - άλλοι με δική τους άδεια και άλλοι πιθανώς χωρίς - στη διευκόλυνση των επιχειρήσεων κατά της Τεχεράνης, καταλήγοντας να εμπλακούν στη σύγκρουση.Οι τοποθεσίες στο Αζερμπαϊτζάν ήταν ανάμεσα σε πολυάριθμες μυστικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις και βάσεις σε διάφορες χώρες, όπως δήλωσαν οι πηγές στο CNN, συμπεριλαμβανομένου του Ιράκ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Σομαλιλάνδης. Οι δυνάμεις αυτές, που αρχικά είχαν σχεδιαστεί ως πιθανές ομάδες διάσωσης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, διεύρυναν το πεδίο δράσης τους και εξελίχθηκαν σε θέσεις στρατιωτικής υποστήριξης και συλλογής πληροφοριών.
Συνολικά, οι αναπτύξεις δυνάμεων που περιγράφουν οι πηγές τοποθέτησαν τις ισραηλινές δυνάμεις κατά μήκος της νότιας, δυτικής και βόρειας περιφέρειας του Ιράν κατά τη διάρκεια του πολέμου. Αυτό επέκτεινε την εμβέλεια του στρατού κατά εκατοντάδες μίλια, βαθιά μέσα στην ιρανική επικράτεια. Οι προωθημένες αυτές θέσεις βοήθησαν το Ισραήλ να υποστηρίξει επαναλαμβανόμενα κύματα πληγμάτων εναντίον στόχων σε ολόκληρη τη χώρα.
Η επιχείρηση στο Αζερμπαϊτζάν αποτελούνταν από μερικές δεκάδες στρατιώτες. Ανάμεσά τους υπήρχαν μέλη των ειδικών επιχειρήσεων του Ισραήλ, της ελίτ αερομεταφερόμενης δύναμης μάχης και διάσωσης, καθώς και προσωπικό της Μοσάντ, σύμφωνα με μία από τις πηγές.
Εκπρόσωπος της πρεσβείας του Αζερμπαϊτζάν στις Ηνωμένες Πολιτείες ανέφερε σε δήλωσή του στο CNN: «Απορρίπτουμε κατηγορηματικά τους αβάσιμους ισχυρισμούς σχετικά με την υποτιθέμενη χρήση του εδάφους του Αζερμπαϊτζάν για επιχειρήσεις εναντίον τρίτων χωρών».
Το CNN επικοινώνησε με το Γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού και τις Ισραηλινές Αμυντικές Δυνάμεις (IDF) για κάποιο σχόλιο.
Ο ρόλος της Σομαλιλάνδης και οι στρατιωτικές τοποθεσίες του Ισραήλ
Στο μεταξύ, η αποσχισθείσα δημοκρατία της Σομαλιλάνδης στο Κέρας της Αφρικής παρείχε στο Ισραήλ μια επιπλέον στρατιωτική θέση, όπως δήλωσε μια από τις πηγές. Αυτό επέτρεπε στα ισραηλινά αεροσκάφη να έχουν ένα σημείο για πιθανή στάση κατά τη διάρκεια πτήσεων μεγάλης εμβέλειας προς το Ιράν. Τον Δεκέμβριο, το Ισραήλ έγινε η πρώτη χώρα που αναγνώρισε επίσημα τη Σομαλιλάνδη, ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ) διατηρούν εκτεταμένη εμπορική και στρατιωτική παρουσία στην πόλη-λιμάνι Μπερμπέρα.Το CNN, το οποίο είναι το πρώτο μέσο που αναφέρει τη χρήση κρυφών ισραηλινών στρατιωτικών τοποθεσιών στη Σομαλιλάνδη, επικοινώνησε με το υπουργείο Εξωτερικών της χώρας για σχόλια.
Μυστικές εγκαταστάσεις του Ισραήλ στο Ιράκ
Ο ισραηλινός στρατός διατηρούσε επίσης δύο μυστικές εγκαταστάσεις στο Ιράκ κατά τη διάρκεια ενός μέρους του πολέμου με το Ιράν. Οι εγκαταστάσεις αυτές παρείχαν στο Ισραήλ προωθημένες βάσεις για τροφοδοσία και εάν χρειαζόταν για επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης. Οι δύο τοποθεσίες στο Ιράκ αναφέρθηκαν για πρώτη φορά από τη Wall Street Journal και τους New York Times. Σε ανακοίνωσή του, ο στρατός του Ιράκ ανέφερε ότι δεν υπήρχαν «μη εξουσιοδοτημένες βάσεις ή δυνάμεις» στη χώρα μέχρι τις αρχές Μαρτίου.Το Ισραήλ ανέπτυξε επίσης αθόρυβα μια συστοιχία αεράμυνας Iron Dome στα ΗΑΕ - καθώς και τα στρατεύματα για τη λειτουργία της - κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, όπως ανέφερε πρώτο το Axios, μαζί με άλλα αμυντικά συστήματα. Το CNN έχει αναφέρει στο παρελθόν ότι ο πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο αρχηγός της Μοσάντ και ο αρχηγός του ισραηλινού στρατού επισκέφθηκαν τα ΗΑΕ κατά τη διάρκεια του πολέμου. Η αποκάλυψη αυτή προκάλεσε την έντονη διάψευση της επίσκεψης από την πλευρά των ΗΑΕ.
Το Αζερμπαϊτζάν ως στρατηγικός εταίρος
Η στρατιωτική παρουσία στο Αζερμπαϊτζάν έδωσε στο Ισραήλ μια επιπλέον βάση για τη διεξαγωγή αεροπορικών αποστολών διάσωσης σε περίπτωση κατάρριψης πιλότων, καθώς και θέσεις για τη διενέργεια κατασκοπείας σε βάρος του Ιράν.Το Ισραήλ θεωρεί εδώ και καιρό το Αζερμπαϊτζάν στρατηγικό εταίρο στον αγώνα του κατά του Ιράν, και οι προετοιμασίες ξεκίνησαν εβδομάδες πριν από τα πρώτα πλήγματα του πολέμου. Στα μέσα Ιανουαρίου, καθώς το Ιράν κατέστελλε διαδηλώσεις μεγάλης κλίμακας με μαζικές δολοφονίες διαδηλωτών, το Ισραήλ προετοίμασε μια μυστική αποστολή κατά μήκος των συνόρων Αζερμπαϊτζάν-Ιράν, όπως δήλωσαν στο CNN δύο από τις πηγές που γνωρίζουν τα σχέδια. Οι πηγές περιέγραψαν την αποστολή ως μια προκαταρκτική επιχείρηση που έθετε τις βάσεις για επόμενα βήματα, μέσω της εγκατάστασης συσκευών παρακολούθησης και εξοπλισμού πληροφοριών στην περιοχή.
Το Ισραήλ σχεδίαζε να εκτελέσει την επιχείρηση υπό την κάλυψη των πρώτων πληγμάτων του πολέμου, τα οποία επρόκειτο να σημειωθούν στα μέσα Ιανουαρίου. Ωστόσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ακύρωσε τα πλήγματα την τελευταία στιγμή, δηλώνοντας ότι το Ιράν είχε συμφωνήσει να σταματήσει τις δολοφονίες των διαδηλωτών.
Το Ισραήλ προχώρησε μόνο του
Η ισραηλινή πολεμική αεροπορία χρησιμοποίησε αεροσκάφη stealth και ειδικές δυνάμεις στο πλαίσιο της επιχείρησης για την εγκατάσταση των συσκευών, καθώς η πολιτική ηγεσία του Ισραήλ πίστευε ότι οι διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν ήταν καταδικασμένες να αποτύχουν. Η τοποθεσία συλλογής πληροφοριών έγινε ένα ακόμη μέσο με το οποίο το Ισραήλ μπορούσε να συγκεντρώνει στοιχεία για τις ιρανικές στρατιωτικές κινήσεις και εγκαταστάσεις, καθώς και να παρέχει, ενδεχομένως, έγκαιρη προειδοποίηση για εκτοξεύσεις πυραύλων.Λιγότερο από δύο εβδομάδες αργότερα, ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών, Γκίντεον Σαάρ, επισκέφθηκε το Μπακού, όπου συνάντησε τον πρόεδρο του Αζερμπαϊτζάν και άλλους κορυφαίους αξιωματούχους. Τον Μάιο του 2025, το Αζερμπαϊτζάν φιλοξένησε επίσης κρυφά σπάνιες απευθείας συνομιλίες μεταξύ του Ισραήλ και της Συρίας.
Μία από τις κυριότερες επιχειρήσεις που εξαπολύθηκαν από το Αζερμπαϊτζάν, σύμφωνα με μία από τις πηγές, ήταν η εξόντωση του Ραχμάν Μογαντάμ (Rahman Moghaddam) στις 4 Μαρτίου. Ο Μογαντάμ ηγούνταν της διεύθυνσης πληροφοριών του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και το Ισραήλ τον θεωρούσε υπεύθυνο για τον σχεδιασμό απόπειρας δολοφονίας κατά του Τραμπ το 2024. Μία ημέρα αργότερα, drones έπληξαν αεροδρόμιο στον αζέρικο θύλακα του Ναχιτσεβάν, προκαλώντας ζημιές σε κτίριο αεροσταθμού και τον τραυματισμό αρκετών ανθρώπων. Ο πρόεδρος Ιλχάμ Αλίγιεφ (Ilham Aliyev) κατηγόρησε το Ιράν, χαρακτηρίζοντας την επίθεση «τρομοκρατική ενέργεια» που ήταν «ειδεχθής, δειλή και ξεδιάντροπη». Το Ιράν αρνήθηκε ότι εξαπέλυσε τα drones.
Στις 6 Μαρτίου, η Υπηρεσία Κρατικής Ασφάλειας του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε ότι εξάρθρωσε σχέδιο του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης για επίθεση σε κρίσιμες υποδομές, καθώς και σε ισραηλινούς και εβραϊκούς στόχους. Εβδομάδες αργότερα, το Ισραήλ παραδέχθηκε δημόσια ότι επρόκειτο για μια κοινή επιχείρηση, στην οποία συμμετείχαν η Μοσάντ, ο ισραηλινός στρατός και η υπηρεσία ασφαλείας Σιν Μπετ.
Το Ισραήλ και το Αζερμπαϊτζάν διατηρούν στενούς δεσμούς γύρω από εμπορικά και στρατιωτικά συμφέροντα. Το Μπακού προμηθεύει το Ισραήλ με μεγάλο μέρος του πετρελαίου του. Σε αντάλλαγμα, το Ισραήλ πουλάει στο Αζερμπαϊτζάν προηγμένα οπλικά συστήματα, ορισμένα από τα οποία χρησιμοποιήθηκαν στις συγκρούσεις του Ναγκόρνο-Καραμπάχ το 2016 και το 2020 εναντίον της Αρμενίας. Το Αζερμπαϊτζάν ήταν επίσης η πρώτη ξένη χώρα που αγόρασε το ισραηλινό σύστημα αεράμυνας Iron Dome το 2016.
«Η ισραηλινή στρατηγική στο Αζερμπαϊτζάν παραμένει εσκεμμένα χαμηλού προφίλ, βασιζόμενη σε μεταφορές όπλων, συνεργασία στον τομέα των πληροφοριών και μακροπρόθεσμη τεχνολογική αλληλεξάρτηση στον τομέα της ασφάλειας», έγραψε ο Γκέρσον Κόγκαν (Gershon Kogan), ειδικός σε θέματα για το Ιράν στο Κέντρο Στρατηγικών Μελετών Μπέγκιν-Σαντάτ, πριν ξεκινήσει ο πόλεμος με το Ιράν.
Η σχέση αυτή δίνει επίσης στο Αζερμπαϊτζάν πρόσβαση σε έναν κρίσιμο διπλωματικό πόρο, σύμφωνα με τον Τζόσουα Κουσέρα (Joshua Kucera), ανώτερο αναλυτή του Crisis Group, επιτρέποντας στο Μπακού να αξιοποιεί το ισραηλινό λόμπι στην Ουάσινγκτον.
«Το Αζερμπαϊτζάν προσπαθεί όλο και περισσότερο να τοποθετηθεί ως περιφερειακή δύναμη, και αυτό περιλαμβάνει το να λειτουργεί μερικές φορές ως ένα είδος γέφυρας μεταξύ του Ισραήλ και των αραβικών ή άλλων κρατών», δήλωσε ο Κουσέρα.
«Αν το Ισραήλ αποτελεί εργαλείο που βοηθά το Αζερμπαϊτζάν να καταπολεμήσει τις προσπάθειες αποσταθεροποίησης του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, αυτό κρατείται άκρως μυστικό», συμπλήρωσε ο Κουσέρα.
