Η ανάγκη να μη μείνει κανείς πίσω στην ψηφιακή εποχή βρέθηκε στο επίκεντρο εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη, με τη Δόμνα Μιχαηλίδου να στέλνει μήνυμα υπέρ της αυτονομίας, της προσβασιμότητας και της ουσιαστικής ένταξης ηλικιωμένων και ατόμων με αναπηρία στη νέα ψηφιακή πραγματικότητα. Μιλώντας στο πάνελ με τίτλο «Η Δύναμη του Να μπορείς Μόνος σου», η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ανέδειξε την αξία της τεχνολογίας ως μέσου ελευθερίας στην καθημερινότητα, υπογραμμίζοντας ότι η ψηφιακή μετάβαση προχωρά γρήγορα και πως ο στόχος της πολιτείας είναι να διασφαλίσει ότι κανείς δεν θα μείνει στο περιθώριο. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο πρόγραμμα Όλοι Digital, εξηγώντας ότι δεν αποτελεί από μόνο του τη λύση για όλα, αλλά είναι ένα σημαντικό κομμάτι μιας συνολικότερης προσπάθειας για μια κοινωνία πιο προσβάσιμη, πιο λειτουργική και πιο δίκαιη για όλους. 

Διαβάστε: Δόμνα Μιχαηλίδου: "Οι πολιτικές για οικογένεια και στέγαση πρέπει να προχωρούν μαζί"

Μιχαηλίδου: Η ψηφιακή προσβασιμότητα είναι εργαλείο ελευθερίας

Η υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία που έχει η ψηφιακή προσβασιμότητα για τις μεγαλύτερες ηλικίες και για τα άτομα με αναπηρία, τονίζοντας ότι η τεχνολογία δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως κάτι απόμακρο ή απρόσιτο. Αντίθετα, όπως επισήμανε, μπορεί να μετατραπεί σε ουσιαστικό εργαλείο ελευθερίας και αυτονομίας για όσους μέχρι σήμερα δυσκολεύονταν να εξυπηρετηθούν μόνοι τους ή ένιωθαν φόβο απέναντι στις νέες δυνατότητες. Με ιδιαίτερα άμεσο τρόπο, ανέφερε ότι στόχος είναι οι γιαγιάδες, οι παππούδες και τα άτομα με αναπηρία να δουν έμπρακτα τι μπορεί να σημαίνει η ψηφιακή προσβασιμότητα στη ζωή τους και πώς μπορεί να βελτιώσει την καθημερινότητά τους.

Η Δόμνα Μιχαηλίδου στάθηκε και στον φόβο που συχνά νιώθουν οι μεγαλύτεροι άνθρωποι απέναντι στην τεχνολογία. Όπως είπε, πολλοί διστάζουν επειδή φοβούνται μήπως κάνουν λάθος, μήπως χρεωθούν κατά λάθος δύο φορές ή μήπως μπλοκάρουν μια διαδικασία που δεν γνωρίζουν. Εκεί, όπως τόνισε, βρίσκεται και η ουσία της προσπάθειας. Να δοθεί δηλαδή στους ανθρώπους αυτούς η αυτοπεποίθηση να πιστέψουν ότι μπορούν να τα καταφέρουν χωρίς εξάρτηση από τρίτους. Να μπορούν να πουν ότι δεν χρειάζονται βοήθεια για κάθε μικρό ή μεγάλο βήμα, αλλά ότι είναι σε θέση να κάνουν μόνοι τους όσα ως χθες τούς προκαλούσαν ανασφάλεια.

Στο ίδιο πλαίσιο, αναφέρθηκε και σε άλλες παρεμβάσεις που ενισχύουν την προσβασιμότητα, όπως τα προγράμματα για την προσαρμογή κατοικιών ατόμων με αναπηρία, αλλά και την ψηφιακή κάρτα αναπηρίας, την οποία χαρακτήρισε εργαλείο αξιοπρέπειας. Με αυτή τη λογική, η τεχνολογία δεν παρουσιάστηκε ως μια γενική και αόριστη έννοια, αλλά ως κάτι χειροπιαστό, που μπορεί να μειώσει εμπόδια, να δώσει λύσεις και να μεταφέρει δύναμη στον ίδιο τον πολίτη.

Οι προσωπικές ιστορίες που έδωσαν το πραγματικό βάρος της εκδήλωσης

Το πιο δυνατό στοιχείο της εκδήλωσης ήρθε μέσα από τις προσωπικές εμπειρίες ανθρώπων που έχουν ζήσει στην πράξη τη διαφορά που μπορεί να κάνει η τεχνολογία. Ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία Κεντρικής Μακεδονίας, Νικόλαος Χατζηδάφνης, μίλησε για τη δική του διαδρομή, περιγράφοντας ότι μεγάλωσε σε ένα μικρό χωριό, μέσα σε ένα περιβάλλον περιορισμένο, ως ένα παιδί που δεν έβλεπε και που αναρωτιόταν ποιο μέλλον μπορούσε να έχει. Όπως εξήγησε, η απάντηση ήρθε όταν άρχισε να ασχολείται με τους υπολογιστές και κατάλαβε πόσο κρίσιμο ρόλο μπορεί να παίξει η τεχνολογία στη ζωή ενός ανθρώπου με αναπηρία.

Η προσωπική του αφήγηση έδωσε σάρκα και οστά σε όσα ειπώθηκαν στο πάνελ. Εξήγησε πως σήμερα η τεχνολογία τού επιτρέπει να οργανώνει τη ζωή του, να κλείνει ταξί, να προγραμματίζει μετακινήσεις, να κλείνει εισιτήρια και να σχεδιάζει ταξίδια για τα παιδιά του. Μίλησε δηλαδή όχι απλώς για διευκολύνσεις, αλλά για μια βαθιά αίσθηση ελευθερίας που κάποτε έμοιαζε αδιανόητη. Παράλληλα, ανέδειξε ως μεγαλύτερο εμπόδιο όχι την απουσία τεχνολογίας, αλλά την έλλειψη εκπαίδευσης. Τόνισε ότι οι τεχνολογίες υπάρχουν και είναι ικανές να λύσουν πάρα πολλά, όμως αυτό που λείπει συχνά είναι η σωστή καθοδήγηση και η γνώση γύρω από τη χρήση τους.

Στο ίδιο μήκος κύματος, η ωφελούμενη του ΚΔΗΦ «Ο ΣΩΤΗΡ» Αντιγόνη Λεωνίδα μίλησε για τη δική της καθημερινή σχέση με το κινητό, περιγράφοντας πως το χρησιμοποιεί για να μιλά με φίλους, να ψωνίζει, να ακούει μουσική και να περνά δημιουργικά τον χρόνο της. Εξήγησε ότι, αν και ακόμα χρειάζεται βοήθεια σε ορισμένα βήματα, επιθυμεί μέσα από το πρόγραμμα να μάθει να τα κάνει μόνη της. Η επιθυμία της να εξελιχθεί και να μπορέσει αργότερα να βοηθήσει ακόμη και μεγαλύτερους συγγενείς της στην εξοικείωση με την τεχνολογία αποτύπωσε ακριβώς το πνεύμα της εκδήλωσης.

Από την πλευρά της, η εκπαιδεύτρια Η/Υ για άτομα με αναπηρία Ελισάβετ Λεπτοκαρίδου εξήγησε πως η εκπαίδευση ξεκινά πάντα από τις πραγματικές δυνατότητες και τις ανάγκες του κάθε ανθρώπου. Δεν έχει σημασία η γενική γνώση, αλλά η χρήσιμη γνώση για την καθημερινότητα. Ενώ η Κυριακή Ζαμπούνη περιέγραψε πώς οι ηλικιωμένοι περνούν από τον φόβο στην αυτοπεποίθηση όταν αντιλαμβάνονται ότι μπορούν να στείλουν μήνυμα, να κάνουν βιντεοκλήση ή να κατεβάσουν μια εφαρμογή μόνοι τους. Το τελικό μήνυμα της εκδήλωσης ήταν σαφές: η τεχνολογία δεν είναι πολυτέλεια, αλλά μέσο ανεξαρτησίας, αξιοπρέπειας και συμμετοχής στη ζωή.