Για δεύτερη φορά μέσα σε δώδεκα μήνες, οι υπουργοί Εξωτερικών της Ελλάδας και των Ηνωμένων Πολιτειών συναντήθηκαν στην Ουάσινγκτον. Οπως και κατά τη διάρκεια της προηγούμενης συνάντησής τους, τον Μάρτιο του 2025, στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο Γιώργος Γεραπετρίτης και ο Μάρκο Ρούμπιο είχαν μια εξαιρετικά εποικοδομητική και διόλου τυπική συνομιλία, με τον Ελληνα υπουργό να συναντά επίσης τον αναπληρωτή υπουργό Εξωτερικών, καθώς και την Jeanne Shaheen, μέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας.

Συνάντηση Γεραπετρίτη & Ρούμπιο: Τι είπαν πίσω από τις κλειστές πόρτες

Η συζήτηση με τον Μ. Ρούμπιο επρόκειτο να διαρκέσει μισή ώρα, ωστόσο κράτησε πενήντα λεπτά, με διπλωματικές πηγές να σχολιάζουν ότι θα κρατούσε περισσότερο, αν δεν υπήρχαν άλλα προγραμματισμένα ραντεβού. Ορισμένοι διάβασαν ως έκτακτο το τετ-α-τετ, κατόπιν επείγουσας αμερικανικής κλήσης λόγω Ιράν, ωστόσο, όπως είχαν αποκαλύψει προ ημερών τα «Π», οι δύο ομόλογοι συνομιλούν τακτικά και επεδίωκαν διά ζώσης επαφή. Φυσικά, η αμερικανική επίθεση στο Ιράν δεν θα μπορούσε να μείνει εκτός συζήτησης. Αλλωστε, η Ελλάδα, μέσω της βάσης της Σούδας, έπαιξε ρόλο στη μετακίνηση αμερικανικών στρατιωτικών δυνάμεων, καθώς το αεροπλανοφόρο «Ford» και μαχητικά αεροσκάφη σταμάτησαν στην Κρήτη για ανεφοδιασμό πριν κινηθούν ανατολικότερα.

Ο ρόλος της Ελλάδας για την ανοικοδόμηση της Γάζας

Για την ανοικοδόμηση της Γάζας και την αποστολή διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης ο κ. Γεραπετρίτης παρουσίασε τον ρόλο της Ελλάδας ως αξιόπιστου συνομιλητή τόσο του Ισραήλ όσο και των αραβικών χωρών. «Η Ελλάδα βρίσκεται στο προσκήνιο των διεθνών εξελίξεων, με έναν στιβαρό λόγο, με έναν λόγο συνεπή. Είμαστε εκείνοι οι οποίοι συνδιαμορφώνουμε τις εξελίξεις και δεν τις παρακολουθούμε απλά», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Γεραπετρίτης. Από τη συζήτηση δεν έλειψαν οι αναφορές στην Αφρική, ειδικά στο Σουδάν και στις προσφυγικές ροές που συνδέονται με τις ένοπλες συρράξεις. Συζητήθηκε, επίσης, η διμερής αμυντική συμφωνία (MDCA), με στόχο την προώθηση των διαδικασιών στα δύο Κοινοβούλια, ενώ δεν αποκλείστηκε το ενδεχόμενο μελλοντικών εξοπλιστικών συμφωνιών. Η ενεργειακή συνεργασία, το διμερές εμπόριο, ο ρόλος της Ομογένειας και η παρουσία αμερικανικών εταιρειών στην Ελλάδα αποτέλεσαν αντικείμενο ανταλλαγής απόψεων.

Σε τι συμφώνησαν Γεραπετρίτης και Ρούμπιο

Οι κύριοι Γεραπετρίτης και Ρούμπιο συμφώνησαν στην περαιτέρω προώθηση συνεργειών στη ναυτιλία, την ενέργεια, την Τεχνητή Νοημοσύνη και την υψηλή τεχνολογία. Εδωσαν έμφαση στη διασυνδεσιμότητα και τη διαπεριφερειακή συνεργασία μέσω του Οικονομικού Διαδρόμου IMEC, ως σημαντικής εναλλακτικής όδευσης, για την οποία τα συμφέροντα των δύο χωρών συγκλίνουν. Υπογράμμισαν την ανάγκη ενίσχυσης των ευρωατλαντικών σχέσεων και συμφώνησαν να εντείνουν τη συνεργασία τους για την ανάδειξη της προστασίας των χριστιανικών πληθυσμών στη Μέση Ανατολή. Κατά αποκλειστικές πληροφορίες, οι δύο υπουργοί συμφώνησαν να οριστικοποιήσουν τις διαδικασίες για τον 6ο γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας - ΗΠΑ στην Αθήνα, με το υπάρχον πλάνο να θέλει τον Μ. Ρούμπιο να επισκέπτεται τη χώρα έως το τέλος της άνοιξης. Δεν υπάρχει ακόμη συγκεκριμένος προγραμματισμός για επίσκεψη του προέδρου Τραμπ στην Αθήνα, αν και η προοπτική παραμένει ανοιχτή. Υπενθυμίζεται ότι τον Ιούλιο η Σύνοδος του ΝΑΤΟ θα διεξαχθεί στην Αγκυρα, επομένως ο πλανητάρχης θα βρεθεί στη γειτονιά μας. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει, επίσης, η πρέσβης Κίμπερλι Γκιλφόιλ, χάρη στη σημαντική δικτύωση και στη δυνατότητα πρόσβασης στον Λευκό Οίκο που διαθέτει.

Η ενημέρωση Γεραπετρίτη για την συνάντηση κορυφής στην Τουρκία

Ορισμένοι θεώρησαν ότι, λόγω της παρουσίας του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, στην Ουάσινγκτον, θα υπήρχε συντονισμός για το Ιράν ή αμερικανική διαμεσολάβηση στα Ελληνοτουρκικά. Τα σενάρια αυτά θεωρούνται απίθανα, καθώς Αθήνα και Αγκυρα συνομιλούν απευθείας και οι ΗΠΑ δεν προτίθενται να αναλάβουν διαμεσολαβητικό ρόλο. Πάντως, ο κ. Γεραπετρίτης ενημέρωσε τον κ. Ρούμπιο για την πρόσφατη συνάντηση κορυφής στην Τουρκία, επισημαίνοντας ότι η κατάσταση βρίσκεται σε φάση αδράνειας, με την αμερικανική πλευρά να τονίζει -σύμφωνα με τις ίδιες πηγές- ότι, παρά το μέγεθος της Τουρκίας, η Ελλάδα θεωρείται ιδιαιτέρως αξιόπιστος εταίρος για τις ΗΠΑ. Ανήμερα της συνάντησης, γνωστοποιήθηκε επιστολή του μόνιμου αντιπροσώπου της Τουρκίας στον ΟΗΕ προς τον γενικό γραμματέα, σε συνέχεια ρηματικών διακοινώσεων Ελλάδας, Κύπρου και Αιγύπτου. Η επιστολή αποτύπωνε τις θέσεις της Τουρκίας βάσει του αφηγήματος της «γαλάζιας πατρίδας».

Η Αγκυρα υπεραμύνθηκε του τουρκολιβυκού μνημονίου, αντέδρασε στη συνεργασία Ελλάδας - Chevron για τα οικόπεδα νότια της Κρήτης και κατηγόρησε Ελλάδα, Κύπρο και Αίγυπτο για παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων. Επέκρινε τη μονομερή χάραξη της μέσης γραμμής βάσει του Νόμου 4001/2011, την οποία δήλωσε ότι δεν αναγνωρίζει, αντιδρώντας επισήμως για πρώτη φορά στην είσοδο της Chevron. Η Αθήνα, από την πλευρά της, απέρριψε την επιστολή, τονίζοντας ότι «αναπαράγει αυθαίρετες ερμηνείες του Διεθνούς Δικαίου» και ότι θα απαντηθεί δεόντως. Σύμφωνα με πληροφορίες, δεν υπάρχει ανησυχία, καθώς τέτοιες επιστολές καταγράφουν απλώς τις θέσεις των πλευρών στον ΟΗΕ. Οι συνομιλίες Ελλάδας - Λιβύης για ΑΟΖ και οι έρευνες των Chevron και ExxonMobil δεν επηρεάζονται. «Οι εταιρείες δραστηριοποιούνται σε σίγουρες περιοχές. Αυτό ενοχλεί τη γείτονα», σχολίαζαν διπλωματικές πηγές

*Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παραπολιτικά