Από τη Θεσσαλονίκη ήρθαν τα μηνύματα για τον Κάθετο Διάδρομο – και δεν ήταν τυχαίο το σημείο. Σε ημερίδα για τον νέο ενεργειακό χάρτη της Βόρειας Ελλάδας, η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, δηλαδή ο υπουργός, Σταύρος Παπασταύρου, και ο υφυπουργός, Νίκος Τσάφος, φρόντισε να στείλει σήμα προς πάσα κατεύθυνση. Όπως αναφέρει η στήλη Big Mouth του powergame.gr, ο Κάθετος Διάδρομος δεν είναι πια σχέδιο PowerPoint, αλλά project με ισχυρή πολιτική στήριξη, που γίνεται πραγματικότητα.

Διαβάστε: Παπασταύρου: "Σταυροδρόμι υποδομών και επενδύσεων για παρόν και μέλλον η Βόρεια Ελλάδα" - Τι είπε για τον Κάθετο Διάδρομο

Ο Σταύρος Παπασταύρου το είπε καθαρά: Το φυσικό αέριο που ξεκινά από την Ελλάδα θα φτάνει στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, υπηρετώντας -όπως επιβάλλει η εποχή- διαφοροποίηση πηγών και ασφάλεια εφοδιασμού. Την ίδια στιγμή, με ελληνική πρωτοβουλία πλέον θεωρείται εκ προοιμίου «ρωσικό» το φυσικό αέριο που έρχεται μέσω Τουρκίας και Turkish Stream, εκτός και αν αποδειχθεί το αντίθετο.

Με τον Κάθετο Διάδρομο η Ελλάδα φιλοδοξεί από χώρα διαμετακόμισης αερίου να μετατραπεί σε κρίσιμο κόμβο της νέας ενεργειακής αρχιτεκτονικής της Ευρώπης. Το ίδιο μήνυμα, άλλωστε, έστειλε και ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, στη συνέντευξή του στο αμερικανικό περιοδικό Foreign Policy. Κι όταν μιλάς εκεί, προφανώς δεν απευθύνεσαι σε εγχώριο ακροατήριο.


Πρέπει να γίνει ανταγωνιστικός ο Κάθετος Διάδρομος

Ο υφυπουργός Τσάφος από την πλευρά του τόνισε ότι ο Κάθετος Διάδρομος πρέπει, λέει, να γίνει πιο ανταγωνιστικός. Και δεν έχει άδικο. Το ευρωπαϊκό σύστημα τιμολόγησης της μεταφοράς φυσικού αερίου θυμίζει διόδια εθνικής οδού. Μπαίνεις σε χώρα, πληρώνεις. Από Ελλάδα μέχρι Ουκρανία, πέντε χώρες, πέντε φορές κόστος. Ο ίδιος υπογράμμισε ότι γίνονται προσπάθειες, έχουν διατεθεί προϊόντα με μειωμένο κόμιστρο, υπάρχει συνεχής διάλογος με τους διαχειριστές, αναζητούνται λύσεις για να γίνει ο Κάθετος Διάδρομος ελκυστικός για τους προμηθευτές.

Υπάρχει, όμως, ένα ακόμα πρακτικό αγκάθι. Αυτήν τη στιγμή η Κομισιόν επιτρέπει μόνο μηνιαίες δημοπρασίες δυναμικότητας. Θες να πουλήσεις για έξι μήνες; Θα παίζεις κάθε μήνα κορόνα-γράμματα στη δημοπρασία. Όχι και ό,τι καλύτερο για όσους θέλουν προβλεψιμότητα. Όλα αυτά, λένε οι γνωρίζοντες, θα τεθούν με αμερικανική πρωτοβουλία επί τάπητος στο κρίσιμο ραντεβού της 24ης Φεβρουαρίου στην Ουάσιγκτον, όπου θα δώσουν το «παρών» όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς.

Γιατί όσο εμείς συζητάμε, κάποιοι άλλοι τρέχουν

Και εδώ είναι το ζουμί. Χρόνος για χάσιμο δεν υπάρχει. Στην ευρωπαϊκή σκακιέρα κινούνται -με ταχύτητα- κι άλλοι παίκτες, που θέλουν να γίνουν οι «εκλεκτοί» προμηθευτές αμερικανικού LNG προς την Ουκρανία και τις χώρες όπου το ρωσικό αέριο ακόμα δεν έχει φύγει από το κάδρο.

Πρώτη και καλύτερη, η Πολωνία. Με τερματικό LNG στη Βαλτική και γεωγραφική εγγύτητα με την Ουκρανία, παίζει δυνατά. Πρόσφατα έλαβε χώρα και μια «ήσυχη» αλλά αποκαλυπτική εκδήλωση των διαχειριστών αερίου Πολωνίας και Ουκρανίας, με 130 εταιρείες παρούσες. Στο μενού η αύξηση δυναμικότητας στον μεταξύ τους αγωγό και η πρόοδος για το δεύτερο FSRU στο Γκντανσκ, με ορίζοντα το 2028.

Τυχαίο; Καθόλου. Το συμπέρασμα, προφανές. Οι ανταγωνιστές του Κάθετου Διαδρόμου δεν κάθονται με σταυρωμένα χέρια. Άρα και εμείς πρέπει να πατήσουμε γκάζι.
Η 24η Φεβρουαρίου καλό θα ήταν να βγάλει ειδήσεις – και μάλιστα καλές. Από ρυθμιστικά ξεμπλοκαρίσματα μέχρι μακροπρόθεσμα συμβόλαια LNG, δέσμευση δυναμικότητας και χρηματοδότηση υποδομών. Οψόμεθα…