Ο καιρός παίζει σημαντικό ρόλο στην Ιστορία και ειδικά τους πολέμους, εξάλλου αναφέρεται ότι η γερμανική ήττα στο Στάλινγκραντ ήρθε επειδή η Βέρμαχτ απέμεινε στη Ρωσία βαρύ χειμώνα, ως εκ τούτου επηρέασε και την Επανάσταση του 1821. Ο Θοδωρής Κολυδάς επιχείρησε, με κείμενο στην ιστοσελίδα του, να ξεδιαλύνει τον καιρό που έκανε το 1821, τονίζοντας ότι χρησιμοποίησε τη reanalysis. Πρόκειται για μια σύγχρονη μεθοδολογία που, αξιοποιώντας παλαιές παρατηρήσεις και αριθμητικά μοντέλα, "ξαναχτίζει" την ατμοσφαιρική εικόνα πολύ πίσω στο χρόνο. Με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να προσεγγίσουμε με αρκετά αξιόπιστο τρόπο την κυκλοφορία της ατμόσφαιρας ακόμη και σε εποχές όπου δεν υπήρχε οργανωμένο δίκτυο μετεωρολογικών σταθμών όπως το γνωρίζουμε σήμερα. Έτσι, πέρα από τον συμβολισμό της εθνικής επετείου, μπορούμε να στρέψουμε για λίγο το βλέμμα και στον ουρανό εκείνων των ημερών, επιχειρώντας να φωτίσουμε το σκηνικό μέσα στο οποίο ξεκίνησε η Ελληνική Επανάσταση», όπως ανέφερε σε ανάρτησή του.

Διαβάστε: Καιρός 25ης Μαρτίου: "Με ομπρέλα και μπουφανάκι οι παρελάσεις" - Τι λένε οι μετεωρολόγοι

Επανάσταση 1821: Τι δείχνουν τα απομνημονεύματα

«Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 δεν γράφτηκε μόνο με σπαθιά, καριοφίλια και θυσίες. Γράφτηκε και με τον καιρό», σημειώνει ο Θοδωρής Κολυδάς. Οι εναλλαγές της άνοιξης, οι βροχές και τα κρύα βράδια στα βουνά αποτέλεσαν κομμάτι του Αγώνα. Ο καιρός ήταν άλλοτε σύμμαχος και άλλοτε εμπόδιο: οι βροχές δυσκόλευαν τις μετακινήσεις, αλλά ευνοούσαν όσους γνώριζαν καλά το έδαφος, ενώ στη θάλασσα οι άνεμοι μπορούσαν να καθορίσουν την έκβαση των επιχειρήσεων. Ο πρώην διευθυντής της ΕΜΥ, ο οποίος ασφαλώς δεν λεπτολογεί, σε αντίθεση με χρήστες που χαλούν το ωραίο παιχνίδι τονίζοντας ότι η επανάσταση δεν άρχισε τότε, τονίζει ότι υπάρχουν πληροφορίες που παρέχουν οι άνθρωποι -και ασφαλώς όχι παρατηρήσεις μετεωρολογικές. Όπως αναφέρει, πληροφορίες αντλούνται από απομνημονεύματα, επιστολές και ευρωπαϊκά ημερολόγια. Ο Ιωάννης Φιλήμων αναφέρει βροχερό καιρό σε περιοχές της Πελοποννήσου πριν από την εξέγερση, ενώ ο Φωτάκος κάνει λόγο για συννεφιά και υγρασία στις μετακινήσεις προς την Αρκαδία.

Επίσης, υπογραμμίζει πως τα πιο σημαντικά στοιχεία προέρχονται από ναυτικά και στρατιωτικά ημερολόγια της Μεσογείου. Αυτά δείχνουν ότι στα τέλη Μαρτίου του 1821 επικρατούσε μεταβατικός ανοιξιάτικος καιρός, με νοτιοδυτικούς ανέμους και βροχές στο Ιόνιο, κάτι που συμφωνεί με τα δεδομένα της reanalysis του NOAA. Στην Πελοπόννησο ο καιρός φαίνεται πως ήταν νεφελώδης αλλά ήπιος, χωρίς ενδείξεις ψύχους ή χιονοπτώσεων.


Η αναφορά Βρετανού για το 2021

Σύμφωνα με τον Θοδωρή Κολυδά, καίρια πηγή αποτελεί ο υπολοχαγός Μάθιου Μίλερ. Ο μετεωρολόγος ανέφερε πως έστειλε αναφορά στον καθηγητή Τζέιμσον της Βασιλικής Ακαδημίας της Μεγάλης Βρετανίας. Το έγγραφο, αποσταλμένο το 1823, περιλαμβάνει μετρήσεις για τους μήνες Αύγουστο έως Νοέμβριο του 1821 στην Κέρκυρα. Ο Μίλερ καταγράφει θερμοκρασίες, βαρομετρικές πιέσεις, υγρασία και ανέμους, ενώ επισημαίνει συστηματικό σφάλμα του βαρομέτρου λόγω αυξημένης υγρασίας από νοτιοανατολικούς ανέμους (Σιρόκο).

Ο Θοδωρής Κολυδάς τόνισε το εξής: «Η μετεωρολογία, πέρα από την πρόγνωση, αποτελεί εργαλείο κατανόησης ιστορικών γεγονότων. Μέσω του 20th Century Reanalysis του NOAA, είναι δυνατή η εκτίμηση των ατμοσφαιρικών συνθηκών για περιόδους χωρίς συστηματικά δεδομένα. Οι χάρτες πίεσης για τις 24 και 25 Μαρτίου 1821 δείχνουν χαμηλότερη πίεση πάνω από την Ελλάδα, ένδειξη νοτιοδυτικών ανέμων και αυξημένων νεφώσεων, με πιθανές βροχές στη δυτική χώρα και την Πελοπόννησο. Την ίδια την 25η Μαρτίου, η βαρομετρική διάταξη μεταβαλλόταν, με αύξηση της πίεσης πάνω από την ηπειρωτική Ελλάδα και σταδιακή βελτίωση του καιρού. Οι άνεμοι στράφηκαν σε βορείους και οι θερμοκρασίες κινήθηκαν σε φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή. Η εικόνα αυτή συνάδει με το τυπικό ανοιξιάτικο σκηνικό της ανατολικής Μεσογείου, όπου μετά από μια διαταραχή ακολουθεί σταδιακή εξασθένηση των νεφώσεων. Έτσι, μπορούμε να φανταστούμε ότι οι ημέρες της έναρξης της Ελληνικής Επανάστασης εκτυλίχθηκαν κάτω από έναν ανοιξιάτικο ουρανό με εναλλαγές νεφώσεων και διαστήματα βελτίωσης». 

Ο καιρός, βέβαια, έχει μόνο μελλοντικό χρόνο, αλλά οι συνθήκες σε σημαίνοντα γεγονότα είναι ενδιαφέρουσες -εξάλλου ενδιέφεραν υπέρ το δέον τον Θοδωρή Κολυδά, προκειμένου να ασχοληθεί.