Έντονη συγκίνηση στην τοπική κοινωνία έχει προκαλέσει η ανεύρεση φωτογραφιών που φέρονται να αποτυπώνουν την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών στο Σκοπευτήριο Καισαριανής την 1η Μαΐου 1944 όπως τόνισε ο δήμαρχος Καισαριανής Ηλίας Σταμέλος στο parapolitika.gr, υπογραμμίζοντας πως ο Δήμος ζητεί την απόκτησή του από την Πολιτεία και την απόδοσή του σε αυτόν προκειμένου να εκτεθεί στο Μουσείο της ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης. Παράλληλα, συνέδεσε τον πρόσφατο βανδαλισμό στο μνημείο με τη δημοσιοποίηση του υλικού, δηλώνοντας ότι η «επίθεση» που ακολούθησε στις αναρτήσεις του Δήμου από «φασιστικά τρολς», όπως χαρακτηριστικά είπε, είναι «η πιο πειστική απάντηση στο ποιος μπορεί να κρύβεται πίσω από την αποτρόπαια πράξη».

Διαβάστε: Φωτογραφίες από την εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή: Ταυτοποιήθηκαν οι πρώτοι τέσσερις - Ποιοι είναι (Εικόνες & βίντεο)

Από τη μεριά του, ο Κώστας Γαβριλάκης, δημοτικός σύμβουλος και υπεύθυνος για το Μουσείο και το μνημείο, επισήμανε ότι οι φωτογραφίες θα αποτελούσαν σημαντική προσθήκη στη συλλογή. Μέχρι σήμερα, το Μουσείο φιλοξενεί ιστορικά τεκμήρια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, πολυβόλα που χρησιμοποιήθηκαν στις εκτελέσεις, τα ονόματα των 200 με σημειώματα και ατομικά αντικείμενα των κρατουμένων, καθώς και τεκμήρια της δράσης του ΕΛΑΣ μετά τον Δεκέμβρη του 1944. Οι φωτογραφίες, όπως εξήγησε ο κ. Γαβριλάκης, επιβεβαιώνουν τις περιγραφές που υπήρχαν μέχρι σήμερα και ενισχύουν την εκπαιδευτική αξία του Μουσείου, το οποίο επισκέπτονται δεκάδες σχολεία από όλη τη χώρα, αλλά και πολίτες που ενδιαφέρονται για την ιστορία της Κατοχής και της Αντίστασης.

Οι φωτογραφίες, οι οποίες, σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, προέρχονται από άλμπουμ Γερμανού στρατιωτικού της περιόδου της Κατοχής ήρθαν στο φως της δημοσιότητας 82 χρόνια μετά την εκτέλεση των 200 κρατουμένων, που πραγματοποιήθηκε ως αντίποινα για τον θάνατο Γερμανού στρατηγού και άλλων αξιωματικών. Εφόσον επιβεβαιωθεί η αυθεντικότητά τους, πρόκειται για οπτικό τεκμήριο ιδιαίτερης ιστορικής σημασίας.

Ηλίας Σταμέλος στο parapolitika.gr: "Βαθιά συγκίνηση" στην τοπική κοινωνία

«Δημιούργησαν συναισθήματα βαθιάς συγκίνησης, γιατί βλέπουμε τους 200 κομμουνιστές που πήγαιναν για εκτέλεση στο Σκοπευτήριο να περπατούν με καθαρό βλέμμα, χωρίς φόβο», ανέφερε ο κ. Σταμέλος στο parapolitika.gr. Όπως σημείωσε, σε μία από τις φωτογραφίες αποτυπώνεται η στιγμή κατά την οποία οι μελλοθάνατοι υψώνουν τις γροθιές τους, λίγο πριν στηθούν στη γραμμή της εκτέλεσης.

«Φαίνεται ότι είναι υπερήφανοι, ακόμη και εκείνη τη στιγμή του θανάτου. Ξέροντας ότι πάνε για τον θάνατο, όχι μόνο δεν δειλιάζουν, αλλά στέκονται περήφανοι, δεν δένουν τα μάτια, πιστεύοντας στον σκοπό και στον αγώνα που έκαναν», είπε χαρακτηριστικά.

Ο Δήμαρχος υπογράμμισε ότι, παρότι το γεγονός είναι καταγεγραμμένο στην ιστορία και έχει αποτυπωθεί σε μαρτυρίες και λογοτεχνικά έργα, η ύπαρξη αυθεντικών φωτογραφικών ντοκουμέντων δημιουργεί ένα διαφορετικό συναισθηματικό και ιστορικό αποτύπωμα. «Όταν έρχονται τέτοια αυθεντικά ντοκουμέντα ξανά στο φως δημιουργούν τεράστια αισθήματα συγκίνησης», είπε, προσθέτοντας ότι ενισχύουν και «το χρέος να συνεχίσουμε στις σύγχρονες συνθήκες».


"Οι φωτογραφίες πρέπει να υπάρχουν στο Μουσείο της Καισαριανής"

Όσον αφορά το ενδεχόμενο απόκτησης των φωτογραφιών, ο κ. Σταμέλος ανέφερε ότι από την πρώτη στιγμή ο Δήμος έθεσε δύο ζητήματα: αφενός την ανάγκη η κυβέρνηση να αναλάβει την πρωτοβουλία διεκδίκησης και απόκτησης του υλικού και αφετέρου την απόδοσή του στον Δήμο Καισαριανής.
«Η κυβέρνηση πρέπει να πάρει την υπόθεση και να διεκδικήσει να πάρει τις φωτογραφίες αυτές, γιατί είναι σημαντικά ιστορικά στοιχεία», δήλωσε. Παράλληλα, τόνισε ότι το υλικό θα πρέπει να αποδοθεί στον Δήμο Καισαριανής, αλλά και να συνδεθεί με το Χαϊδάρι, από όπου είχαν μεταφερθεί οι κρατούμενοι, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για «ζωντανή ιστορία της πόλης και του Σκοπευτηρίου».

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι φωτογραφίες «πρέπει να υπάρχουν στο Μουσείο της Καισαριανής», καθώς αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορικής μνήμης της περιοχής.


Βανδαλισμοί στο Σκοπευτήριο Καισαριανής: Ακολούθησαν «δεκάδες φασιστικά τρολ» στις αναρτήσεις του Δήμου

Λίγες ώρες μετά τη δημοσιοποίηση των φωτογραφιών, σημειώθηκε βανδαλισμός στη μαρμάρινη πλάκα του μνημείου στο Σκοπευτήριο. Ερωτηθείς αν θεωρεί ότι υπάρχει σύνδεση μεταξύ των δύο γεγονότων, ο Δήμαρχος απάντησε στο parapolitika.gr ότι, κατά την εκτίμησή του, δεν πρόκειται για σύμπτωση. Όπως ανέφερε, οι φθορές διαπιστώθηκαν το μεσημέρι της Κυριακής, ενώ μέχρι το μεσημέρι του Σαββάτου ο χώρος λειτουργούσε κανονικά. Παράλληλα, έκανε λόγο για «δεκάδες φασιστικά τρολ» που, όπως είπε, επιτέθηκαν διαδικτυακά κάτω από την ανάρτηση του Δήμου αναφορικά με τον βανδαλισμό.

«Αυτή η επίθεση είναι η πιο πειστική απάντηση στο ποιος μπορεί να κρύβεται πίσω από την αποτρόπαια πράξη του βανδαλισμού», δήλωσε. Διευκρίνισε ότι τα υβριστικά σχόλια διαγράφονται από τις δημοτικές σελίδες, προσθέτοντας ότι ο Δήμος δεν θα επιτρέψει να χρησιμοποιούνται οι επίσημες πλατφόρμες του για τη διάδοση τέτοιου περιεχομένου. «Να απομονωθούν αυτοί και η ιδεολογία τους», είπε και συμπλήρωσε πως «αυτή είναι η καλύτερη απάντηση».

Ο κ. Σταμέλος ανέφερε ότι οι καταστροφές θα αποκατασταθούν άμεσα και ότι έχει ενισχυθεί η φύλαξη του χώρου. «Σε κάθε περίπτωση θα υπερασπιστούμε τον χώρο και την ιστορικότητά του», σημείωσε.


"Η ιστορία της Καισαριανής είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την Εθνική Αντίσταση και την ιστορία του Ε.Λ.Α.Σ."

Αναφερόμενος στις εκδηλώσεις της Πρωτομαγιάς, ο Δήμαρχος Καισαριανής δήλωσε ότι κάθε χρόνο πραγματοποιούνται τιμητικές δράσεις μνήμης και ότι η φετινή επέτειος αναμένεται να σημαδευτεί και από τη δημοσιοποίηση των φωτογραφιών, εφόσον επιβεβαιωθεί η γνησιότητά τους. «Μέχρι τώρα είχαμε περιγραφές από ποιητές, πεζογράφους και μαρτυρίες ανθρώπων. Δεν είχαμε όμως ζωντανές φωτογραφίες που να απεικονίζουν αυτές τις στιγμές», ανέφερε.

Ο Δήμαρχος αναφέρθηκε και στη λειτουργία του Μουσείου Εθνικής Αντίστασης, επισημαίνοντας ότι η ιστορία της Καισαριανής είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την Εθνική Αντίσταση και την ιστορία του Ε.Λ.Α.Σ.. Όπως είπε, στην πόλη πραγματοποιήθηκαν μάχες κατά την περίοδο της Κατοχής, ωστόσο «στην ουσία ο κατακτητής ποτέ δεν διανυκτέρευσε στην Καισαριανή. Ερχόταν πάνω απλώς να εκτελέσει στο σκοπευτήριο και μετά έφευγε» , ενώ το Μουσείο φιλοξενεί αντικείμενα και τεκμήρια που παραχώρησαν οικογένειες αγωνιστών.

Σύμφωνα με τον ίδιο, ο χώρος του Μουσείου και του μνημείου δέχεται επισκέψεις από σχολεία όχι μόνο της Αττικής αλλά και ολόκληρης της χώρας. «Οι νέοι άνθρωποι μαθαίνουν την ιστορία της χώρας μας και της πόλης μας», ανέφερε, υπογραμμίζοντας τον εκπαιδευτικό ρόλο του χώρου.
Όπως τονίζει ο Δήμαρχος, εφόσον το υλικό επιβεβαιωθεί ως αυθεντικό, αναμένεται να αποτελέσει σημαντική προσθήκη στην ιστορική τεκμηρίωση της εκτέλεσης της 1ης Μαΐου 1944 και να ενισχύσει περαιτέρω τον συμβολισμό του Σκοπευτηρίου Καισαριανής ως τόπου μνήμης.

Ο κ. Κώστας Γαβριλάκης, στο ίδιο μήκος κύματος με τον Δήμαρχο τονίζει ότι οι φωτογραφίες αποτελούν «σημαντική προσθήκη», καθώς επιβεβαιώνουν όσα είχαν καταγραφεί από μαρτυρίες και ιστορικές πηγές. Παράλληλα, επισημαίνει τη σοβαρότητα του πρόσφατου βανδαλισμού στη μαρμάρινη πλάκα που σηματοδοτεί την εκτέλεση, γεγονός που επισημαίνει την ανάγκη προστασίας και παρακολούθησης του χώρου.


Κώστας Γαβριλάκης: "Η ιστορική πραγματικότητα μπροστά στα μάτια μας"

Ο κ. Γαβριλάκης τόνισε ότι μέχρι τώρα τα γεγονότα είχαν αποτυπωθεί κυρίως μέσα από μαρτυρίες και αφηγήσεις. «Τώρα με αυτές τις φωτογραφίες βλέπουμε ακριβώς αυτά που λέγαμε, δηλαδή τη στάση τους απέναντι στο εκτελεστικό απόσπασμα», σημείωσε. Όπως περιέγραψε, οι εκτελεσθέντες φαίνονται όρθιοι, με σηκωμένες τις γροθιές και ένα χαμόγελο «όσο μπορεί να υπάρχει σε εκείνη τη στιγμή», καταδεικνύοντας την ψυχική τους δύναμη και την αφοσίωσή τους στον αγώνα.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η ύπαρξη αυτών των φωτογραφιών αποτελεί σημαντική προσθήκη για το Μουσείο. «Δεν υπάρχουν φωτογραφίες από τις εκτελέσεις. Οπότε είναι πολύ σημαντική προσθήκη στη λειτουργία του Μουσείου και στην ιστορική πραγματικότητα ότι όλα αυτά που λέγαμε τόσα χρόνια όντως είναι αυτά που είναι».
Σχετικά με τις φθορές στη μαρμάρινη πλάκα, ο κ. Γαβριλάκης επιβεβαίωσε την εκτίμηση του δημάρχου Ηλία Σταμέλου ότι πρόκειται για στοχευμένη επίθεση. Όπως εξήγησε, η πλάκα που έσπασε δεν ήταν τυχαία καθώς περιλάμβανε τα ονόματα των 200 εκτελεσθέντων και σημείωνε την ακριβή θέση της εκτέλεσης.

«Δεν έσπασε μια απλή πλάκα, αλλά η πλάκα ακριβώς στο σημείο που σηματοδοτούσε την εκτέλεση των 200 πατριωτών κομμουνιστών. Πρόκειται για στοχευμένη επίθεση», τόνισε. Παράλληλα, επεσήμανε ότι ο Δήμος παρακολουθεί τον χώρο συνεχώς, ακόμη και τις αργίες, προκειμένου να διασφαλίζεται η λειτουργία και η ασφάλειά του.


Η προσφορά του Μουσείου ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης Καισαριανής

Ο κ. Γαβριλάκης παρουσίασε το εύρος των εκθεμάτων του Μουσείου Εθνικής Αντίστασης, που καλύπτουν τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι την απελευθέρωση και τα γεγονότα μετά τον Δεκέμβρη του 1944. Το Μουσείο διαθέτει ιστορικά τεκμήρια όπως τα δύο πολυβόλα που χρησιμοποιούσαν οι Γερμανοί κατά τις εκτελέσεις, τα ονόματα των 200 με τυπωμένα σημειώματα, ατομικά αντικείμενα που παραχώρησαν οικογένειες των εκτελεσθέντων και τεκμήρια από τον ΕΛΑΣ, όπως επιστολές και εφημερίδες. «Είναι πολύ σημαντικό για εμάς να μπορούμε να παρουσιάζουμε ζωντανά αυτά τα γεγονότα. Οι φωτογραφίες συμπληρώνουν τα ιστορικά τεκμήρια και δείχνουν την πραγματική στάση των εκτελεσθέντων», σημείωσε.