Η κυβέρνηση επιχειρεί να αναδείξει την κοινή παρουσία Κυριάκου Μητσοτάκη και Εμανουέλ Μακρόν στην Κύπρο ως κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια συμβολική επίσκεψη κορυφής και ο Τάσος Χατζηβασιλείου έδωσε ακριβώς αυτό το πολιτικό στίγμα στις δηλώσεις του στον ΣΚΑΪ. Ο βουλευτής Σερρών και γραμματέας Διεθνών Σχέσεων και ΕΕ της ΝΔ χαρακτήρισε την επίσκεψη στην Πάφο «ιστορική», υποστηρίζοντας ότι όσα έγιναν αποδεικνύουν πως η στήριξη προς την Κυπριακή Δημοκρατία δεν εξαντλείται σε ανακοινώσεις και ευχολόγια, αλλά μπορεί να αποκτήσει πραγματικό επιχειρησιακό και γεωπολιτικό περιεχόμενο. Σύμφωνα με το δημοσίευμα του ΣΚΑΪ, ο Χατζηβασιλείου επέμεινε ότι η πρωτοβουλία Μητσοτάκη ενεργοποίησε ευρωπαϊκές δυνάμεις ώστε να σταθούν δίπλα στην Κύπρο σε μια εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία, κάτι που η κυβέρνηση παρουσιάζει πλέον ως πρόπλασμα για ένα νέο πλαίσιο ευρωπαϊκής ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο. 

Διαβάστε: Ανάρτηση Μητσοτάκη μετά την ομιλία του στο Παρίσι: "Καμία τεχνολογία δεν ανταγωνίζεται αυτό που προσφέρει η πυρηνική ενέργεια - Η Ελλάδα γυρίζει σελίδα"

Το βασικό μήνυμα της τοποθέτησής του ήταν πως η Κύπρος μπορεί να λειτουργήσει ως πεδίο δοκιμής για να περάσει η κοινή ευρωπαϊκή άμυνα από τη θεωρία στην πράξη. Εκεί ακριβώς βρίσκεται και το πολιτικό βάρος των δηλώσεών του. Δεν μίλησε απλώς για μια τριμερή συνάντηση με υψηλό συμβολισμό, αλλά για μια στιγμή που, κατά τη δική του αποτίμηση, βάζει «νέες βάσεις» σε ένα νέο ευρωπαϊκό περιβάλλον ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο. Με τον τρόπο αυτό η κυβέρνηση επιχειρεί να εμφανίσει την επίσκεψη στην Πάφο όχι μόνο ως κίνηση στήριξης προς τη Λευκωσία, αλλά και ως πρότυπο μελλοντικής ευρωπαϊκής αμυντικής συνεργασίας, όπου κράτη μέλη δεν θα αρκούνται σε διακηρύξεις, αλλά θα συντονίζονται και στο πεδίο.

Xατζηβασιλείου: Το αφήγημα για την κοινή ευρωπαϊκή άμυνα

Ο Χατζηβασιλείου συνέδεσε ευθέως τις εξελίξεις στην Κύπρο με το άρθρο 42 της Συνθήκης της Λισαβόνας, υποστηρίζοντας ότι η σύμπραξη ευρωπαϊκών δυνάμεων που αποτυπώθηκε στην παρούσα κρίση αντανακλά το πνεύμα της ευρωπαϊκής αμυντικής συνδρομής. Το σημείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, γιατί η ρήτρα αμοιβαίας άμυνας της ΕΕ πράγματι προβλέπεται στο άρθρο 42 παράγραφος 7 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως καταγράφεται και στο EUR-Lex. Η ρήτρα ορίζει ότι αν ένα κράτος μέλος δεχθεί ένοπλη επίθεση στο έδαφός του, τα υπόλοιπα κράτη μέλη οφείλουν να του παράσχουν βοήθεια και συνδρομή με όλα τα μέσα που έχουν στη διάθεσή τους, σύμφωνα με το άρθρο 51 του Χάρτη του ΟΗΕ. Αυτό δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ενεργοποιήθηκε επισήμως η ρήτρα στην παρούσα φάση, αλλά εξηγεί γιατί κυβερνητικά στελέχη χρησιμοποιούν αυτό το θεσμικό υπόβαθρο για να ντύσουν πολιτικά το μήνυμα της επίσκεψης.

Η αναφορά αυτή δίνει και μια ευρύτερη ευρωπαϊκή διάσταση σε μια κρίση που η Αθήνα δεν θέλει να εμφανίζεται μόνο ως ελληνοκυπριακή υπόθεση. Το κυβερνητικό αφήγημα λέει ουσιαστικά ότι η Κύπρος είναι ευρωπαϊκό έδαφος και άρα η ασφάλειά της δεν αφορά μόνο τη Λευκωσία και την Αθήνα, αλλά ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο Μητσοτάκης επιχειρεί να εμφανιστεί ως ηγέτης που δεν περιορίζεται στην εθνική ρητορική, αλλά διεκδικεί ρόλο διαμορφωτή μιας νέας ευρωπαϊκής στρατηγικής για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτή ακριβώς είναι και η λογική πίσω από τη φράση του Χατζηβασιλείου ότι ο πρωθυπουργός επιβεβαιώνει τον ρόλο του ως «Ευρωπαίου statesman», μια διατύπωση με σαφή πολιτική στόχευση και προφανή εσωτερική κατανάλωση.

Χατζηβασιλείου: Το μήνυμα προς την Τουρκία

Ιδιαίτερο βάρος στις δηλώσεις του είχε και η αναφορά στην Τουρκία. Ο Χατζηβασιλείου είπε ότι η Άγκυρα έλαβε διπλό μήνυμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης και περιφερειακής σταθερότητας και ότι η Κυπριακή Δημοκρατία είναι έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης που οι Ευρωπαίοι υπερασπίζονται συλλογικά. Η φράση αυτή εντάσσεται στην προσπάθεια της Αθήνας να δείξει πως η Κύπρος δεν είναι πλέον ένα θέμα που μπορεί να αντιμετωπίζεται μόνο στο στενό πλαίσιο των ελληνοτουρκικών ή τουρκοκυπριακών ισορροπιών, αλλά κομμάτι της ευρωπαϊκής ασφάλειας. Παράλληλα, ο Χατζηβασιλείου επέμεινε ότι η Τουρκία, όσο και αν επιχειρεί κινήσεις στρατιωτικού ή επικοινωνιακού χαρακτήρα, δεν μπορεί να αλλάξει το βασικό δεδομένο ότι συνεχίζει να κατέχει παράνομα το βόρειο τμήμα της Κύπρου.