En17 Νοέμβρη: Οι ισοβίτες της τρομοκρατικής οργάνωσης, τα αιτήματα και ο νόμος - Επανεξετάζονται οι προϋποθέσεις για την υπό όρους αποφυλάκιση, γιατί ο Χριστόδουλος θα παραμείνει έγκλειστος
Συμπληρώθηκαν 25 χρόνια κράτησής τους
Με τη συμπλήρωση 25 ετών κράτησης για τα τέσσερα καταδικασμένα μέλη της τρομοκρατικής οργάνωσης, επανεξετάζονται οι προϋποθέσεις για την υπό όρους αποφυλάκιση - Τι ισχύει για τους Γιωτόπουλο, Κουφοντίνα και Σάββα Ξηρό και γιατί ο Χριστόδουλος θα παραμείνει έγκλειστος
Διαβάστε: Η επιστροφή του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου στη φυλακή: Τα όρια του σωφρονισμού και το τραύμα της Μεταπολίτευσης
Ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος ή "Λάµπρος"
Η υπόθεση του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου, καταδικασµένου ως ηγετικού στελέχους της τροµοκρατικής οργάνωσης «17 Νοέµβρη», βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο της επικαιρότητας λόγω της πρόωρης αποφυλάκισής του. Επειτα από σχεδόν 24 χρόνια εγκλεισµού, το Συµβούλιο Εφετών Πειραιά έκανε δεκτό το αίτηµα για υφ’ όρον από λυσή του και ο Γιωτόπουλος αποφυλακίστηκε τον Μάιο του 2026. Η απόφαση βασίστηκε σε διατάξεις του Ποινικού ∆ικαίου που ίσχυαν πριν από τις αλλαγές του 2019, λαµβάνοντας υπόψη τον χρόνο κράτησης, τη συµπεριφορά του στη φυλακή και άλλα στοιχεία που προβλέπει ο νόµος.
Ωστόσο, η εξέλιξη αυτή δεν ήταν οριστική και ανατράπηκε από το ανώτατο δικαστήριο της χώρας, τον Αρειο Πάγο. Υστερα από παρέµβαση της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου, η υπόθεση επανεξετάστηκε και τελικά κρίθηκε από το Ε’ Ποινικό Τµήµα ότι δεν έπρεπε να γίνει δεκτή η αίτηση του καταδικασθέντος για υφ’ όρον απόλυση από τις φυλακές. Ετσι, πριν από λίγες µέρες, στις 15 Ιουνίου, εκδόθηκε η απόφαση του Αρείου Πάγου για επιστροφή του στις φυλακές, έως ότου συµπληρωθούν οι προϋποθέσεις που προβλέπει ο νόµος για την υφ’ όρον απόλυση πολυϊσοβιτών κρατουµένων. Στο σκεπτικό του, το Ποινικό Τµήµα του Αρείου Πάγου, το οποίο συνεδρίασε σε σχηµατισµό συµβουλίου, ανέφερε πως το Συµβούλιο Εφετών δεν είχε την ειδική και εµπεριστατωµένη αιτιολογία. Κι αυτό διότι αφενός ανέφερε ότι ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος δεν µπορούσε να αποφυλακιστεί πριν συµπληρώσει 25 έτη στις φυλακές µε βάση τις αλλαγές που έχουν γίνει στον Ποινικό Κώδικα και αφετέρου ότι δεν προκύπτει πως έχει επέλθει ο ποινικός σωφρονισµός του Γιωτόπουλου, «η ειλικρινής µετάνοιά του για τα εγκλήµατα που διέπραξε και η αποκοπή του από το εγκληµατικό του παρελθόν», ώστε να παρέχονται οι αναγκαίες εγγυήσεις για την οµαλή κοινωνική επανένταξή του. Ο Γιωτόπουλος κρίθηκε ένοχος από τη ∆ικαιοσύνη και στους δύο βαθµούς, ως ο βασικός καθοδηγητής της «17 Νοέµβρη», και καταδικάστηκε σε 17 φορές ισόβια κάθειρξη για σειρά τροµοκρατικών ενεργειών και ανθρωποκτονιών που αποδόθηκαν στην οργάνωση. Συνελήφθη το 2002 και από τότε κρατείται στις ελληνικές φυλακές. Ο ίδιος αρνείτο διαχρονικά ότι υπήρξε αρχηγός της οργάνωσης ή ότι συµµετείχε στις πράξεις για τις οποίες καταδικάστηκε. Από το 2022, πάντως, λαµβάνει τακτικά άδεια από τις Φυλακές Κορυδαλλού, κάτι που επίσης είχε προκαλέσει πολλές αντιδράσεις, ενώ η βασική του δραστηριότητα κατά την παραµονή του στο σωφρονιστικό κατάστηµα είναι οι σπουδές. Κατά τη διάρκεια του εγκλεισµού του απέκτησε µάλιστα και διδακτορικό.
Ο ∆ηµήτρης Κουφοντίνας ή "Λουκάς"
Στις φυλακές παραµένει και ο ∆ηµήτρης Κουφοντίνας, ο οποίος υπήρξε, βάσει των δικαστικών αποφάσεων που έχουν εκδοθεί, ένα από τα σηµαντικότερα επιχειρησιακά στελέχη της «17 Νοέµβρη». Καταδικάστηκε σε 11 φορές ισόβια κάθειρξη για συµµετοχή σε δολοφονίες, ληστείες και άλλες τροµοκρατικές ενέργειες της οργάνωσης και βρίσκεται στις φυλακές από τον Σεπτέµβριο του 2002, όταν και παραδόθηκε στις Αρχές, αναλαµβάνοντας την πολιτική ευθύνη για τις πράξεις της «17 Νοέµβρη». Από τότε και µέχρι σήµερα η παραµονή στις φυλακές του «Λουκά» της «17 Νοέµβρη» προκάλεσε πολλές φορές το ενδιαφέρον αλλά και την παρέµβαση των δικαστικών Αρχών, είτε αφορούσε τη χορήγηση άδειας από τις φυλακές όπου κρατείτο είτε τα αιτήµατά του να βγει από τις φυλακές µε όρους.
Η πρώτη φορά που ο ∆ηµήτρης Κουφοντίνας βγήκε από τις φυλακές ήταν το 2017. Τότε του δόθηκε άδεια 48 ωρών και ακολούθησαν ακόµα επτά. Κατά τη διάρκεια κάποιων εξ αυτών µάλιστα είχε θεαθεί να κάνει βόλτες στο κέντρο της Αθήνας, κοντά στα µέρη όπου είχαν διαπραχθεί στυγερές δολοφονίες της «17 Νοέµβρη», µεταξύ αυτών και εκείνη του Παύλου Μπακογιάννη. Από το 2019 και µετά τα αιτήµατα για χορήγηση αδειών άρχισαν να απορρίπτονται, µε τον ∆ηµήτρη Κουφοντίνα να προχωρά σε απεργία πείνας το ίδιο έτος. Σε απεργία πείνας προχώρησε και το 2021, διεκδικώντας τη µεταγωγή του στις Φυλακές Κορυδαλλού.
Έντονη κριτική είχε προκαλέσει, πριν από αυτό, το γεγονός ότι ο Κουφοντίνας, αν και καταδικασµένος σε 11 φορές ισόβια κάθειρξη, είχε µεταχθεί στις Αγροτικές Φυλακές Κασσαβέτειας, σε ειδικό καθεστώς κράτησης. Ωστόσο, το 2020 ψηφίστηκε νέα νοµοθεσία, που απαγόρευε να κρατείται εκεί και µεταφέρθηκε στο σωφρονιστικό κατάστηµα του ∆οµοκού.
Ο ∆ηµήτρης Κουφοντίνας είχε καταθέσει και αρκετά αιτήµατα αποφυλάκισης τα προηγούµενα χρόνια, τα οποία ωστόσο είχαν απορριφθεί. Σύµφωνα µε τα βουλεύµατα που έχουν εκδοθεί στο παρελθόν, ο πολυϊσοβίτης µπορεί να διεκδικήσει την αποφυλάκισή του όταν θα έχει συµπληρώσει 25 χρόνια στη φυλακή, δηλαδή το φθινόπωρο του 2027. Κι αυτό βάσει της διάταξης που ισχύει πλέον, ότι εάν κάποιος εκτίει περισσότερες φορές ισόβια κάθειρξη, µπορεί να απολυθεί αν έχει παραµείνει 25 έτη στις φυλακές. Κάτι που εφαρµόστηκε από τον Αρειο Πάγο και στην περίπτωση του Αλέξανδρου Γιωτόπουλου.
Ο Σάββας Ξηρός ή "Σπύρος" και "Μιχάλης"
Ο Σάββας Ξηρός συνελήφθη τον Ιούνιο του 2002 στον Πειραιά έπειτα από την έκρηξη αυτοσχέδιου εκρηκτικού µηχανισµού που µετέφερε, η οποία οδήγησε τις Αρχές στην εξάρθρωση της τροµοκρατικής οργάνωσης «17 Νοέµβρη». Το περιστατικό αποτέλεσε την αφετηρία µιας ευρείας αστυνοµικής και δικαστικής διαδικασίας, που κορυφώθηκε µε τη δίκη των µελών της οργάνωσης σε πρώτο και δεύτερο βαθµό.
Μετά τη σύλληψή του µεταφέρθηκε βαριά τραυµατισµένος σε νοσοκοµείο, όπου διαπιστώθηκαν εκτεταµένες και µόνιµες βλάβες. Ο Σάββας Ξηρός, βαριά τραυµατισµένος και κρατούµενος, από το δωµάτιο του νοσοκοµείου στο οποίο νοσηλευόταν έδωσε σηµαντικά στοιχεία για την εξάρθρωση της οργάνωσης. Η έκρηξη, ωστόσο, του προκάλεσε σοβαρή απώλεια όρασης, ενώ επηρέασε σε µεγάλο βαθµό το νευρολογικό και κινητικό του σύστηµα. Από τότε αντιµετωπίζει χρόνια και σοβαρά προβλήµατα υγείας, τα οποία έχουν καταγραφεί και σε επανειληµµένες ιατρικές γνωµατεύσεις. Φέρεται µάλιστα να είναι σχεδόν τυφλός και να διαθέτει ποσοστό αναπηρίας 98%, έπειτα από αξιολόγηση από τη δευτεροβάθµια επιτροπή του ΚΕΠΑ. Κατά τη διάρκεια της δίκης της «17 Νοέµβρη», κρίθηκε ένοχος για συµµετοχή στην οργάνωση και για σειρά επιµέρους πράξεων και του επιβλήθηκε ποινή πέντε φορές ισόβιας κάθειρξης και 25 έτη.
Τα επόµενα χρόνια, η κατάσταση της υγείας του αποτέλεσε κεντρικό στοιχείο στις νοµικές διαδικασίες που τον αφορούσαν. Σύµφωνα µε τις ιατρικές εκτιµήσεις που κατατέθηκαν στα αρµόδια όργανα, φέρει βαριές και µόνιµες αναπηρίες, που σχετίζονται άµεσα µε τον τραυµατισµό του το 2002. Με βάση αυτό το πλαίσιο, η υπεράσπισή του υπέβαλε επανειληµµένα αιτήµατα αποφυλάκισης, επικαλούµενη διατάξεις της νοµοθεσίας για βαριά ανάπηρους κρατουµένους. Τα αιτήµατα εξετάστηκαν από τα αρµόδια δικαστικά συµβούλια, τα οποία δεν τα έκαναν δεκτά, µε αποτέλεσµα να παραµείνει κρατούµενος.
Τον Σεπτέµβριο του 2025 απορρίφθηκε και η τέταρτη αίτηση αποφυλάκισης που είχε καταθέσει, µε τον ίδιο να εξακολουθεί να εκτίει την ποινή του και πιθανότατα θα παραµείνει στις φυλακές τουλάχιστον µέχρι τον Αύγουστο του 2027, όταν και θα συ µπληρώσει 25 έτη. Στο σκεπτικό της απόρριψης αναφερόταν πως ο Σάββας Ξηρός δεν έχει µεταµεληθεί και δεν έχει αποκηρύξει τις ιδεολογικοπολιτικές του αντιλήψεις κατά την πολυετή παραµονή του στις φυλακές.
Ο Χριστόδουλος Ξηρός ή "Μανώλης"
Στις φυλακές παραµένει και ο αδελφός του Σάββα Ξηρού, Χριστόδουλος, ο οποίος, επίσης, βάσει των αµετάκλητων δικαστικών κρίσεων, υπήρξε βασικό µέλος της τροµοκρατικής οργάνωσης «17 Νοέµβρη» και καταδικάστηκε για τη συµµετοχή του σε σειρά επιθέσεων που αποδίδονται στη δράση της οργάνωσης από τα τέλη της δεκαετίας του 1970 έως και τις αρχές του 2000. Μεταξύ άλλων, καταδικάστηκε για πολλαπλές ανθρωποκτονίες, εκρήξεις και συµµετοχή σε τροµοκρατική οργάνωση σε έξι φορές ισόβια κάθειρξη και επιπλέον 25 έτη.
Η περίπτωση ωστόσο του Χριστόδουλου Ξηρού είναι διαφορετική από αυτή των υπόλοιπων τριών, καθώς µέσα σε αυτά τα 24 έτη κατάφερε να… αποδράσει και να συλληφθεί εκ νέου έπειτα από έναν χρόνο ελευθερίας. Μέχρι την απόδρασή του, ο Ξηρός είχε λάβει επανειληµµένες άδειες από το σωφρονιστικό κατάστηµα Κορυδαλλού, όπως προβλεπόταν από τον νόµο.
Την 1η Ιανουαρίου 2014 του χορηγήθηκε νέα άδεια, διάρκειας περίπου µίας εβδοµάδας, µε υποχρέωση τακτικής παρουσίας στο Αστυνοµικό Τµήµα. Ωστόσο, στις αρχές Ιανουαρίου 2014 δεν επέστρεψε στη φυλακή, µε αποτέλεσµα να κηρυχθεί δραπέτης. Μετά την απόδρασή του, εξαφανίστηκε από τα ίχνη των Αρχών και για περίπου έναν χρόνο παρέµενε ασύλληπτος, µε τις αστυνοµικές Αρχές να έχουν εξαπολύσει ανθρωποκυνηγητό για να τον εντοπίσουν. Κατά το διάστηµα αυτό, σύµφωνα µε στοιχεία της Αστυνοµίας, είχε βρει κρησφύγετο στην περιοχή της Αναβύσσου και κυκλοφορούσε µε µεταµφίεση, ενώ φέρεται να σχεδίαζε και νέες ενέργειες, χωρίς όµως να προχωρήσει σε κάποια.
Στις 3 Ιανουαρίου 2015 εντοπίστηκε και συνελήφθη από την Αντιτροµοκρατική Υπηρεσία σε σπίτι στην Ανάβυσσο. Κατά τη σύλληψη δεν προέβαλε αντίσταση, ενώ στο σηµείο βρέθηκαν οπλισµός και άλλα αντικείµενα, που κατασχέθηκαν. Μετά τη σύλληψή του επέστρεψε στις φυλακές και συνέχισε την έκτιση της ποινής που του επιβλήθηκε, αντιµετωπίζοντας ωστόσο πλέον και νέες κατηγορίες. Από τότε δεν έχει υπάρξει νέα απόδραση ή µεταβολή του καθεστώτος κράτησής του. Παραµένει κρατούµενος, χωρίς συγκεκριµένο χρονικό ορίζοντα αποφυλάκισης, καθώς ακόµα και αν συµπληρώσει τα τουλάχιστον 25 έτη στις φυλακές, έχει και άλλες κατηγορίες στην πλάτη του, οι οποίες ενδεχοµένως να παρατείνουν τον εγκλεισµό του.
Δημοσιεύθηκε στα Παραπολιτικά
