Υπάρχει μια ήσυχη μεταβολή που δεν χωράει στα δελτία. Οι Ελληνες, όπως δείχνει το τελευταίο κύμα των «Τάσεων» της MRB Hellas (Ιούνιος 2026, n=2.000), εξακολουθούν να δηλώνουν «κοντά» στη θρησκεία: μέσος όρος 6,7 στα 10, με το 48% να τοποθετείται στο 8-10 της κλίμακας.
dimoskopisi-ekklhsia


Έρευνα MRB: Λιγότερος εκκλησιασμός, πιο προσωπική σχέση με τη θρησκεία

Την ίδια στιγμή, μόλις 11,4% εκκλησιάζεται κάθε εβδομάδα και 6 στους 10 πηγαίνουν το πολύ 1-2 φορές τον χρόνο. Η πίστη δεν εξαφανίστηκε· άλλαξε κατοικία. Από την «ενορία μου» μετακινήθηκε στην «προσωπική μου ζωή». Το 56,8% δέχεται την ύπαρξη αγγέλων, αλλά μόνο 45,2% τη Δευτέρα Παρουσία. Ο σύγχρονος Ελληνας κρατά τον φύλακα άγγελο και αφήνει πίσω τον κριτή: επιλέγει την παρηγοριά, όχι τη λογοδοσία. Και εδώ το εύρημα που ανατρέπει το κλισέ: το 67,7% αισθάνεται ταυτόχρονα Ευρωπαίος πολίτης - ποσοστό υψηλότερο από κάθε επιμέρους θρησκευτική πεποίθηση. Παράδοση και νεωτερικότητα δεν συγκρούονται, απλώς δεν τέμνονται.
dismoskopisis-ekklisia2
dismoskopisis-ekklisia3


Τι δείχνουν τα στοιχεία για Κεντροδεξιά και Αριστερά

Η Κεντροδεξιά είναι ταυτόχρονα η πιο ευρωπαϊκή ομάδα του δείγματος (82,7%) και από τις πιο πιστεύουσες (71,1%). Το τεταρτημόριο του «ευσεβούς ευρωσκεπτικιστή» παραμένει άδειο. Ο ευρωσκεπτικισμός, όπου υπάρχει, είναι κοσμικός και αριστερός. Η Αριστερά συγκεντρώνει συγχρόνως τη χαμηλότερη μεταφυσική πίστη (31,9% πιστεύει στους αγγέλους) και τη χαμηλότερη ευρωπαϊκή ταύτιση (50,1%): μια διπλή απόσταση, από την Εκκλησία και από τις Βρυξέλλες.
dismoskopisis-ekklisia4


Πώς η εκπαίδευση επηρεάζει τη θρησκευτική πίστη και την ευρωπαϊκή ταυτότητα

Στον άλλο πόλο, το πτυχίο εκκοσμικεύει τη μεταφυσική (72,1% στους απόφοιτους Δημοτικού έναντι 46,8% στους πτυχιούχους), αλλά όχι την ταυτότητα, που, αντίθετα, ενισχύεται (68,2% έναντι 73,4%). Πρόκειται, εντέλει, για δύο μορφές «ανήκειν χαμηλής έντασης»: η θρησκεία ως πολιτισμική μνήμη και ασφάλεια χωρίς λογοδοσία, η Ευρώπη ως πλαίσιο ασφάλειας όταν υπάρχουν ορθολογικές ανάγκες. Και οι δύο προσφέρουν ασφάλεια και καμία από τις δύο δεν απαιτεί πειθαρχία (οι άγγελοι δεν είναι η Δευτέρα Παρουσία και στην Ευρώπη αισθάνονται/νομίζουν ότι μπορούν να σηκώσουν ανάστημα) - και γι’ αυτό ακριβώς συνυπάρχουν χωρίς τριβή. Το εικονοστάσι και η μπλε σημαία με τα αστέρια δεν διεκδικούν το ίδιο ράφι. Το μοιράζονται.

dismoskopisis-ekklisia1


Δημοσιεύθηκε στα Παραπολιτικά