Η αντιπυρική περίοδος 2026 φέρνει νέες υποχρεώσεις για ιδιοκτήτες ακάλυπτων χώρων -κοινώς ακαθάριστων οικοπέδων- σε όλη τη χώρα. Από την 1η Απριλίου αρχίζει επίσημα ο υποχρεωτικός καθαρισμός οικοπέδων και ακαθάριστων χώρων, με καταληκτική ημερομηνία ολοκλήρωσης την 15η Ιουνίου. Οι ιδιοκτήτες οφείλουν να διατηρούν τους χώρους καθαρούς και ασφαλείς έως τις 31 Οκτωβρίου, ενώ η μη συμμόρφωση συνεπάγεται σημαντικά πρόστιμα.

Διαβάστε: Ξεκινά ο υποχρεωτικός καθαρισμός για τα ακαθάριστα οικόπεδα - Οι προθεσμίες και τα πρόστιμα

Ποιοι υπόχρεοι πρέπει να προβούν σε καθαρισμό οικοπέδων

Την ευθύνη για τον καθαρισμό φέρουν οι ιδιοκτήτες, μισθωτές και επικαρπωτές οικοπέδων. Η υποχρέωση αφορά την απομάκρυνση όλων των εύφλεκτων υλικών που μπορούν να αποτελέσουν κίνδυνο πυρκαγιάς, συμπεριλαμβανομένων των ξερών δέντρων, κλαδιών, χόρτων και θαμνώδους βλάστησης.

Αναλυτικές εργασίες καθαρισμού ακάλυπτων χώρων

Ο απαιτούμενος καθαρισμός περιλαμβάνει συγκεκριμένες εργασίες που στοχεύουν στη μείωση του κινδύνου εκδήλωσης πυρκαγιάς. Η υλοτομία και απομάκρυνση ξερών ή σπασμένων δέντρων αποτελεί προτεραιότητα, ιδιαίτερα για κλαδιά που έρχονται σε άμεση επαφή με κτίσματα. Επιπλέον, απαιτείται η πλήρης απομάκρυνση καύσιμης φυτικής ύλης από την επιφάνεια του εδάφους. Αυτό περιλαμβάνει φυλλόστρωμα, ξερά χόρτα και κατακείμενα κλαδιά που συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου. Η αποκλάδωση της βάσης των δέντρων είναι εξίσου σημαντική. Το ύψος έναρξης της κόμης από το έδαφος πρέπει να αυξηθεί ανάλογα με την ηλικία και το είδος κάθε δέντρου, ενώ η θαμνώδης βλάστηση χρειάζεται αραίωση ώστε να μειωθεί η κάλυψη του εδάφους. Τέλος, κάθε εγκαταλελειμμένο καύσιμο, αναφλέξιμο, εκρήξιμο ή εύφλεκτο υλικό πρέπει να απομακρυνθεί από τον χώρο, συμπεριλαμβανομένων αντικειμένων και απορριμμάτων.

Εξαιρέσεις από την υποχρέωση καθαρισμού

Δεν υπόκεινται στην υποχρέωση καθαρισμού οι διαμορφωμένοι και συντηρημένοι κήποι, καθώς και οι φυτευμένες επιφάνειες ακάλυπτων χώρων κτιρίων και πολυκατοικιών που βρίσκονται σε καλή κατάσταση.

Δήλωση εργασιών στο Εθνικό Μητρώο

Η υποβολή δήλωσης των εργασιών καθαρισμού είναι υποχρεωτική και πραγματοποιείται ηλεκτρονικά στο Εθνικό Μητρώο Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών. Η προθεσμία υποβολής λήγει στις 15 Ιουνίου. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όπως αντικειμενική αδυναμία χρήσης ηλεκτρονικών υπηρεσιών, προχωρημένη ηλικία, αναπηρία ή ανωτέρα βία, η δήλωση μπορεί να υποβληθεί φυσικά στο οικείο Κέντρο Εξυπηρέτησης Πολιτών ή στην τοπική πυροσβεστική υπηρεσία.

Διαχείριση υπολειμμάτων καθαρισμού

Οι υπόχρεοι φέρουν την ευθύνη για την ασφαλή συλλογή και μεταφορά όλων των υπολειμμάτων που προκύπτουν από τον καθαρισμό. Απαγορεύεται ρητά η εγκατάλειψη, απόρριψη ή ανεξέλεγκτη διαχείριση των υλικών αυτών.

Πρόστιμα για μη συμμόρφωση

Τα πρόστιμα για παράβαση των υποχρεώσεων καθαρισμού διαφοροποιούνται ανάλογα με τη φύση της παράλειψης. Όσοι δεν υποβάλλουν δήλωση ενώ δεν έχουν προβεί σε καθαρισμό επιβαρύνονται με πρόστιμο 500 ευρώ. Αντίθετα, εάν έχουν ολοκληρώσει τον καθαρισμό αλλά δεν υπέβαλαν δήλωση, το πρόστιμο ανέρχεται σε 100 ευρώ.

Η υποβολή ψευδούς δήλωσης στο Μητρώο αποτελεί σοβαρό αδίκημα που τιμωρείται με χρηματική ποινή 5.000 ευρώ και φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών.

Σε περιπτώσεις που οι υπόχρεοι δεν συμμορφώνονται με την υποχρέωση καθαρισμού και συντήρησης καθ' όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου, ο Δήμος επιβάλλει πρόστιμο ύψους 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό 200 ευρώ και μέγιστο 2.000 ευρώ. Επιπρόσθετα, εάν ο Δήμος αναλάβει τον καθαρισμό του χώρου, η σχετική δαπάνη καταλογίζεται εξ ολοκλήρου στον υπόχρεο.