Με το ιδιωτικό χρέος να αυξάνεται με ιλιγγιώδεις ρυθμούς και να εξελίσσεται σε μεγάλο «αγκάθι» για πάνω από 1,5 εκατ. νοικοκυριά και επιχειρήσεις, η κυβέρνηση επιστρατεύει δύο βασικά εργαλεία ρύθμισης, τον εξωδικαστικό μηχανισμό και το νέο πρόγραμμα των 72 δόσεων, για να περιορίσει τον κίνδυνο μιας νέας γενιάς «κόκκινων» οφειλών.

Διαβάστε: Τα "ψιλά γράμματα" των νέων μέτρων στήριξης: Ποιοι κερδίζουν και τι αλλάζει για επιστροφή ενοικίου, οφειλές και συνταξιούχους (Πίνακες & Βίντεο)

Σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο εξωδικαστικός μηχανισμός διευρύνεται και πλέον θα καλύπτει και μικρότερες οφειλές, από 5.000 έως 10.000 ευρώ, ανοίγοντας την πόρτα σε περίπου 300.000 επιπλέον οφειλέτες.

Παράλληλα, από τον Ιούνιο τίθεται σε ισχύ η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων που ζητούσε η αγορά, για παλαιά χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα έως το τέλος του 2023. Η νέα ρύθμιση «κουμπώνει» με τη δυνατότητα άρσης κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού, εφόσον εξοφληθεί το 25% της οφειλής και ρυθμιστεί το υπόλοιπο ποσό. Η δυνατότητα αυτή παρέχεται άπαξ και αποσκοπεί στη διατήρηση ενός ελάχιστου επιπέδου ρευστότητας για την κάλυψη λειτουργικών αναγκών, ιδίως για επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες.


Διπλή παρέμβαση από την κυβέρνηση για τα χρέη

Όπως τονίζουν αρμόδια στελέχη, η διπλή αυτή παρέμβαση δεν είναι τυχαία, αλλά στοχεύει στο να καλύψει διαφορετικές «ταχύτητες» οφειλετών: από εκείνους που χρειάζονται μια άμεση, απλή διευθέτηση έως εκείνους που βρίσκονται σε βαθύτερη οικονομική αδυναμία και αναζητούν συνολική αναδιάρθρωση των υποχρεώσεών τους. Το στοίχημα, ωστόσο, παραμένει η μαζική ένταξη και -κυρίως- η συνεπής τήρηση των ρυθμίσεων, σε μια συγκυρία όπου τα στοιχεία δείχνουν ότι μόλις το 6,65% του πραγματικού ληξιπρόθεσμου υπολοίπου βρίσκεται σήμερα σε ενεργή ρύθμιση. Αυτό σημαίνει ότι η επιτυχία των νέων παρεμβάσεων δεν θα κριθεί μόνο από το ενδιαφέρον που θα εκδηλωθεί, αλλά και από το κατά πόσο οι οφειλέτες θα μπορέσουν να παραμείνουν συνεπείς, προκειμένου οι ρυθμίσεις να είναι βιώσιμες και να μην ανακυκλωθεί το πρόβλημα των ληξιπρόθεσμων οφειλών τους επόμενους μήνες.

Το σημαντικό είναι ότι και τα δύο σχήματα ρυθμίσεων θα «τρέχουν» παράλληλα, με τη βασική διαφορά ότι απευθύνονται σε διαφορετικά προφίλ οφειλετών, μετατρέποντας την επιλογή σε ένα πραγματικό «κρας τεστ» για το ποια λύση είναι τελικά πιο συμφέρουσα και -κυρίως- πιο βιώσιμη σε βάθος χρόνου.

Αναλυτικότερα:

Εξωδικαστικός μηχανισμός: Αφορά οφειλές από 5.000 ευρώ και άνω (έναντι του προηγούμενου ορίου των 10.000 ευρώ) προς τράπεζες, Δημόσιο και ασφαλιστικά ταμεία, γεγονός που σημαίνει ότι μικρότερα χρέη έως 4.999 ευρώ δεν εντάσσονται στο συγκεκριμένο πλαίσιο. Η ρύθμιση προκύπτει μέσω αλγορίθμου που λαμβάνει υπόψη το εισόδημα και την περιουσιακή κατάσταση του οφειλέτη. Προσφέρει μεγάλες περιόδους αποπληρωμής, που σε ορισμένες περιπτώσεις φτάνουν ή και ξεπερνούν τις 240 δόσεις. Παράλληλα, μπορεί να περιλαμβάνει ακόμη και «κούρεμα» της οφειλής, ανάλογα με τα οικονομικά δεδομένα. Η ρύθμιση συνοδεύεται από επιτόκιο της τάξης του 3%, το οποίο εφαρμόζεται στο ρυθμισμένο υπόλοιπο της οφειλής. Ο εξωδικαστικός ενδείκνυται κυρίως για μεγάλες οφειλές και για περιπτώσεις που απαιτούν συνολική αναδιάρθρωση χρεών.

Ρύθμιση 72 δόσεων: Η ρύθμιση των 72 δόσεων αποτελεί την πιο «light» επιλογή, καθώς αφορά παλαιές, αρρύθμιστες οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως 31/12/2023. Προϋποθέτει την τακτοποίηση τυχόν νεότερων χρεών, γεγονός που σημαίνει ότι για να ενταχθεί κάποιος οφειλέτης θα πρέπει είτε να έχει αποπληρώσει οφειλές που δημιουργήθηκαν από 1η Ιανουαρίου 2024 έως σήμερα είτε να τις έχει ήδη ρυθμίσει μέσω της πάγιας ρύθμισης των 24-48 δόσεων. Αποτρεπτικός παράγοντας για τη συγκεκριμένη ρύθμιση είναι το επιτόκιο, που επιβαρύνει το υπόλοιπο της οφειλής και ανέρχεται σε 5,84%.