Το 2025 ολοκληρώθηκε με την ελληνική Δικαιοσύνη να πετυχαίνει εξαιρετικά, μετρήσιμα αποτελέσματα που εξέπληξαν πολλούς σε ό,τι αφορά την ταχύτητά της, που αποτελεί τον μεγάλο βραχνά και ταυτόχρονα τον ανεκπλήρωτο πόθο για πολλές δεκαετίες. Στον καθιερωμένο ετήσιο απολογισμό του Δεκεμβρίου που έκανε το υπουργείο, τα στοιχεία έδειξαν σοβαρή αλλαγή ταχύτητας στα Πρωτοδικεία της χώρας σε πανελλαδική κλίμακα. Στον πρώτο χρόνο εφαρμογής του Δικαστικού Χάρτη, ο χρόνος έκδοσης δικαστικής απόφασης στον πρώτο βαθμό μειώθηκε στο μισό, από τις 705 ημέρες στις 364 ημέρες. Από δύο χρόνια στον έναν χρόνο. Η βελτίωση, δε, αυτή, αφορά το 92% της δικαστικής ύλης πανελλαδικά.

Ειδικότερα, εντυπωσιακή αλλαγή σημειώνει το Πρωτοδικείο Αθηνών, το μεγαλύτερο της χώρας, όπου ο εκτιμώμενος χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε από τα 4 χρόνια στον 1,5 χρόνο. Θεαματική βελτίωση στη Θεσσαλονίκη, όπου ο χρόνος έπεσε από 12 μήνες σε 7,5 μήνες, και σημαντική στον Πειραιά, από 12 σε 9 μήνες. Επιδόσεις όπως αυτές είναι πλέον καλύτερες από τον μέσο όρο των 300 ημερών της πρωτόδικης απόφασης των χωρών του Συμβουλίου της Ευρώπης. Το εγχείρημα της επιτάχυνσης πετυχαίνει, διότι σχεδιάστηκε πολύπλευρα σε θεσμικό, λειτουργικό, ψηφιακό και υλικοτεχνικό επίπεδο και υλοποιείται συστηματικά μέσα από τη συνεργασία και αλληλεπίδραση όλων: υπουργείου Δικαιοσύνης, δικαστών, δικηγόρων και δικαστικών υπαλλήλων. Στις αρχές του 2026 ακολουθούν τα επόμενα βήματα, τα οποία θα συμβάλουν ακόμα περισσότερο στην επιτάχυνση των αποφάσεων των ελληνικών δικαστηρίων. Η εφαρμογή από τον Ιανουάριο του νέου τροποποιημένου Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας με τον Ν. 5221/2025, που θα καταστήσει ταχύτερες τις αστικές δίκες.

Οι τροποποιήσεις εισάγουν αυστηρότερες προθεσμίες για την έκδοση δικαστικών αποφάσεων (π.χ. 8 μήνες γενικά, 4 μήνες για την εκουσία δικαιοδοσία), θέτοντας πλέον στόχο την περαιτέρω μείωση του χρόνου για τελεσίδικη απόφαση. Προβλέπουν ακόμα την αξιοποίηση του χρόνου της προδικασίας, ηλεκτρονική πλατφόρμα για τις ανακοπές κατά της αναγκαστικής εκτέλεσης, ώστε αυτές να εκδικάζονται ταχύτερα, δικαίωμα μόνο μιας αναβολής στον β’ βαθμό και μεταφορά της αρμοδιότητας έκδοσης διαταγών πληρωμής και απόδοσης μισθίου στους δικηγόρους. Σημαντικό βήμα στο σχέδιο επιτάχυνσης της Δικαιοσύνης, που επίσης προβλέπει ο νέος Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας, είναι η δημοσίευση διαθηκών.

Με τη νέα ηλεκτρονική πλατφόρμα η δημοσίευση διαθήκης θα ολοκληρώνεται μέσα σε δύο ημέρες, αντί για τους 15 μήνες που απαιτούνταν έως σήμερα. Με τις ψηφιακές διαθήκες δημιουργείται πολλαπλό όφελος -για πολίτες, διοίκηση και Δικαιοσύνη-, καθώς οι διαδικασίες γίνονται γρήγορα, οικονομικά και χωρίς ταλαιπωρία, ενώ παράλληλα μειώνεται σημαντικά ο φόρτος των δικαστηρίων. Σήμερα, η τάση επιτάχυνσης που διαμορφώνεται στην ελληνική Δικαιοσύνη οδηγεί στην υλοποίηση κατάκτησης του ευρωπαϊκού μέσου όρου των 650 ημερών για την τελεσίδικη απόφαση, μέσα στο 2027.

Πράγματι, τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα ζει μια περίοδο σοβαρών αλλαγών εκσυγχρονισμού στη Δικαιοσύνη. Μεταρρυθμίσεων που δεν μένουν στα χαρτιά, αλλά προχωρούν και εφαρμόζονται, αλλάζοντας σταθερά το τοπίο προς όφελος των πολιτών και της χώρας.

Δημοσιεύτηκε στα Παραπολιτικά