Προβληματισμό προκαλεί το περιστατικό με το πολύωρο μπλακάουτ στο FIR Αθηνών την περασμένη Κυριακή, που ακόμη ερευνάται γιατί και πώς προκλήθηκε, με το ζήτημα της ανάγκης για έργα υποδομών αεροναυτιλίας να τίθεται πλέον μετ’ επιτάσεως. Σε θεσμικό επίπεδο, η χώρα μας έχει βρεθεί εδώ και καιρό αντιμέτωπη με επίσημες διαδικασίες παραβάσεων της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, τόσο για τις ζεύξεις δεδομένων (Data Link) όσο και για τις διαδικασίες Πλοήγησης Βάσει Απόδοσης (PBN).

Διαβάστε: ΚΚΕ για το μπλακάουτ στο FIR Αθηνών: "Σε δεύτερη μοίρα η ασφάλεια των πτήσεων" - Επίκαιρη ερώτηση στον υπουργό Μεταφορών

Σύμφωνα με πληροφορίες, την περασμένη άνοιξη, λίγες εβδομάδες μετά τον ανασχηματισμό και την αλλαγή πολιτικής ηγεσίας στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ο αρμόδιος υπουργός, Χρίστος Δήμας, σε συνεργασία με τα επιτελικά στελέχη της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας και της Αρχής Πολιτικής Αεροπορίας, επισκέφθηκε τις Βρυξέλλες, όπου, με τη συμβολή του επιτρόπου Μεταφορών, Απόστολου Τζιτζικώστα, συναντήθηκαν όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς: η Γενική Διεύθυνση Κινητικότητας και Μεταφορών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (DG MOVE), ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός για την Ασφάλεια της Αεροναυτιλίας (EUROCONTROL), καθώς και ο Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ενωσης για την Ασφάλεια της Αεροπορίας (EASA).

Ο στόχος ήταν σαφής: να μπουν οι εκκρεμότητες σε τροχιά λύσης, με ευρωπαϊκή εποπτεία. Από αυτή τη διαδικασία γεννήθηκε το Action Plan, ένας «οδικός χάρτης» 364 δράσεων με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και ελέγχους προόδου.

Η ΥΠΑ μετατράπηκε σε Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου τον περασμένο Οκτώβριο και απέκτησε, έτσι, οικονομική και διοικητική αυτοτέλεια

Η υλοποίησή του ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2025 και αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2028, με σκοπό να καλυφθούν οι καθυστερήσεις, αλλά και να εναρμονιστεί η Ελλάδα με τις πιο υψηλές ευρωπαϊκές προδιαγραφές και να δημιουργηθεί μια σύγχρονη, αξιόπιστη αρχιτεκτονική αεροναυτιλίας. Η πρώτη τομή ήταν θεσμική: Η ΥΠΑ μετατράπηκε σε Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου τον περασμένο Οκτώβριο και απέκτησε, έτσι, οικονομική και διοικητική αυτοτέλεια, κάτι που βοήθησε σημαντικά στην επανεκκίνηση έργων που είχαν λιμνάσει για χρόνια, ενώ προχώρησε γρήγορα η στελέχωση του νέου ΝΠΔΔ.

Τα έργα που δρομολογούνται για τον εκσυγχρονισμό της αεροναυτιλίας

Σε τεχνικό επίπεδο, πέντε είναι τα έργα που δρομολογούνται για τον εκσυγχρονισμό της αεροναυτιλίας, στο πλαίσιο ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού και τα οποία τα «Π» παρουσιάζουν σήμερα αναλυτικά:

1) Ανάπτυξη Υπηρεσιών Ζεύξης Δεδομένων (Data Link Services - DLS): Αποτελούν τεχνολογικά συστήματα που περιλαμβάνουν λογισμικό, υλικό (hardware) και διαδικασίες, τα οποία επιτρέπουν την ασφαλή ψηφιακή ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αεροσκαφών και ελεγκτών εναέριας κυκλοφορίας. Συνεργάζονται με άλλα συστήματα, όπως ραντάρ, συστήματα φωνητικής επικοινωνίας (VCS) και πλατφόρμες ελέγχου πτήσεων (π.χ., DPS), για να εξασφαλίσουν ολοκληρωμένη διαχείριση εναέριας κυκλοφορίας. Το έργο περιλαμβάνει την προμήθεια, την εγκατάσταση και την ενεργοποίηση της υποδομής DLS, καθώς και την ενσωμάτωσή της με υφιστάμενα και αναβαθμισμένα συστήματα, όπως το Σύστημα Φωνητικών Επικοινωνιών (VCS) και τη μελλοντική πλατφόρμα TopSky ATC One (DPS) και τον κανονιστικό συντονισμό με την ΥΠΑ και τις τεχνικές συμφωνίες διασύνδεσης με γειτονικές χώρες.

Η Σύμβαση 03/2019 για το Σύστημα VCS είχε μπλοκαριστεί από αρνητική πράξη του Ελεγκτικού Συνεδρίου, αλλά η ΥΠΑ κατέθεσε προσφυγή, με την απόφαση να αναμένεται εντός του Ιανουαρίου. Σε περίπτωση θετικής έκβασης, οι τροποποιήσεις και η επανεκκίνηση των εργασιών θα γίνουν αμέσως, ώστε να συνδεθεί πλήρως με το νέο σύστημα ελέγχου TopSky ATC One, το οποίο προβλέπεται να ολοκληρωθεί έως τον Νοέμβριο του 2028.

2) Σύστημα Επικοινωνιών και Καταγραφής Φωνής (Voice Communication & Recording System - VCRS) για τις ανάγκες των Κέντρων Ελέγχου Περιοχής Αθηνών και Μακεδονίας (ΚΕΠΑΘΜ) του Ελληνικού Εναέριου Χώρου (FIR/UIR): Στη θέση των αναλογικών κυκλωμάτων θα εγκατασταθούν (ένα προς ένα) πιο σύγχρονα ψηφιακά κυκλώματα. Τα σύγχρονα συστήματα VCRS διαθέτουν αρχιτεκτονική υψηλής διαθεσιμότητας με πολλαπλά επίπεδα εφεδρείας, κάτι που διασφαλίζει την απρόσκοπτη λειτουργία των επικοινωνιών ακόμα και σε περίπτωση τεχνικής αστοχίας. Διασφαλίζεται, επίσης, η πλήρης εναρμόνιση με τα ευρωπαϊκά πρότυπα, γεγονός που καθιστά την Ελλάδα ισότιμο εταίρο στον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Ουρανό (Single European Sky).

3) Αναβάθμιση του κεντρικού Συστήματος Διαχείρισης Εναέριας Κυκλοφορίας (ΑΤΜ)/ DPS Upgrade (TopSky ATC One): Πρόκειται για τον εκσυγχρονισμό του κεντρικού συστήματος διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας (ΑΤΜ). Το αναβαθμισμένο σύστημα, όπως επισημαίνουν αρμόδιες πηγές, αφορά ένα από τα πιο σύγχρονα του κόσμου, το TopSky ATC One.

Περιλαμβάνει πλήρη αναδιαμόρφωση και επικαιροποίηση της αρχιτεκτονικής του υπάρχοντος συστήματος ATM (PALLAS 3G) και των προδιαγραφών, όπως επίσης και τεχνικό σχεδιασμό, προμήθεια, νομικές εγκρίσεις, εγκατάσταση υλικού, διαμόρφωση συστήματος, αξιολογήσεις ασφάλειας και εκπαίδευση, καθώς και την ενσωμάτωση του νέου συστήματος με συστήματα όπως το Σύστημα Φωνητικών Επικοινωνιών (VCS) και η πλατφόρμα DLS.

4) Ολοκληρωμένη εφαρμογή Πλοήγησης Bάσει Aπόδοσης (Performance-Based Navigation - PBN): Με το έργο αυτό επιτυγχάνεται ο εκσυγχρονισμός τον ελληνικού εναέριου χώρου με πιο αποτελεσματικούς και φιλικούς προς το περιβάλλον τρόπους πτήσης, χρησιμοποιώντας σύγχρονες προσεγγίσεις (RNP) και ανασχεδιάζοντας τις περιοχές γύρω από τα αεροδρόμια (TMAs). Περιλαμβάνει σχεδιασμό, έλεγχο, πρακτική εφαρμογή και εκπαίδευση για προσωπικό σε 31 αεροδρόμια. Το επικαιροποιημένο PBN Transition Plan προχωρά με στόχο την ολοκλήρωση έως το τέλος του 2026.

5) Εγκατάσταση νέων ραντάρ με δυνατότητα Mode S και επικαιροποιημένες προδιαγραφές: Αφορά την αναβάθμιση επτά ραντάρ και με την προμήθεια οκτώ νέων σύγχρονων συστημάτων επιτήρησης ραντάρ με προδιαγραφές πλήρως εναρμονισμένες με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο. Ο νέος διαγωνισμός για οκτώ συστήματα ραντάρ Mode S δημοσιεύθηκε την 1η Δεκεμβρίου 2025 και έχει καταληκτική ημερομηνία την 31η Ιανουαρίου 2026.


Δημοσιεύτηκε στα Παραπολιτικά